Konfederacja Aszanti - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy grupy etnicznej. Zapoznaj się również z: inne znaczenia tej nazwy.

Aszanti również Asante, Aszantowie - dominująca grupa etniczna we współczesnej Ghanie. W średniowieczu tworzyli potężne imperium w Afryce Zachodniej.

Przed europejską kolonizacją ludzie Aszanti poprzez handel rozwinęli potężne imperium w Afryce Zachodniej. Przed XIII wiekiem ludzie Akan migrowali na obszar pasa leśnego dzisiejszej Ghany i założyli tam małe stany w pagórkowatym terenie, mniej więcej w miejscu, gdzie leży współczesne Kumasi. W okresie szczytowym Imperium Mali Aszanti, a w szczególności ludzie Akan, stali się bogaci, handlując złotem, wydobytym w kopalniach na ich terytorium. Aktualnie te kopalnie są własnością spółki AngloGold.

Umowa międzynarodowa jest obecnie najważniejszym instrumentem regulującym stosunki międzynarodowe i jednym z dwóch niekwestionowanych źródeł prawa międzynarodowego.
Imperium Mali (1235-1645) było średniowiecznym państwem ludu Mande w Afryce Zachodniej. Imperium zostało założone przez Sundiatę Keitę, późniejszego króla (mansę), i słynęło z bogactwa i hojności jego władców. Obejmowało ono większą część zachodniej części regionu Sudan, a na jego terytorium koncentrowały się szlaki handlowe łączące Afrykę północną z krajami subsaharyjskimi. Szczytowy okres potęgi Mali przypada na okres rządów mansy Kankana Musy I w 1. połowie XIV w. – znany ze swej wyprawy do Mekki i Kairu, przeprowadził podbój szeregu sąsiednich kraju (m.in. Songhaju) a także doprowadził swój kraj do rozkwitu gospodarczego (głównie dzięki handlowi), naukowego i kulturalnego (centrum piśmiennictwa stało się Timbuktu). Imperium Mali miało olbrzymi wpływ na kulturę zachodniej Afryki pozwalając na rozpowszechnienie jego języka, praw i obyczajów wzdłuż rzeki Niger. Z połowy XIV w. pochodzi opis Mali, sporządzony przez arabskiego podróżnika Ibn Battutę. Od tego momentu także datuje się upadek potęgi Mali, którego kluczowymi momentami były porażki w starciach z Songhajem w 2. połowie XV w. i Marokiem pod koniec XVI w.

Później Aszanti rozwinęli potężną Konfederację Aszanti i stali się najpotężniejszą grupą etniczną w granicach Złotego Wybrzeża, współzawodniczącą z inną grupą Akan - Fante. Stali się potężni w okresie kolonializmu, sprzedając złoto i niewolników w zamian za broń. Aszanti był jednym z niewielu stanów afrykańskich, zdolnych stawić poważny opór europejskim imperialistom. W latach 1826-1896 Wielka Brytania prowadziła cztery wojny przeciw królom Aszanti (znane jako Wojny Brytyjczyków przeciwko Aszanti). W jednej z nich użyto po raz pierwszy karabinów maszynowych Maxim. W roku 1900 brytyjczycy w końcu podbili królestwo i przemianowali je na Kolonię Złotego Wybrzeża. Czczoną postacią w historii Asante jest Yaa Asantewaa, przywódczyni oporu przeciw brytyjskiemu kolonializmowi w roku 1896.

Imperium Ghany istniało w latach 750-1036 i zlokalizowane było w rejonie dzisiejszej południowo-wschodniej Mauretanii i części Mali. Chociaż znane swoim własnym obywatelom Soninke jako Wagadou, w Europie i Arabii oficjalną nazwą imperium było Imperium Ghany. Nazwa pochodziła od tytułu władcy - Ghana, znaczącego Żołnierz Króla. Pierwszy człon w nazwie waga w przybliżeniu tłumaczy się jako stado, tłum, z kolei drugi człon dou jest terminem Mande tłumaczonym jako ląd, kraina i jest najbardziej rozpowszechnioną nazwą od Afryki Centralnej do Zachodniej. Tak więc Wagadou można przetłumaczyć jako Kraj ludzi.
Wielka Brytania (), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania, Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Guernsey, Jersey i Wyspa Man, posiadają odrębny status dependencji Korony brytyjskiej i nie wchodzą w skład Zjednoczonego Królestwa.

Posiadającym duże znaczenie dla kultury Aszanti artefaktem, ważnym jeszcze dzisiaj, jest złoty taboret. Złoty Stolec Aszanti jest święty i mógł być dotykany tylko przez Asantehene. W roku 1900 brytyjski gubernator Złotego Wybrzeża Frederick Hodgson spróbował objąć Złoty Stolec (uważany za insygnium władzy), pytając: Gdzie jest Złoty Stolec? Jestem przedstawicielem najwyższej władzy. Dlaczego przekazaliście mi zwykłe krzesło? Dlaczego z okazji mojego przybycia do Kumasi nie przyniesliście Złotego Stolca, bym na nim usiadł ? Poszukiwanie Złotego Stolca dało początek oporowi, który prowadził do wojen Asante.

Podział administracyjny (podział terytorialny) – podział terytorium państwa na mniejsze obszary, którego celem jest usprawnienie zarządzania krajem przez organy władzy centralnej i samorządowej.
Kolonializm - polityka państw rozwiniętych gospodarczo polegająca na utrzymywaniu w zależności politycznej i ekonomicznej krajów słabo rozwiniętych, wykorzystywaniu ich zasobów ludzkich i surowcowych. Początki kolonializmu wiążą się z okresem wielkich odkryć geograficznych przełomu XV i XVI wieku.

Aszanti mówią językiem Twi, podobnym do Fante, ale z powodu wpływu Aszanti używanym szerzej, przez około 7 milionów ludzi.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)