Konwencje haskie - Polski Serwis Naukowy

Konwencje haskie – zbiorcza nazwa umów międzynarodowych zawieranych w Hadze. Konwencje te dotyczą prawa konfliktów zbrojnych, ochrony dóbr kultury, legalizacji dokumentów, itp.

Konwencje haskie z 29 sierpnia 1899 roku

I Konwencja haska - pokojowe rozstrzyganie międzynarodowych sporów - Haga, 18 października 1907 r.

II Konwencja haska - normowała zwyczaje i prawa podczas wojny lądowej.

III Konwencja haska - zastosowanie Konwencji genewskiej z 1864 roku do wojny na morzu.

Konwencja haska z 1904 roku

dotyczyła ochrony okrętów szpitalnych.

Konwencje haskie z 18 października 1907 roku

Zobacz w Wikiźródłach tekst
konwencji haskiej III z 18 października 1907 dotyczącej rozpoczęcia kroków nieprzyjacielskich (notyfikacji stanu wojny)

Zobacz w Wikiźródłach tekst
konwencji haskiej IV z 18 października 1907 dotyczącej praw i zwyczajów wojny lądowej

Zobacz w Wikiźródłach tekst
konwencji haskiej V z 18 października 1907 dotyczącej praw i obowiązków mocarstw i osób neutralnych w razie wojny lądowej

Rozszerzała zakres konwencji haskich z 1899 roku i ustanawiała nowe przepisy; podczas konferencji przyjęto 13 konwencji (z czego ratyfikowano 12), dotyczących m.in.:

Siły zbrojne (wojsko, armia) - siły i środki wydzielane przez państwo do zabezpieczenia jego interesów i prowadzenia walki zbrojnej, ujęte w całość organizacyjną, składającą się z różnych rodzajów wojsk i służb.

Urząd konsularny - urząd państwa wysyłającego w państwie przyjmującym, funkcjonujący na podstawie Konwencji wiedeńskiej o stosunkach konsularnych z 24 kwietnia 1963 r. Na czele urzędu stoi kierownik urzędu konsularnego, a sam urząd działa na obszarze uzgodnionym z państwem przyjmującym (tzw. okręg konsularny).

sposobu rozpoczęcia konfliktu (konwencja haska III)

sposobu prowadzenia wojny na lądzie (konwencja haska IV)

sposobu zachowania się mocarstw neutralnych (konwencja haska V)

sposobu traktowania statków handlowych należących do nieprzyjaciela

utworzenia Międzynarodowego Trybunału Łupów (XII Konwencja) - nie została ratyfikowana

Konwencja haska z 14 maja 1954 roku

Jest jedną z najważniejszych konwencji podpisanych w Hadze, dotyczy postępowania wobec dóbr kultury w czasie konfliktu zbrojnego. Ustala m.in., że

Legalizacja – zespół czynności obejmujących sprawdzenie, stwierdzenie i poświadczenie dowodem legalizacji, że przyrząd pomiarowy spełnia wymagania metrologiczne.

Prawo konfliktów zbrojnych (ius in bello), nazywane też międzynarodowym prawem humanitarnym lub prawem wojennym – zbiór przepisów zaakceptowanych przez społeczność międzynarodową dotyczących sposobów prowadzenia konfliktów zbrojnych, ochrony ich ofiar oraz uczestników.

państwa, które podpisują konwencję, mają obowiązek utworzyć w ramach swoich sił zbrojnych jednostkę zajmującą się ochroną dóbr kulturalnych

państwa, które podpisują konwencję, mają obowiązek włączyć jej postanowienia do prawa krajowego

sygnatariusze konwencji powinni unikać wywozu dóbr kulturalnych z krajów i terytoriów okupowanych

Dodatkowo konwencja haska z 1954 roku ustanawia definicję dobra kulturalnego i sposobu jego ochrony. Status obiektu chronionego przez konwencję mają m.in.:

schrony, w których przechowywane są dobra kultury

wszelkie nieruchomości mające status zabytku (z wyjątkiem obiektów wykorzystywanych do celów wojskowych oraz tych, które znajdują się w bezpośrednim sąsiedztwie ośrodków przemysłowych i wojskowych)

Rejestrację takich obiektów prowadzi UNESCO (Międzynarodowy Rejestr Dóbr Kultury Objętych Ochroną Specjalną). Nieruchomości uznane za zabytkowe są specjalnie oznakowane - tarczą skierowaną ostrzem w dół, przedzieloną po przekątnych na dwa pola białe i dwa pola niebieskie.

Konwencja haska z 5 października 1961 roku

Konwencja znosząca wymóg legalizacji zagranicznych dokumentów urzędowych przez placówki dyplomatyczne lub urzędy konsularne.