Kondeusze - Polski Serwis Naukowy

Herb książąt Condé

Herb książąt Conti

Herb rodu Savoia-Carignano-Soissons

Kondeusze (fr. de Condé) – francuski ród arystokratyczny, spokrewniony z królewską dynastią Burbonów. Przedstawiciele tego rodu odgrywali znaczącą rolę we Francji w XVI i XVII wieku.

Dynastia sabaudzka (wł. Casa di Savoia) – dynastia panująca w Sabaudii i Piemoncie (1000-1732) (Księstwo Sabaudii-Piemontu niezależne od roku 1416), na Sycylii (1713-1720), w Królestwie Sardynii (1720-1861), w zjednoczonym Królestwie Włoskim (1861-1946), w Hiszpanii (1871-1873) oraz w Chorwacji (1941-1943).

Ludwik Filip I (ur. 6 października 1773, zm. 26 sierpnia 1850) – król Francuzów (Roi des Français), był ostatnim królem panującym we Francji. Panował w latach 1830–1848, z książęcej linii orleańskiej Burbonów.

Przedstawiciele

Najstarszy syn księcia de Condé nosił tytuł księcia d'Enghien. Kondeusze wielokrotnie pretendowali na królów Francji, a także Polski (m.in. Ludwik II). Ród Kondeuszy wygasł w 1830.

Młodsze linie Kondeuszy

Château de Chantilly

Burbon-Conti

Linia założona po raz pierwszy w 1581 przez Franciszka I Burbona, młodszego syna pierwszego księcia Kondeusza. Po bezdzietnej śmierci Franciszka tytuł powrócił do Kondeuszy, a w 1629 został ponownie nadany - tym razem Armandowi I, młodszemu synowi trzeciego księcia Kondeusza. Linia wygasła w 1814.

Rewolucja francuska 1789-1799 (nazywana też Wielką Rewolucją Francuską lub po prostu Wielką Rewolucją) – okres w historii Francji (1789-1799), w którym doszło do głębokich zmian polityczno-społecznych i obalenia monarchii Burbonów.

Władcy Polski – lista obejmuje książąt i królów Polski. Pierwszą dynastią panującą w Polsce byli Piastowie. Rządzili od powstania państwa polskiego (około 900 roku) do 1370, z krótką przerwą na panowanie Przemyślidów (1291-1305). W latach 1138-1320 miało miejsce tzw. rozbicie dzielnicowe, kiedy władza nad ziemiami polskimi należała równocześcnie do wielu niezależnych książąt piastowskich. Od 1370 do 1399 roku panowali dwaj monarchowie z węgierskiej linii Andegawenów, zaś od 1386 do 1572 roku przedstawiciele dynastii Jagiellonów, jednej z linii litewskich Giedyminowiczów.

Burbon-Soissons

Pierwszym hrabią Soissons z rodu Kondeuszy został w 1569 Karol, młodszy syn pierwszego księcia Kondeusza i młodszy brat pierwszego księcia Conti. Karol miał dwoje dzieci; syna-następcę, który zmarł bezdzietnie i córkę, która odziedziczyła tutuł po śmierci brata i przekazała go swoim potomkom z dynastii sabaudzkiej. W 1656 tytuł hrabiów Soissons przeszedł w ręce nowej bocznej linii - di Savoia-Carignano-Soissons.

Armand Burbon-Conti, fr. Armand de Bourbon, prince de Conti (11 października 1629 – 21 lutego 1666) – drugi syn Henryka II Burbona, księcia de Condé, młodszy brat Ludwika II Burbona, księcia de Condé.

Ludwik I Burbon, książę de Condé, fr. Louis I de Bourbon, prince de Condé (ur. 7 maja 1530 w Vendôme, zm. 13 marca 1569 w Jarnac) - dowódca i generał Hugenotów, pierwszy książę de Condé - założyciel domu Kondeuszy.

Rezydencje

Front Pałacu Burbonów

Główną rezydencją rodu Kondeuszy był paryski pałac - Hôtel de Condé, który znajdował się w szóstej dzielnicy Paryża. W 1722 żona Ludwika III, szóstego księcia Kondeusza, Ludwika Franciszka Burbon (nieślubna córka króla Ludwika XIV i Markizy de Montespan) wybudowała w Paryżu Palais Bourbon. Palais Bourbon przejął funkcję głównej rezydencji Kondeuszów, a Hôtel de Condé stracił na znaczeniu i około 1780 został zburzony w celu wybudowania teatru - Théâtre de l'Odéon. Obecnie w Palais Bourbon znajduje się siedziba francuskiego Zgromadzenia Narodowego.

Język Québec oraz Ontario, Nouveau-Brunswick, – ok. 8 mln osób. Ok. 201 milionów używa francuskiego na całym świecie jako języka głównego (oszacowanie z r. 2009 wg Organisation mondiale de la Francophonie) a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, gdzie francuski jest jednym z języków urzędowych bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, gdzie jest jedynym językiem urzędowym i używa go 96 milionów ludzi.

W starożytności tereny obecnej Francji były pod panowaniem Rzymian. Początki niepodległej Francji sięgają czasów rozpadu państwa Franków. Pierwszym władcą terenów francuskich został Karol II Łysy. Jego panowanie zapoczątkowało ponad tysiącletni okres monarchii w historii Francji. Pierwszy raz panowanie monarchii skończyło się wraz z wybuchem Rewolucji Francuskiej. A po jej upadku kilkunastoletnim panowaniem cesarza Napoleona. Po jego upadku doszło na krótko do restauracji monarchii i ogłoszenia II Republiki która trwała do czasu obalenia Napoleona III. Po którego obaleniu proklamowano III republikę. Istniała ona do 1946 roku gdy wprowadzono nową konstytucję. Po kolejnej zmianie konstytucji w 1958 roku Francja istnieje jako V Republika Francuska.

Kondeusze mieli jeszcze dwa pałace poza Paryżem; Château de Condé w Condé-en-Brie (w Aisne), który stał się ich własnością w 1624, oraz Château de Chantilly. Chantilly było schronieniem Wielkiego Kondeusza podczas jego wygnania z dworu królewskiego. Podczas rewolucji francuskiej zamek został skonfiskowany, następnie trafił w ręce kuzyna - najmłodszego syna króla Francuzów - Ludwika Filipa I - Henryka, księcia Aumale.
Zgromadzenie Narodowe we Francji (fr. Assemblée nationale) – we Francji, stanowi obecnie izbę niższą Parlamentu Francji, i wybierane jest na 5 lat w dwóch turach wyborów powszechnych, bezpośrednich i większościowych. Drugą izbą jest Senat, wybierany przez kolegium elektorów.

Fronda (z franc. proca) – francuski ruch polityczny w latach 1648–1653 przeciw rządom absolutnym regentki Anny Austriaczki i kardynała Julesa Mazarina. Bezpośrednią przyczyną buntu było podwyższenie podatków, nakładanych w związku z wojną z Habsburgami. Rozróżnia się dwa etapy Frondy: parlamentarna i książęca.

Zobacz też

fronda

historia Francji

wojna trzydziestoletnia