Kryzys sejmowy w Polsce - 2006 - Polski Serwis Naukowy

Sala plenarna posiedzenia Sejmu

Zobacz wiadomość w serwisie Wikinews na temat debaty nad budżetem z 11 stycznia 2006 roku

Zobacz wiadomość w serwisie Wikinews na temat kryzysu sejmowego

Zobacz wiadomość w serwisie Wikinews na temat wypowiedzi premiera Marcinkiewicza o budżecie

Zobacz wiadomość w serwisie Wikinews na temat spotkania opozycji z prezydentem Kaczyńskim

Kryzys sejmowy wokół uchwalenia ustawy budżetowej na rok 2006 w Polsce - kryzys parlamentarny między rządzącą partią Prawo i Sprawiedliwość a opozycją sejmową nad ustawą budżetową i datą przedłożenia budżetu prezydentowi Rzeczypospolitej Lechowi Kaczyńskiemu.

Samoobrona Rzeczpospolitej Polskiej – partia polityczna, odwołująca się w różnych okresach swojej działalności głównie do idei narodowo-lewicowych, chrześcijańsko-lewicowych, socjaldemokratycznych, chrześcijańsko-demokratycznych, nacjonalistycznych, narodowo-katolickich i agrarnych, najczęściej łącząca poszczególne elementy tych nurtów, założona 10 stycznia 1992 (zarejestrowana sądownie 12 czerwca 1992) z inicjatywy działaczy ZZR "Samoobrona" Andrzeja Leppera, do 17 stycznia 2000 pod nazwą Przymierze Samoobrona. 4 marca 2012 weszła w skład partii Samoobrona, powołanej w styczniu 2010 przez część działaczy Samoobrony RP.

Platforma Obywatelska (PO) – polska partia polityczna założona jako stowarzyszenie 24 stycznia 2001 (pod nazwą "Platforma Obywatelska Rzeczypospolitej Polskiej" zarejestrowana 5 marca 2002). Jej głównymi założycielami byli Andrzej Olechowski, Maciej Płażyński z AWS i Donald Tusk z Unii Wolności. Skupia osoby o różnych poglądach, głównie konserwatywno-liberalnych i chrześcijańsko-demokratycznych, centroprawicowych i centrowych, określa się jako Nowe Centrum. Należy do Europejskiej Partii Ludowej. Od 2007 Platforma Obywatelska jest największą siłą polityczną w Sejmie oraz Senacie i wspólnie z Polskim Stronnictwem Ludowym tworzy koalicję rządową, która jest zapleczem parlamentarnym rządu Donalda Tuska.

Zdaniem mniejszościowego rządu Kazimierza Marcinkiewicza i prezydenta, terminem ostatecznym złożenia ustawy budżetowej już przyjętej przez Sejm jest 1 lutego 2006 roku (4 miesiące od złożenia projektu budżetu w Sejmie, według Prawa i Sprawiedliwości, rząd Marka Belki przedstawił projekt w Sejmie 1 października 2005 roku), natomiast zdaniem opozycji parlamentarnej datą tą jest 19 lutego 2006 roku (faktyczne prace nad budżetem rozpoczęły się 19 października 2005 roku).

Jarosław Aleksander Kaczyński (ur. 18 czerwca 1949 w Warszawie) – polski polityk, doktor nauk prawnych, twórca i prezes partii politycznych Porozumienie Centrum oraz Prawo i Sprawiedliwość, senator I kadencji, poseł na Sejm I, III, IV, V i VI kadencji, od 14 lipca 2006 do 16 listopada 2007 Prezes Rady Ministrów. Kandydat na urząd Prezydenta RP w przedterminowych wyborach prezydenckich w 2010.

Drugi rząd Marka Belki – gabinet pod kierownictwem premiera Marka Belki, powołany przez prezydenta Kwaśniewskiego 11 czerwca 2004 po pierwszej nieudanej próbie stworzenia przez niego rządu 2 maja 2004. W pierwszym konstytucyjnym kroku premier nie uzyskał wotum zaufania, w drugim kroku Sejm nie zgłosił swojego kandydata na premiera, w trzecim ostatnim, prezydent Aleksander Kwaśniewski ponownie powierzył urząd premiera Markowi Belce. Jedyną zmianą personalną w stosunku do poprzedniego składu była nominacja Mariana Czakańskiego na stanowisko ministra zdrowia. Sejm udzielił wotum zaufania rządowi po wygłoszeniu exposé przez premiera 24 czerwca 2004. 15 października 2004 Sejm ponownie udzielił rządowi wotum zaufania. 5 maja 2005 po decyzji Sejmu o nieskracaniu kadencji, 6 maja 2005, premier Marek Belka wraz z rządem podał się do dymisji, jednak prezydent Aleksander Kwaśniewski dymisji nie przyjął. W sierpniu, w związku z przystąpieniem premiera do Partii Demokratycznej, Sojusz Lewicy Demokratycznej wycofał poparcie dla rządu Marka Belki. Rząd podał się do dymisji 19 października 2005.

W przypadku niezatwierdzenia budżetu przez Sejm, Prezydent RP może skrócić kadencję parlamentu i rozpisać nowe wybory (art. 225 i art. 144, ust. 3 Konstytucji RP z 1997 roku). W celu uniknięcia rozwiązania Sejm, któremu przewodził wicemarszałek Marek Kotlinowski (LPR) na wniosek posła Ligi Polskich Rodzin Romana Giertycha 11 stycznia 2006 roku Sejm, zdecydował, że termin na doręczenie posłom sprawozdania sejmowej komisji finansów publicznych z prac nad budżetem na 2006 rok między II a III czytaniem zostanie skrócony. W trakcie głosowania nad wnioskiem na salę plenarną obrad wszedł marszałek Sejmu Marek Jurek (PiS), który zażądał przekazania mu prowadzenia obrad, zarzucając wicemarszałkowi złamanie regulaminu Sejmu. Wniosek został przegłosowany, a władze Prawa i Sprawiedliwości poinformowały iż ich zdaniem doszło do drastycznego złamania regulaminu, naruszenia uprawnień marszałka i zasad funkcjonowania Sejmu. Wieczorem po zawarciu kompromisu parlamentarnego (Drugie czytanie budżetu miało się odbyć w 14 stycznia, a głosowanie ustawy budżetowej 24 stycznia) marszałek spotkał się z prezydentem Lechem Kaczyńskim na rozmowie w sprawie kryzysu w Sejmie. 12 stycznia 2006 roku marszałek Marek Jurek przerwał obrady Sejmu do 24 stycznia. Jednocześnie, kluby Sojuszu Lewicy Demokratycznej oraz Platformy Obywatelskiej złożyły w Sejmie wniosek o odwołanie Marka Jurka z funkcji Marszałka Sejmu. Wcześniej Prawo i Sprawiedliwość zapowiadało, że datą złożenia budżetu do prezydenta jest 19 lutego, co mogło wprowadzić w błąd opozycję, wymuszając na niej wolniejsze niż dotychczas prace nad projektem. Kluby Platformy Obywatelskiej oraz Sojuszu Lewicy Demokratycznej oskarżyły Prawo i Sprawiedliwość o kłamstwo i oszukiwanie zarówno opozycji jak i polskiego społeczeństwa, w celu rozwiązania Sejmu i rozpisania wyborów.

Pakt stabilizacyjny to nieformalna nazwa układu zaproponowana 19 stycznia 2006 roku opozycyjnym partiom parlamentarnym przez prezesa Prawa i Sprawiedliwości, Jarosława Kaczyńskiego.

Marek Bolesław Kotlinowski (ur. 13 maja 1956 w Gorlicach) – polski polityk, prawnik, poseł na Sejm IV i V kadencji, były prezes Ligi Polskich Rodzin, wicemarszałek Sejmu V kadencji, sędzia Trybunału Konstytucyjnego od 6 listopada 2006.

17 stycznia 2006, prezydent Lech Kaczyński spotkał się z przywódcami Platformy Obywatelskiej - Janem Rokitą i Donaldem Tuskiem, na którym prezydent poinformował, że budżet musi zostać złożony do końca stycznia.

24 stycznia 2006 budżet został przyjęty przez Sejm, co nie oddaliło wizji przedwczesnych wyborów parlamentarnych.

2 lutego 2006 roku, Jarosław Kaczyński (PiS), Roman Giertych (LPR) i Andrzej Lepper (Samoobrona) podpisali półroczny tzw. pakt stabilizacyjny o współpracy w parlamencie.

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej – najważniejszy akt prawny (ustawa zasadnicza) Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalony 2 kwietnia 1997 roku przez Zgromadzenie Narodowe, zatwierdzony w ogólnonarodowym referendum 25 maja 1997 roku. Ogłoszony w Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483, wszedł w życie 17 października 1997. Konstytucja złożona jest z preambuły i 13 rozdziałów, w tym 243 artykuły.

Budżet został 17 lutego przyjęty przez Senat i podpisany 22 lutego przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego i ogłoszony w Dz. U. z 2006 r. Nr 35, poz. 244.

Przypisy

Opis procesu legislacyjnego do ustawy — Rządowy projekt ustawy budżetowej na rok 2006. [dostęp 2012-02-27].