Kość skroniowa (łac. os temporale) - parzysta kość wchodząca w skład mózgoczaszki.

U człowieka kość skroniowa składa się z czterech części:

Część łuskowa

Część łuskowa (łac. pars squamosa) albo łuska skroniowa (łac. squama temporalis) - przednio-górna część kości skroniowej, składająca się ze strzałkowo ustawionej płyty kostnej stanowiącej boczną część ściany mózgoczaszki, oraz z dolnej, masywniejszej części w której znajduje się powierzchnia stawowa stawu skroniowo-żuchwowego. Łuska swoim górnym i tylnym brzegiem łączy się szwem łuskowym z kością ciemieniową, zaś brzegiem przednim za pomocą szwu klinowo-skroniowego ze skrzydłem większym kości klinowej. Na wypukłej powierzchni skroniowej (zewnętrznej) łuski znajduje się bruzda tętnicy skroniowej środkowej (sulcus arteriae temporalis mediae), powierzchnia ta stanowi dno dołu skroniowego. W dolnej części łuski odchodzi bocznie i ku przodowi wyrostek jarzmowy (processus zygomaticus), który łącząc się szwem skroniowo-jarzmowym z wyrostkiem skroniowym kości jarzmowej tworzy łuk jarzmowy. Na dolnej krawędzi wyrostka jarzmowego znajduje się pokryty chrząstką włóknistą guzek stawowy (tuberculum articulare), tworzący wraz z leżącym ku tyłowi od niego dołem żuchwowym (fossa mandibularis) panewkę stawu skroniowo-żuchwowego. Ku tyłowi od dołu żuchwowego znajduje się szczelina skalisto-bębenkowa (fissura petrotympanica) oddzielająca łuskę od części bębenkowej kości skroniowej. Na powierzchni mózgowej (wewnętrznej) znajdują się liczne wyciski palczaste i łęki mózgowe.

Zobacz też: pterion

Część sutkowa

Część sutkowa (łac. pars mastoidea), niekiedy uznawana za składową piramidy. Tworzy tylną część kości skroniowej, wykształca się dopiero u dorosłych wyodrębniając się z elementów łuski i piramidy łączących się szwem łuskowo-sutkowym (łac. sutura squamosomastoidea), który u osobników dorosłych widoczny jest w około 1/3 przypadków. Część zewnętrzna części sutkowej stanowi miejsce przyczepu wielu mięśni. W dolnej części, wskutek pracy unoszącego głowę mięśnia mostkowo-obojczykowo-sutkowego powstaje wyrostek sutkowaty, którego wnętrze zajmują wypełnione powietrzem, poprzedzielane drobnymi beleczkami kostnymi komórki sutkowe mające połączenie z uchem środkowym. Na powierzchni wewnętrznej najwyraźniejszą strukturą jest głęboka bruzda zatoki esowatej.

Część bębenkowa

Znajduje się do tyłu od szczeliny skalisto-bębenkowej a do przodu od szczeliny bębenkowo-sutkowej. Buduje ścianę przednią, dolną i część tylnej przewodu słuchowego zewnętrznego. Otacza także wyrostek rylcowaty kości skroniowej tworząc jego pochwę.

Część skalista

( Piramida) Kształt trójosiemnego kręgosłupa oś długa tej piramidy ustawiona jest pod kątem 45 stopni do płaszczyzny strzałkowej. Podstawa zrośnięta jest z powierzchnią wewnętrzną części łuskowej i sutkowej. Szczyt zawiera otwór wewnętrzny kanału tętnicy szyjnej ograniczający otwór poszerzony.

Bibliografia

Przeczytaj zastrzeżenia dotyczące pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii!

Kość klinowa (łac. os sphenoidale), nieparzysta kość, tworząca część środkową podstawy czaszki, jest wklinowana pomiędzy inne kości. Od przodu łączy się z kością czołową i kośćmi twarzy (z kością podniebienną, szczęką i z kością jarzmową), z boku z kośćmi skroniowymi, a z tyłu z kością potyliczną. Kość klinowa swoim kształtem przypomina motyla. Składa się z trzonu, ze skrzydeł większych i mniejszych oraz z wyrostków skrzydłowatych.