Konstytucja Szwecji - Polski Serwis Naukowy

Konstytucja Szwecji – konstytucja obowiązująca na terytorium Szwecji i będąca podstawą szwedzkiego prawa. Nie jest jednolitym aktem prawnym, ponieważ w jej skład wchodzą oddzielne dokumenty:

„Akt o sukcesji tronu” z 1810;

„Ustawa o wolności prasy” z 1949 (oparta na Tryckfrihetsförordningen z 1766 roku);

„Akt o formie rządów” z 1974;

"Podstawowe Prawo Swobody Wyrazu" z 1991.

Oprócz tych praw fundamentalnych istnieje jeszcze „Akt o Riksdagu”, który ma niższą rangę, niż wcześniej wymienione, właściwie zajmuje pozycję pośrednią między prawami fundamentalnymi a zwykłymi ustawami. Tym niemniej można ją znaleźć obok trzech wcześniej wspomnianych aktów w kolejnych wydaniach „Konstytucji Szwecji”.

Konstytucja Szwecji z 1772 roku - dokument wprowadzający monarchię absolutną w Szwecji, efekt bezkrwawego zamachu stanu przeprowadzonego przez Szwedzkiego króla Gustawa III i jego zwolenników (Gustavianerna). Dokument ten umocnił pozycję króla Gustawa III, i znacząco osłabił pozycję szwedzkiego parlamentu (Riksdag). Oznaczał też koniec Szwedzkiej "ery wolności".

Cenzura prasy, druków i wydawnictw została zniesiona w Szwecji na mocy ustawy (Akt o Wolności Prasy - Tryckfrihetsförordningen) z 1766 roku (z wyjątkiem cenzury religijnej). Była to pierwsza tego rodzaju ustawa na świecie. Nawet w Wielkiej Brytanii, gdzie prasa cieszyła się dość znaczną swobodą, podobnie w Holandii nie zdecydowano się na formalne wykluczenie cenzury. W samej Szwecji była ona tylko czasowo przywracana, jak za panowania Gustawa III (monarchia absolutna została przywrócona w 1772 roku) wieku, i podczas II wojny światowej. W 1949 odnowiono Tryckfrihetsförordningen.

Obecnie obowiązująca konstytucja weszła w życie 1 stycznia 1975. Uchwalono ją po długich dyskusjach zapoczątkowanych w 1954. Dyskusję tę zainicjował spory rozdźwięk między treścią ówczesnej konstytucji dającą w systemie ustrojowym przewagę królowi, a rzeczywistością, w której dominował parlament kontrolowany przez Szwedzką Socjaldemokratyczną Partię Robotniczą (SAP). W tym miejscu warto wspomnieć o tym, że Szwecja jest państwem, w którym reformy systemu politycznego następują bardzo powoli i zazwyczaj polegają na akceptacji istniejących już w rzeczywistości rozwiązań.

Zapoznaj się również z: Konstytucja Szwecji z 1772 roku