Krystyna Dąbrowska - rzeźbiarka - Polski Serwis Naukowy

Krystyna Dąbrowska (ur. 26 listopada 1906, zm. 1 września 1944 w Warszawie) – polska rzeźbiarka i malarka, sanitariuszka w powstaniu warszawskim.

Ukończyła Gimnazjum im. Marii Konopnickiej w Warszawie. W latach 1925–1930 studiowała w poznańskiej Państwowej Szkole Sztuk Zdobniczych i Przemysłu Artystycznego na Wydziale Rzeźby i Brązownictwa. W latach 1933-1935 pobierała nauki na warszawskiej ASP w pracowni prof. Tadeusza Breyera. W 1935 uzyskała stypendium na wyjazd do Rzymu - w 1937 ukończyła tam Reale Accademia di Belle Arti e Liceo Artistico, a w 1938 - Królewską Szkołę Medalierską. Podczas pobytu we Włoszech utrzymywała kontakty m.in. z Antonim Madeyskim oraz Józefem Gosławskim. Była także zaangażowana w powstanie Polskiej Organizacji Artystów Plastyków "Kapitol". Do Warszawy powróciła w grudniu 1938 roku.

Powstanie warszawskie () – wystąpienie zbrojne przeciwko okupującym Warszawę wojskom niemieckim, zorganizowane przez Armię Krajową w ramach akcji "Burza", połączone z ujawnieniem się i oficjalną działalnością najwyższych struktur Polskiego Państwa Podziemnego.

Polska Organizacja Artystów Plastyków "Kapitol" - powołane w marcu 1936 roku ugrupowanie działające we Włoszech przy Polskim Stowarzyszeniu Kulturalnym im. Adama Mickiewicza. Nazwą nawiązywało do najważniejszego z siedmiu wzgórz Rzymu, związanego z tożsamością miasta i dawnego Imperium Rzymskiego.

Była członkiem Grupy Artystów Wielkopolskich "Plastyka". Tworzyła rzeźby o tematyce sportowej, religijnej oraz dekoracyjne detale architektoniczne. Jest autorką licznych pełnoplastycznych oraz płaskorzeźbionych portretów.

W czasie okupacji (w latach 1941-1943) pracowała w cukrowni w Sokołowie Podlaskim. Działała tam w konspiracji. Od stycznia 1944 przebywała w Warszawie. Była tam patrolową w kompanii "Koszta" - ochrony sztabu Komendy Obszaru Warszawskiego Armii Krajowej. W powstaniu warszawskim brała udział jako sanitariuszka. Ciężko ranna w trakcie akcji ratunkowej, zmarła w szpitalu powstańczym 1 września 1944. Większość jej prac zaginęła podczas powstania.

Zakład Narodowy im. Ossolińskich – zasłużony dla polskiej nauki i kultury Instytut (do 1939 r. – łączył w sobie Bibliotekę, Wydawnictwo i Muzeum im. Lubomirskich), ufundowany dla Narodu Polskiego w 1817 roku przez Józefa Maksymiliana Ossolińskiego, otwarty w 1827 roku we Lwowie.

Józef Gosławski (ur. 24 kwietnia 1908 w Polanówce, zm. 23 stycznia 1963 w Warszawie) – polski rzeźbiarz i medalier. Projektant monet (m.in. 5 zł z wizerunkiem rybaka, 10 zł z Kopernikiem), pomników (m.in. Chopina w Żelazowej Woli, Mickiewicza w Gorzowie Wielkopolskim) i medali (m.in. Rok 1939, Bolesław Chrobry, 1000-lecie Chrztu Polski). W jego twórczości widoczne są wpływy kubizmu, koncepcji Stanisława Szukalskiego, środowiska Polskiej Sztuki Stosowanej, a także sztuki antycznej i renesansowej.

Nagrody

1933 - nagroda za rzeźbę Marynarz na XI Olimpiadzie w Berlinie

1936 - II nagroda na zorganizowanym przez Towarzystwo im. Adama Mickiewicza w Rzymie konkursie rzeźbiarskim na popiersie Józefa Piłsudskiego

1936 - nagroda ambasadora Rzeczypospolitej Polskiej przy Watykanie za Autoportret

Przypisy

↑ Słownik artystów polskich i obcych w Polsce działających. T. II. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1975.
↑ Anna Rudzka: Kalendarium życia Józefa Gosławskiego. W: Anna Rudzka: Józef Gosławski. Rzeźby, monety, medale. Wyd. 1. Warszawa: Alegoria, 2009, s. 61-62. ISBN 978-83-62248-00-1.