Krapkowice - Polski Serwis Naukowy

Krapkowice (niem. Krappitz, cz. Krapkovice, Chrapkovice) – miasto powiatowe w Polsce, w województwie opolskim, w powiecie krapkowickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Krapkowice.

Miasto położone po obu stronach rzeki Odry, na skrzyżowaniu szlaków komunikacyjnych z Opola do Kędzierzyna-Koźla i Raciborza (DK45) oraz z Nysy i Prudnika do Strzelec Opolskich, przy autostradzie A4 (2 węzły). W Krapkowicach wpływa do Odry Osobłoga, wypływająca z Jeseników w Czechach. Historycznie Krapkowice położone są na Górnym Śląsku. Miasto znajdowało się na trasie szlaku bursztynowego.

Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – oficjalny tytuł państwa prusko-brandenburskiego po roku 1701 wraz z pozostałymi domenami dynastii Hohenzollernów w latach 1701-1918, od 1871 roku wchodzące w skład Cesarstwa Niemieckiego.
Osobłoga (też Osa, dawniej Ossobłoka, czes. Osoblaha, niem. Hotzenplotz, przez Austriaków nazywana Ossą) - rzeka w Czechach i Polsce, lewy dopływ Odry.

Wedle danych z 2009 r. miasto liczyło 17 791 mieszkańców.

Zabytki

zamek, wzmiankowany już w 1532 r. jako własności Jerzego Hohenzollerna

kościół św. Mikołaja z końca XIV w.

mury miejskie z wieżami

ruiny XII-wiecznego zamku w dzielnicy Otmęt, wedle legendy zbudowany przez templariuszy

kościół Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny (najstarsza wzmianka o nim pochodzi z 1223 r.)

Historia

XIII w. – pierwsze wzmianki na temat miasta, pod nazwą Chrapkowice (od nazwiska Chrapek), oraz Otmętu – osady rybackiej, obecnie dzielnicy Krapkowic

1275 – prawdopodobna data nadania Krapkowicom przez księcia Władysława opolskiego praw miejskich na prawie magdeburskim

1294 – syn Władysława, Bolko I opolski, oddał do dyspozycji mieszkańców Crapicz 8 morgów pastwisk miedzy Osobłogą a Odrą, a także łowiska ryb w 2 niedaleko położonych stawach, za co miasto było zobligowane uiszczać w dniu św. Marcina (11 listopada) roczną opłatę w wysokości 14 talarów; dziedziczną władzę w mieście sprawował wójt, wybrany przez księcia

XIV i XV w. – rządy rodu Temchinów, powstanie szpitala i szkoły

1531 – dostanie się miasta pod władzę Habsburgów

1582 – sprzedaż Krapkowic przez cesarza Rudolfa II Habsburga rodzinie Redernów

rządy Redernów – rozwój miasta, powstanie drewnianego mostu na Odrze, łączącego Krapkowice z Otmętem

1742 – włączenie Krapkowic do Prus

1765 – wygaśnięcie rodu Redernów, nowym właścicielem został Karol Wilhelm von Haugwitz

XIX w. – klęska głodu

1841, 1852, 1854 – trzy pożary miasta

rozbudowa Krapkowic dzięki środkom płaconym Prusom przez Francję jako kontrybucje wojenne

1887 – powstanie kolejnego mostu na Odrze

1896 – budowa linii kolejowej, powstanie zakładów przemysłowych (papiernie)

1930 – budowa fabryki obuwia

1945 – przyłączenie Krapkowic do Polski

1946, 7 maja – nadanie miejscowości polskiej nazwy Krapkowice

1961 – formalne włączenie Otmętu do Krapkowic

1997 – powódź tysiąclecia

1999 – po reformie administracyjnej Krapkowice zostały miastem powiatowym

2006 – rozbiórka linii kolejowej, nieprzejezdnej od powodzi z 1997 r.

2007 – odsłonięcie pomnika upamiętniającego powódź w 1997 r.

Plebiscyt górnośląski

Do głosowania podczas plebiscytu uprawnionych było 2526 osób, z czego 1801, ok. 71,3%, stanowili mieszkańcy (w tym 1716, ok. 67,9% całości, mieszkańcy urodzeni w miejscowości). Oddano 2466 głosów (ok. 97,6% uprawnionych), w tym 2461 (ok. 99,8%) ważnych; za Niemcami głosowały 2369 osoby (ok. 96,1%), za Polską 92 osoby (ok. 3,7%). W obszarze dworskim (niem. Schloss Krappitz) rozkład głosów prezentował się następująco: uprawnione były 142 osoby, z czego 109, ok. 76,8%, stanowili mieszkańcy (w tym 102, ok. 71,8% całości, mieszkańcy urodzeni w obszarze dworskim). Oddano 138 głosów (ok. 97,2% uprawnionych), w tym 138 (100%) ważnych; za Niemcami głosowały 134 osoby (ok. 97,1%), za Polską 4 osoby (ok. 2,9%).

Lipová-lázně (do roku 1960 Dolní Lipová, niem. Bad Lindewiese) - wieś w Republice Czeskiej, w kraju ołomunieckim, na granicy Gór Rychlebskich i Wysokiego Jesionika.
Górny Śląsk (, śl-niem. Oberschläsing, niem. Oberschlesien, czes. Horní Slezsko, łac. Silesia Superior) – kraina historyczna położona na terenie Polski i Czech w dorzeczu górnej Odry oraz początkowego biegu Wisły, południowo-wschodnia część Śląska.

Demografia

Na początku XIX w. w Krapkowicach dominował język polski.

Liczba gospodarstw domowych: 6034.
W tym 9628 osoby (ok. 51,4%) to kobiety; w wieku przedprodukcyjnym/produkcyjnym/poprodukcyjnym: 4060 (ok. 21,7%)/12529 (ok. 66,9%)/2134 (ok. 11,4%). Liczba budynków: 1576 (w tym 1565 mieszkalnych), liczba gospodarstw domowych: 6895.
Stan na 30 czerwca 2008 r.
W tym 9191 osób (ok. 51,7%) to kobiety; w wieku przedprodukcyjnym/produkcyjnym/poprodukcyjnym: 17,0%/67,9%/15,1%.

(Źródła: .)

Habsburgowie – dynastia niemiecka (von Habsburg). Założycielem dynastii był Guntram Bogaty (X wiek). Nazwa rodziny wywodzi się od pierwszej posiadłości rodu, zamku Habsburg (niem. Habichtsburg znaczy Jastrzębi Gród, Zamek Jastrzębia) położonego w kantonie Aargau w Szwajcarii. Przedstawiciele dynastii panowali m.in. w krajach niemieckich i włoskich, Świętym Cesarstwie Rzymskim, Czechach, Hiszpanii, Portugalii, Burgundii, na Węgrzech (a co za tym idzie także w Chorwacji) i w Siedmiogrodzie, w Niderlandach, na Śląsku oraz hiszpańskich i portugalskich koloniach w Azji i obu Amerykach. Dynastia w linii męskiej wygasła w 1740. Ostatnia z rodu Maria Teresa Habsburg wraz z mężem cesarzem Franciszkiem I Lotaryńskim założyła nową dynastię Habsbursko-Lotaryńską.
Niemcy (Republika Federalna Niemiec, RFN; do traktatu pomiędzy RFN a Polską Rzecząpospolitą Ludową (1970) w Polsce stosowana była oficjalnie nazwa Niemiecka Republika Federalna, NRF; niem.: Deutschland lub Bundesrepublik Deutschland, BRD) – państwo federacyjne położone w Europie, będące członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), G8, ONZ oraz NATO. Stolicą Niemiec jest Berlin (przed połączeniem z NRD – Bonn, obecnie noszące tytuł miasta federalnego). Językiem oficjalnym jest język niemiecki.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)