Krajowy Kongres Indian Amerykańskich

Krajowy Kongres Indian Amerykańskich (ang. National Congress of American Indians, NCAI) – najstarsza i największa ze współczesnych organizacji indiańskich w Stanach Zjednoczonych, skupiająca przedstawicieli ponad 250 plemion.

Powstała w 1944 roku w odpowiedzi na federalną politykę asymilacji i likwidacji rezerwatów indiańskich (ang. termination policy), wspierając wspólne wysiłki współczesnych indiańskich przywódców i działaczy na rzecz obrony suwerenności i praw traktatowych tubylczych ludów Ameryki. Zrzeszający początkowo ok. 100 plemion, Kongres skupia obecnie przewodniczących rad plemiennych i liderów ponad 250 plemion i grup tubylczych Amerykanów z całego kraju. NCAI monitoruje politykę władz federalnych wobec Indian, koordynuje współpracę międzyplemienną i lobbuje na rzecz wdrażania korzystnych dla amerykańskich Indian rozwiązań prawnych oraz społeczno-ekonomicznego i kulturalnego rozwoju tubylczych społeczności w USA.

Mohave (Mojave, Yuma, nazwa własna: Pipa Aha Macav (Ludzie znad rzeki/wody)) - plemię północnoamerykańskich Indian z południowego zachodu USA posługujące się językiem mohave z rodziny na-dene. Nie należy ich mylić z irokeskim plemieniem Mohawków

Yurok (nazwa z języka sąsiedniego plemienia Karuk oznacza Ludzie żyjący w dole rzeki) – plemię indiańskie, zamieszkujące w przeszłości obszar wzdłuż wybrzeża pacyficzncego północno-wschodniej części stanu Kalifornia i południowej części Oregonu. Obecnie żyją w kilku rancheríach i w Rezerwacie Plemienia Yurok w Hrabstwa Humboldt.

Bieżąca działalność NCAI koncentruje się wokół:

ochrony programów i usług na rzecz tubylczych rodzin, a zwłaszcza starców oraz dzieci i młodzieży

promocji i wspierania rozwoju indiańskiej oświaty, w tym wyrównywania szans indiańskiej młodzieży i kształcenia dorosłych

wspierania indiańskiej służby zdrowia, w tym programów walki z uzależnieniami, walki z HIV-AIDS i innymi chorobami społecznymi

wspierania ochrony środowiska i zarządzania tubylczymi zasobami naturalnymi

ochrony indiańskich zasobów kulturowych i wolności religijnej tubylczych Amerykanów

promocji rozwoju ekonomicznego tubylczych społeczności w rezerwatach i poza rezerwatami, w tym wspierania programów rozwoju gospodarczego i aktywizacji zawodowej Indian oraz przyciągania prywatnych inwestycji i państwowych funduszy do rezerwatów

ochrony praw wszystkich Indian do posiadania godnego, bezpiecznego i taniego domu.

Podobnie jak prezydent USA, prezydent NCAI raz w roku wygłasza ważne Przemówienie o stanie Kraju Indian, określające priorytety organizacji na kolejny rok.

Dakotowie, Dakoci, Siuksowie, Sjuksowie, Lakoci – Indianie Ameryki Północnej z obszaru Wielkich Równin. Dzielą się na trzy grupy: wschodnią Santee, środkową Yankton i zachodnią Teton.

Czirokezi (nazwa własna Tsalagi, ang. Cherokee) — plemię Indian Ameryki Północnej pierwotnie wywodzące się od Irokezów i zamieszkujące podgórskie, zachodnie obszary Karoliny Południowej i Północnej, północną Georgię i wschodnie Tennessee. Później większość jego członków zostało przymusowo przesiedlona na tereny płaskowyżu Ozark. Byli jednym z plemion wliczanych w skład grupy Pięciu Cywilizowanych Plemion. Posługują się językiem czirokeskim.

Przewodniczący NCAI:

Napoleon B. Johnson, Cherokee (1944-1952)

Joseph R. Garry, Coeur D'Alene (1953-1959)

Walter Wetzel, Blackfeet (1960-1964)

Clarence Wesley, San Carlos Apache (1965-1966)

Wendell Chino, Mescalero Apache (1967-1968)

Earl Old Person, Blackfeet (1969-1970)

Leon F. Cook, Red Lake Chippewa (1971-1972)

Mel Tonasket, Colville (1973-1976)

Veronica L. Murdock, Mohave (1977-1978)

Edward Driving Hawk, Sioux (1979-1980)

Joseph DeLaCruz, Quinault (1981-1984)

Reuben A. Snake, Jr., Ho-Chunk (1985-1987)

John Gonzales, San Ildefonso Pueblo (1988-1989)

Wayne L. Ducheneaux, Cheyenne River Sioux (1990-1991)

Gaiashkibos, Lac Courte Oreilles (1992-1995)

W. Ron Allen, Jamestown S’Klallam (1996-1999)

Susan Masten, Yurok (2000-2001)

Tex Hall, Mandan/Hidatsa/Arikara (2002-2005)

Joe A. Garcia, Ohkay Owingeh (2006-2009)

Jefferson Keel, Chickasaw (2010-)

Dyrektorem wykonawczym NCAI w latach 1964-67 był prof. Vine Deloria, Jr. - znany lakocki działacz na rzecz praw Indian, wybitny prawnik, teolog, historyk i pisarz, zmarły w 2005.

Tubylczy Amerykanin (inaczej rdzenny Amerykanin, czasem też "rodowity Amerykanin", ang. Native American) - wieloznaczne pojęcie, które w zależności od autora i kontekstu może oznaczać:

Vine Deloria, Jr. (ur. 26 marca 1933 - zm. 13 listopada 2005) - profesor teologii i prawa, amerykański naukowiec i działacz społeczny, historyk, filozof, adwokat praw amerykańskich Indian, znany pisarz i publicysta. Z pochodzenia Indianin z plemienia Siuksów. Specjalizował się w kwestiach tubylczych praw traktatowych, suwerenności plemiennych narodów i pierwotnych religii Indian Ameryki Płn. Głosił potrzebę większego szacunku i zrozumienia dla tradycyjnej wiedzy ludów pierwotnych i indiańskich sposobów widzenia świata, wypowiadał się krytycznie o relacjach władz USA i świata nauki z tubylczymi Amerykanami. Jeden z najbardziej znanych współczesnych Siuksów i najbardziej cenionych tubylczych intelektualistów Ameryki Płn.

Linki zewnętrzne

oficjalna strona NCAI (ang.) [dostęp 8 października 2011]