Kortowo - Polski Serwis Naukowy

Kortowo (dawniej niem. Kortau) – osiedle (jednostka pomocnicza gminy) w Olsztynie, stanowiące część oficjalnego podziału administracyjnego miasta, usytuowane w południowej jego części (na jego obrzeżach), nad Jeziorem Kortowskim. Kortowo tworzy wyraźnie wyodrębnioną od pozostałej części miasta dzielnicę – miasteczko uniwersyteckie (kampus), na terenie którego siedzibę ma większość instytucji uniwersyteckich lub związanych z Uniwersytetem (radio UWM FM, kluby studenckie itp.). Na terenie osiedla znajdują się jeziora Stary Dwór i Modrzewiowe.

Olsztyn (niem. Allenstein ?/i, dawniej hist. pol. Holstin, łac. Holsten, prus. Alnāsteini) – największe miasto i stolica województwa warmińsko-mazurskiego, powiat grodzki Olsztyn, stolica powiatu ziemskiego olsztyńskiego, archidiecezji warmińskiej, a od 1992 r. metropolii warmińskiej i luterańskiej diecezji mazurskiej. Główny ośrodek gospodarczy, edukacyjny i kulturowy, siedziba władz i najważniejszych instytucji regionu, a także ważny węzeł kolejowy i drogowy. Według danych GUS populacja Olsztyna wynosi 176 457 (stan na 31.12.2009).

Jednostka pomocnicza gminy – lokalna wspólnota samorządowa mieszkańców części gminy. Jednostki są ustanawiane przez radę gminy (miasta). Najczęściej tworzone są: sołectwa, dzielnice i osiedla. Jednostki nie posiadają osobowości prawnej. Jednostka pomocnicza gminy stanowi strukturę społeczno-terytorialną, która przejmuje na swoim terytorium realizację zadań publicznych, ułatwiając gminie wykonywanie jej zadań.

Dawniej na terenach Kortowa znajdował się szpital psychiatryczny. Po wojnie ocalałe zabudowania zaadaptowano na siedzibę następujących szkół wyższych:

Wyższa Szkoła Rolnicza w Olsztynie 1950-1968

Akademia Rolniczo-Techniczna w Olsztynie 1969-1999

Uniwersytet Warmińsko-Mazurski od 1999

Dla corocznych olsztyńskich Juwenaliów utarła się nazwa Kortowiady.

Granice osiedla

od północy: granica biegnie od wschodniego brzegu jeziora Kortowskiego w kierunku wschodnim do skrzyżowania ul. Saperskiej i ul. Armii Krajowej, następnie ul. Armii Krajowej do al. Warszawskiej i graniczy z południową stroną osiedla Grunwaldzkiego. Następnie załamuje się w kierunku południowym i zachodnim skrajem Al. Warszawskiej biegnie do skrzyżowania z ul. J. Tuwima i graniczy z zachodnim skrajem osiedla Podgrodzie. Tu załamuje się w kierunku południowo-wschodnim i południowym skrajem ul. J. Tuwima biegnie do rzeki Łyny i graniczy z południowym skrajem osiedla Podgrodzie.

od wschodu: zachodnim brzegiem rzeki Łyny w kierunku południowym do granic miasta Olsztyna i graniczy z zachodnią stroną osiedla Brzeziny i osiedla Jaroty.

od południa: granicę stanowi granica miasta Olsztyna.

od zachodu: granica przebiega od granic miasta Olsztyna w kierunku północnym do brzegu jeziora Kortowskiego, a następnie północno-zachodnim brzegiem jeziora Kortowskiego do punktu wyjścia i graniczy z osiedlami Dajtki i Grunwaldzkie.

Osiedla Kortowa

Osiedlu Kortowo administracyjnie podlegają osiedla:

Podgrodzie – osiedle (jednostka pomocnicza gminy), będące częścią oficjalnego podziału administracyjnego Olsztyna, zabudowane głównie przez wielkopłytowce budowane w późnych latach 70. i wczesnych 80., w dwóch miejscach zabudowa wieżowcami (po około 5-6 sztuk).

Jezioro – naturalny śródlądowy zbiornik wodny, którego występowanie uwarunkowane jest istnieniem zagłębienia (misy jeziornej), w którym mogą gromadzić się wody powierzchniowe, oraz zasilaniem przewyższającym straty wody wskutek parowania lub odpływu. Większość jezior występuje na obszarach zajmowanych niegdyś przez lodowiec. Woda z topniejącego lodowca wypełniała doliny i tworzyła jeziora. Powstanie mis jeziornych wiąże się przede wszystkim z procesami geologicznymi. Zasilanie należy natomiast przede wszystkim od warunków klimatycznych. Jezioro różni się od stawu występowaniem strefy afotycznej – światło nie dociera do dna uniemożliwiając tam rozwój roślinności.

Kortowo II

Słoneczny Stok

Stary Dwór

Komunikacja

Osobny artykuł: Ulice i place osiedla Kortowo w Olsztynie.

Ulice

Główną ulicą osiedla jest al. Warszawska, rozciągająca się niemal od centrum Olsztyna. Od al. Warszawskiej odbiegają mniejsze uliczki, którymi można dostać się do miasteczka akademickiego. Aleja Warszawska jest jednocześnie drogą wyjazdową na Warszawę.

Akademia Rolniczo-Techniczna im. Michała Oczapowskiego w Olsztynie (ART) – jedna z trzech placówek, na bazie których powstał 1 września 1999 Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie.

Eksperyment kortowski (metoda Olszewskiego) – metoda rekultywacji jezior, opracowana i zastosowana po raz pierwszy w 1956 r. przez profesora Przemysława Olszewskiego (WSR w Olsztynie) w zeutrofizowanym Jeziorze Kortowskim (Olsztyn). Polegała ona na odprowadzaniu przeżyźnionych wód hypolimnionu za pomocą drewnianej rury, działającej na zasadzie lewara. Woda z hypolimnionu odprowadzana była do rzeki Kortówki, a dalej do rzeki Łyny.

Komunikacja miejska

Na terenie osiedla znajdują się obecnie 2 pętle autobusowe (Stary Dwór i Słoneczny Stok). Przez teren osiedla przebiegają trasy 7 linii dziennych oraz dwóch nocnych: 3, 9, 15, 22, 30, 32, 33 oraz 100 i 101. Nieopodal przebiegają także trasy linii 7, 13 oraz 28. Pierwszy autobus MPK pojawił się w Kortowie w latach 50. Był to pojazd linii numer 3, jeżdżący wówczas z Kortowa do Sanatorium. Mniej więcej w tym samym czasie swe kursy do Kortowa rozpoczął trolejbus linii numer 3, jeżdżący w okolice ronda na ulicy Jagiellońskiej. Poza autobusami MPK do Kortowa dojeżdżają również busy prywatnych przewoźników.

Akademia Rolniczo-Techniczna im. Michała Oczapowskiego w Olsztynie (ART) – jedna z trzech placówek, na bazie których powstał 1 września 1999 Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie.

Jezioro Kortowskie – jezioro przepływowe położone w południowo-zachodniej części Olsztyna w bezpośrednim sąsiedztwie dzielnic Słoneczny-Stok, Dajtki i Kortowo – kampusu Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, w zlewni Łyny-Pregoły.

Obiekty

budynki dydaktyczne Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego

Przedszkole Miejskie Nr 40

Stadnina koni w Kortowie III

Zobacz

Zespół Pieśni i Tańca "Kortowo"

Eksperyment kortowski

Przypisy

↑ Instytut Badań i Analiz, Grupa OSB Olsztyńska Szkoła Biznesu: Raport o stanie miasta Olsztyn 2009 Źródło