|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: Czeka nas drenaż mózgów? - pyta "Rzeczpospolita". Ponad połowa studentów czołowych uczelni jest gotowa wyjechać za granicę - wynika z badań Szkoły Głównej Handlowej i firmy doradczej Deloitte. Według gazety, w czwartek na spotkani... Naukowcy z Wojskowej Akademii Technicznej budują "osę" - mały, ultralekki samolot o możliwościach śmigłowca, informuje "Rzeczpospolita". Niebawem odbędą się pierwsze testy, zapowiada gazeta. "Osa" zabier... Odkrycie warszawskich naukowców z Instytutu Technologii Materiałów Elektronicznych oraz Wydziału Fizyku Uniwersytetu Warszawskiego może zrewolucjonizować rynek komputerów - informuje ,,Rzeczpospolita". Dzięki niemu komputery będą kilkaset razy szybsz... Do końca 2011 roku powstanie Krakowskie Centrum Badań i Technologii Medycznych przy szpitalu specjalistycznym im. Jana Pawła II. Inwestycja o wartości ponad 76 mln zł dofinansowana będzie ze środków unijnych.
15 grudnia marszałek województwa małopolskiego... Liczba Pi pojawiała się już przy budowie biblijnej świątyni Salomona, dziś uczeni wykorzystują ją np. do pomiaru gęstości promieniowania. W jej rozwinięciu dziesiętnym każdy znajdzie datę swojego urodzenia. 14 marca obchodzi ona swoje święt...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
Księstwo oświęcimskieCzy wiesz że...? Królestwo Galicji i Lodomerii wraz z Wielkim Księstwem Krakowskim i Księstwem Oświęcimia i Zatoru ((niem.) Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator; (ukr.) Королівство Галичини і Лодомерії) - państwo (w praktyce prowincja i kraj koronny) na terytorium Galicji, w latach 1772-1918 wchodzące w skład Monarchii Habsburgów, Cesarstwa Austriackiego i Austro-Węgier. Kraina historyczna na wschodzie Europy Środkowej obecnie podzielona pomiędzy Polskę i Ukrainę. Nazwę Galicja często uogólnia się z obwodem lwowskim, iwanofrankowskim oraz tarnopolskim na zachodzie Ukrainy. Kazimierz IV Andrzej Jagiellończyk, lit. Kazimieras I Andrius Jogailaitis (ur. 30 listopada 1427 w Krakowie, zm. 7 czerwca 1492 w Grodnie) – wielki książę litewski w latach 1440–1492, król Polski w latach 1447–1492. Jeden z najaktywniejszych polskich władców, za panowania którego Korona, pokonując zakon krzyżacki w wojnie trzynastoletniej, odzyskała – po 158 latach – Prusy Królewskie, a dynastia Jagiellonów stała się jednym z czołowych domów panujących w Europie. Zdecydowany przeciwnik magnaterii przyczynił się do wzmocnienia znaczenia Sejmu i sejmików, co jednak stało się z krzywdą dla mieszczaństwa. Województwo krakowskie (łac. Palatinatus Cracoviensis) powstało już w XIV wieku i w niezmienionym kształcie weszło następnie w skład administracyjny I Rzeczypospolitej. Istniało do 1795 roku. Na przestrzeni wieków jego granice zmieniły się niewiele od czasów średniowiecza. Starosta Krakowski był jednocześnie generałem krakowskim i miał pod swoją jurysdykcją oprócz Krakowa trzy grody: Proszowski, Lelowski i Księski. W tym województwie znajdowała się dynamicznie rozwijająca Częstochowa wraz z klasztorem jasnogórskim będącym sanktuarium dynastycznym Jagiellonów i Wazów. Księstwo oświęcimskie – dawne księstwo śląskie ze stolicą w Oświęcimiu. Powstało ok. 1315 roku, w wyniku podziału księstwa cieszyńskiego. W 1327 roku książę oświęcimski Jan I Scholastyk złożył hołd lenny królowi Czech, Janowi Luksemburskiemu, stając się lennikiem korony czeskiej. W 1445 roku doszło do podziału księstwa, w wyniku czego, z wydzielenia części ziem księstwa oświęcimskiego, powstało księstwo zatorskie we władaniu Wacława I zatorskiego. 19 marca 1454 roku Jan IV (ostatni książę oświęcimski) złożył hołd lenny królowi Polski, Kazimierzowi Jagiellończykowi, a 21 lutego 1457 roku sprzedał mu swoje księstwo za 50 tys. kop groszy praskich. Od tego momentu zwierzchnikiem księstwa stał się mianowany przez polskiego króla starosta; szlachta zachowała odrębne prawa. W 1564 roku księstwo oświęcimskie i zatorskie wcielono od Korony Królestwa Polskiego, równocześnie przyłączono je do województwa krakowskiego, jako tzw. powiat śląski. Hołd lenny, łac. homagium – ceremonia uroczystego przekazania lenna przez seniora swojemu wasalowi. Podczas tej uroczystości następowało homagium - wasal klękał przed swoim seniorem i składał mu uroczystą przysięgę wierności, zobowiązując się do niesienia pomocy swojemu seniorowi w radzie (łac. consilium) i ofiarując pomoc zbrojną (łac. auxilium). Następowała wówczas inwestytura, czyli formalne przekazanie lenna wasalowi.
Pierwszy rozbiór Polski – nastąpił w roku 1772, pierwszy z trzech rozbiorów Polski, do których doszło pod koniec XVIII wieku. Dokonany drogą cesji terytorium I Rzeczypospolitej przez Prusy, Austrię (a właściwie Imperium Habsburgów) i Rosję. Po I rozbiorze Polski (1772) tereny dawnego księstwa oświęcimskiego przypadły Austrii, wchodząc w skład ziem odtąd nazywanych w skrócie jako Galicja. Decyzją kongresu wiedeńskiego (1815) ziemie te wchodziły w skład Związku Niemieckiego do roku 1850. Uwzględniając dawne księstwo, oficjalna nazwa tej części zaboru austriackiego brzmiała: Królestwo Galicji i Lodomerii wraz z Wielkim Księstwem Krakowskim i Księstwem Oświęcimskim i Zatorskim. Związek Niemiecki – luźna konfederacja państw niemieckich utworzona na kongresie wiedeńskim w 1815 r. W jej skład wchodziły początkowo 34 państwa (księstwa, królestwa i Cesarstwo Austriackie). We Frankfurcie nad Menem utworzono Zgromadzenie Związkowe (Sejm Związkowy), któremu przewodzić miała Austria. W praktyce okazał się on być polem nieustannego ścierania się wpływów Austrii z wpływami Prus. To właśnie rywalizacja pomiędzy tymi dwoma mocarstwami uniemożliwiała skuteczną współpracę państw związkowych: Prusy kontrolowały północną część związku, Austria południową.
Księstwem określa się państwo, którego panujący monarcha nosi tytuł księcia lub księżnej. Określenie pojawiło się w średniowieczu. Księstwem określano także dzielnicę państwa podporządkowaną władcy zwierzchniemu (seniorowi). W 1918 roku tereny dawnego Księstwa Oświęcimskiego znajdują się w granicach odrodzonej Polski jako część województwa krakowskiego. W czasie niemieckiej okupacji w latach 1939 - 1945 ziemie te zostają wcielone bezpośrednio do III Rzeszy i należą w do rejencji katowickiej należącej do prowincji Śląsk (Provinz Schlesien), zaś od 1941 prowincji Górnośląskiej (Provinz Oberschlesien). W latach 1945 - 1975 tereny znajdują się ponownie w województwie krakowskim, następnie Oświęcim zostaje dołączony do województwa bielskiego, a Brzeszcze do katowickiego. Księstwo Cieszyńskie (łac. Ducatus Tessinensis, niem. Herzogtum Teschen, czes. Těšínské knížectví) – śląskie księstwo ze stolicą w Cieszynie, istniejące w latach 1290-1918. W latach 1290-1653 znajdowało się pod panowaniem miejscowej linii Piastów. W 1653 roku przeszło pod panowanie Habsburgów. Od 1722 roku książęta cieszyńscy pochodzili z dynastii książąt lotaryńskich, w latach 1767-1822 z dynastii Wettynów, a od 1822 do 1918 roku z dynastii Habsburgów lotaryńskich.
Korona Królestwa Polskiego (łac. Corona Regni Poloniae) – termin określający instytucję państwa polskiego w późnym średniowieczu, rozumianą zgodnie z koncepcją niezależności instytucji państwa od osoby monarchy. Zarazem nazwa ideologii politycznej wyrażającej się nowym sposobie postrzegania władzy, powstałej pod wpływem koncepcji płynących z Czech i Węgier. Po reformie administracyjnej z 1999 ziemie dawnego Księstwa Oświęcimskiego znajdują się obecnie w województwie małopolskim. Zobacz też
Czy wiesz że...? beta Austria, Republika Austrii (Österreich ?/i, Republik Österreich ?/i) – państwo położone w Europie Środkowej, federacja dziewięciu krajów związkowych (landów).
Kopa – w Polsce w XVII-XIX w. liczba 60 sztuk = 4 mendle = 5 tuzinów (najczęściej nazwa odnoszona do sztuk, ale także w powiedzeniu "kopę lat"), była stosowana do obliczania zbiorów rolnych (snopów).
Rejencja katowicka (niem. Regierungsbezirk Kattowitz) - jednostka administracyjna utworzona w większości na okupowanych terenach II RP w 1939 roku, istniejąca do 1945 roku, obecnie część województwa śląskiego i województwa małopolskiego
Województwo krakowskie – województwo II Rzeczypospolitej utworzone 23 grudnia 1920 ze stolicą w Krakowie. Innymi głównymi miastami województwa były Tarnów, Nowy Sącz, Jaworzno, Oświęcim, Chrzanów, Bochnia i Jasło.
Stolica – główne miasto państwa, siedziba rządu lub innego organu władzy wykonawczej, siedziba przedstawiciela władzy wykonawczej w terenie, przeważnie główne miasto krainy historycznej. Określenie stolica w języku polskim pochodzi od wyrazu stolec, oznaczającego miejsce do siedzenia, tron[potrzebne źródło].
Prowincja Śląsk (niem Provinz Schlesien) – pruska prowincja istniejąca w latach 1815-1919 i 1938-1941 ze stolicą we Wrocławiu (Breslau). Po przegraniu przez Niemcy II wojny światowej niemal całe terytorium, na którym leżała prowincja, należy do Polski.
Książęta oświęcimscy - lista obejmuje książąt oświęcimskich. Pierwszym księciem oświęcimskim był Władysław, syn Mieszka cieszyńskiego. Jego potomkowie w linii męskiej wymarli w 1406 roku, a księstwo oświęcimskie przypadło Przemysławowi, synowi księcia cieszyńskiego Przemysława I Noszaka. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |