Treść

Akcja utworu ma miejsce bezpośrednio po zakończeniu wydarzeń Ojca Goriot. Wicehrabina Klara de Beauséant, porzucona przez portugalskiego markiza d'Ajuda-Pinto, wyjeżdża do swojego zamku w Normandii, całkowicie wyłączając się z życia towarzyskiego. Na zachowanie incognito nie pozwala jej jednak dawna sława wielkiej damy paryskiej, prowadzącej jeden z najwykwintniejszych salonów stolicy. Jej izolacja staje się jedynie przyczyną plotek. Szczególnie młody hrabia Gaston de Nueil jest zafascynowany tajemniczą arystokratką. Wicehrabina, choć jest pod wrażeniem młodego człowieka po pierwszym spotkaniu, ucieka przed nim do Szwajcarii i ukrywa swoje uczucia. Nie umie jednak odmówić, gdy młodzieniec odnajduje ją również za granicą. Ich romans trwa dziewięć lat. Rodzina de Nueila ma jednak wobec niego inne plany: zakończenie skandalizującego romansu ze starszą od niego paryżanką i ślub z brzydką, lecz bogatą Stéphanie de La Rodière, której młodzieniec nie zna i nie kocha. Pani de Beauséant wskazuje Gastonowi poważną różnicę wieku między nią a nim oraz zatroskanie jego przyszłością w nadziei na to, że wzruszony Gaston oprze się woli rodziny. Młodzieniec wybiera jednak fortunę i karierę, a swoją kochankę informuje o tym listownie. Wicehrabina po raz drugi w życiu przeżywa dramat porzucenia, tymczasem Gaston popełnia samobójstwo, zrozumiawszy swój błąd.

Cechy utworu

Kobieta porzucona stanowi jedno z ważniejszych w Komedii ludzkiej studium psychologii kobiecej. W odróżnieniu jednak od bohaterki Księżnej de Langeais czy Pułkownika Chaberta Klara de Beauseant zostaje zaprezentowana jako osoba zdolna do miłości, opierająca się destrukcyjnemu wpływowi paryskiego amoralizmu, zachowująca większość obowiązujących w wielkim świecie zasad, lecz pragnąca w głębi serca zmiany i oparcia się na innych wartościach. Podobnie jednak jak w Ojcu Goriot, jej postawa ponosi klęskę w zestawieniu z typowym dla epoki dążeniem do wzbogacenia się i postrzegania związków międzyludzkich jako kolejnej ku temu okazji. W ten sposób, co jest zabiegiem typowym dla Komedii ludzkiej, opisy prywatnych historii bohaterów stają się pretekstem do wyciągania uniwersalnych wniosków na temat społeczeństwa i panujących w nim zasad.

Adaptacje

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne