Kolegiata Matki Bożej Pocieszenia i św. Stanisława Biskupa w Szamotułach

Gotycki krucyfiks z ok. 1380-90 znajdujący się w kościele

Kolegiata MB Pocieszenia i św. Stanisława Biskupa w Szamotułach - kościół zbudowany w 1 połowie XV wieku.

Prezbiterium (w architekturze nazywane także "chórem kapłańskim") – przestrzeń kościoła przeznaczona dla duchowieństwa oraz służby liturgicznej (m.in. ministrantów). Zwykle jest wydzielone od reszty świątyni podwyższeniem, balustradą lub łukiem tęczowym i wyodrębniające się wizualnie z bryły kościoła. Nazwa pochodzi od słowa prezbiter - ksiądz.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Jeden z najbardziej monumentalnych gotyckich kościołów Wielkopolski, trzynawowy, bazylikowy, siedmioprzęsłowy o długości 47 m, szerokości 24 m i wysokości nawy głównej 24 m, zwieńczony dwoma wyniosłymi szczytami schodkowymi wypełnionymi blendami, imponujący zwłaszcza szczyt wschodni ze sterczynami, przedzielony wysmukłą skarpą przechodzącą w wieżyczkę z sygnaturką. Portale z glazurowanej cegły kształtówki. Sklepienia gwiaździste, jedynie w zakrystii kolebkowe. Późnorenesansowy ołtarz główny z około 1616 r., trójpolowy z dekoracją snycerską o motywach roślinnych. W prezbiterium lampa wieczna z połowu XVII w., dar króla Jana Kazimierza. Na belce tęczowej gotycki krucyfiks z około 1370 r. W nawie głównej późnorenesansowy nagrobek Jakuba Rokossowskiego z końca XVI w., wykonany przez rzeźbiarza włoskiego Hieronima Canavesiego. W nawie południowej wykonana w 1988 r. kopia barokowego ołtarza Matki Bożej z 1701 r. z obrazem Matki Bożej Pocieszenia Szamotuł Pani z pierwszej połowy XVII w., koronowanym w 1970 r. Na ścianie południowej spiżowa płyta nagrobna wojewody Andrzeja Szamotulskiego z początku XVI w., wykonana w warsztatach Vischerów w Norymberdze, prawdopodobnie przez Hermana Vischera Młodszego. Płyta zrabowana przez hitlerowców w czasie II wojny światowej, odnaleziona została w Sankt Petersburgu, skąd w 1991 r. powróciła do Szamotuł.

Portal – architektoniczne, ozdobne obramienie drzwi wejściowych w kościołach, pałacach, ratuszach, bogatszych kamienicach, czasami także drzwi wewnętrznych.

Barok (z por. barroco – "perła o nieregularnym kształcie", lub z fr. baroque – "bogactwo ozdób") – główny kierunek w kulturze środkowo i zachodnioeuropejskiej, którego trwanie datuje się na zakres czasowy od końca XVI wieku do XVIII wieku. Barok obejmował wszystkie przejawy działalności literackiej i artystycznej, a także filozofię i architekturę. U jego podstaw leżał sprzeciw wobec renesansowego klasycyzmu, głęboka religijność, mistycyzm i egzystencjalny niepokój.

Przypisy

Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych - województwo wielkopolskie (pol.). 2011-12-31. [dostęp 12.05.2010].

Źródła

Romuald Krygier, Paweł Mordal Vademecum Krajoznawcze Ziemi Szamotulskiej, Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze Oddział w Szamotułach, Szamotuły 2002 r.