Keramejkos - Polski Serwis Naukowy

Stanowisko archeologiczne w Keramejkos

Keramejkos (gr. Κεραμεικός) - dzielnica w starożytnych Atenach, usytuowana na północny zachód od Akropolu i historycznej agory. W starożytności zamieszkiwali ją rzemieślnicy, wyrabiający artykuły ceramiczne. Znajdował się tu również główny cmentarz miasta. Do dziś zachowały się liczne nagrobki, które częściowo zrekonstruowano z wykorzystaniem oryginalnych kamieni. W samych grobach odnaleziono liczne dzieła sztuki, których część można dziś podziwiać w miejscowym muzeum.

Język grecki albo greka — język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi.

Misteria eleuzyjskie, Eleuzynie - misteria odprawiane w starożytnej Grecji, w Eleuzis, nieopodal Aten, związane z kultem Demeter i jej córki Persefony. Zgodnie z tradycją miał je zapoczątkować Eumolpos.

Dzielnicę Keramejkos w starożytności otaczały wzniesione za czasów Peryklesa mury obronne, tzw. Długie Mury, biegnące aż do portu w Pireusie. Rozpoczynała się tu też święta droga (Hiera Odos), którą w czasie misteriów ku czci Demeter zmierzały procesje do oddalonego o kilkanaście kilometrów Eleuzis. Rozpoczynały się tu też procesje związane z kultem Ateny, kierujące się w czasie Panatenajów na Akropol.

Demeter (także Demetra, gr. Δημήτηρ Dēmētēr, łac. Ceres) – w mitologii greckiej bogini płodności Ziemi, urodzaju, ziemi uprawnej, zbóż, rolnictwa. Jej córką jest Kora.

Panatenaje – święto upamiętniające narodziny bogini Ateny, obchodzone w starożytnych Atenach w miesiącu hekatombaion. Początkowo było świętem chłopskim; Pizystrat uczynił je naczelną uroczystością ateńską w VI w. p.n.e. Święto obchodzono co roku jako Małe Panatenaje, a co cztery lata, w trzecim roku każdej olimpiady, jako szczególnie uroczyste Wielkie Panatenaje. Święto przedstawione jest na fresku w świątyni Partenon.

Do starożytnego Keramejkosu wiodły dwie bramy: Święta Brama, używana w czasie procesji, oraz Brama Dipylońska, którą można się było dostać na drogę do Pireusu, Eleuzis (i dalej do Koryntu) oraz Teb w Beocji. Obecnie starożytna nekropola zajmuje większą część wydzielonego stanowiska archeologicznego, odgrodzonego murem od jednej z hałaśliwych ulic współczesnych Aten.

Cmentarz – jest instytucjonalnie ukształtowanym wycinkiem przestrzeni o programowo założonym grzebalnym przeznaczeniu, zorganizowanym zaś wedle pewnych dyrektyw - reguł kulturowych, związanych tak ze zrytualizowaniem form grzebania zmarłych, jak i z istnieniem pewnej tradycji sposobu utrwalania pamięci o nich.

Perykles (gr. Περικλῆς Perikles – otoczony chwałą, ur. ok. 495 p.n.e., zm. 429 p.n.e.) – największy ateński polityk, doskonały mówca (ta umiejętność była konieczna do osiągnięcia sukcesu politycznego) i twórca ateńskiej demokracji.