Kultura Nazca - Polski Serwis Naukowy

Ważniejsze kultury prekolumbijskie w okresie 1000-1400

Kultura Nazca - kultura archeologiczna istniejąca w środkowej części Peru, na terenach wcześniej zajmowanych przez kulturę Paracas (pomiędzy rzekami Chincha i Acari) w okresie pomiędzy I a VIII wiekiem n.e. Główne ośrodki położone są w dolinach Ica, Pisco i Nazca. W latach późniejszych kultura ta zanika.

Odkrycie kultury Mochica zostało dokonane przez Maxa Uhle w 1899 r. nad brzegami rzeki Moche i Chima, w okolicy miasta Trujillo. Odkrycia datowane są na okres I w. p.n.e. - VIII w. Prowadzone wykopaliska odsłoniły dwie piramidy schodkowe postawione na platformach z suszonych cegieł adobe. Są to Sanktuarium Słońca i Sanktuarium Księżyca. Piramida Słońca postawiona została na platformie o wysokości 18,0 m i wymiarach podstawy 342,0 x 159,0 m. Wysokość samej piramidy wynosi 45,0 m. Na najwyższej platformie piramidy najprawdopodobniej stała drewniana świątynia. Piramida Księżyca jest mniejsza, jej wysokość wynosi 21,0 m, a podstawa ma rozmiary 80,0 x 60,0 m. W niej zachowały się fragmenty fryzu przedstawiające przedmioty codziennego użytku atakujące ludzi. (Wątek zagłady człowieka z drewna, który zapomniał o stwórcy, znany jest w mitologii Majów i Inków. Jest to historia, w której przedmioty, takie jak: misy, garnki, żarna itp., podpuszczone przez bogów, powstają przeciwko człowiekowi. Wraz z tym buntem następują liczne trzęsienia ziemi, burze i powodzie. Stary świat ulega zagładzie, a z powstałego chaosu bogowie tworzą nowy świat z doskonalszym człowiekiem). W pobliżu piramid znaleziono miejsca zbiorowych i indywidualnych pochówków. Z kulturą Mochica związany jest też system kanałów nawadniających, akweduktów prowadzących wodę z rzek na tereny pustynne. Te przedsięwzięcia inżynieryjne dały podstawę do wysokiego rozwoju kultury i osiągnięcia dobrobytu materialnego. Świadczą o doskonałej organizacji opartej o podział na klasy panujących kapłanów i rolników.
Peru (Perú, Republika Peru – República del Perú) – państwo w zachodniej części Ameryki Południowej, nad Oceanem Spokojnym. Jest to trzecie co do wielkości państwo kontynentu po Brazylii i Argentynie oraz drugi największy kraj andyjski po Argentynie. Stolicą Peru jest Lima.

Niewiele jest odnalezionych przykładów architektury tego okresu. Pierwszym odnalezionym stanowiskiem archeologicznym jest Ocucaje, odkryte przez Maxa Uhle w 1901 r. Pierwszą osadę odnaleziono dopiero w 1931 r., ustalając jej położenie na podstawie zdjęć lotniczych z doliny Pisco.

Cahuaci

W Cahuachi, najważniejszym ośrodku Nazca według obecnego stanu wiedzy, odkryto osadę otoczoną murem wzniesionym z suszonych cegieł. Przeprowadzone w latach 1985-1988 badania pozwoliły zidentyfikować półkoliste tarasy wzmocnione kamieniami. Wewnątrz zachowały się pozostałości zabudowań mieszkalnych i świątynnych. Budowle wykonane były przede wszystkich z suszonych cegieł, część chat wykonano z plecionego szkieletu z obrzutką z gliny.

Kultura Paracas - preinkaska kultura, która rozwinęła się w rejonie Ica, w Peru, w latach 800 p.n.e. - 100 n.e., tym samym czasie co kultura Chavín. Została odkryta przez Juliusa Tello w latach 1925 - 30. Rozwój kultury Paracas dzieli się na okresy Paracas Cavernas (800 - 500 p.n.e.) oraz Paracas Necrópolis (500 p.n.e. - 100 n.e.).
Rysunki z Nazca – system linii, które oglądane z góry przypominają kształtem zwierzęta, rośliny lub figury geometryczne, będący dziełem kultury Nazca. Znajdują się w południowo-zachodniej części Peru, niedaleko miasta Nazca, na obszarze ponad 50 km długości i 14 km szerokości. Linie znajdują się na czterech płaskowyżach: Palpa, Ingenio, Nazca i Socos, położonych pomiędzy 419 a 465 kilometrem autostrady panamerykańskiej. Zostały stworzone przez Indian Nazca między rokiem 300 p.n.e. a 900 n.e.

Wśród zabudowań ośrodka ceremonialnego archeolodzy wyodrębnili Wielką Piramidę położoną przy Wielkim Placu, dwie Świątynie Schodkowe (Małą i Wielką) oraz zabudowania nazwane Monticulo, pełniące najprawdopodobniej rolę zaplecza gospodarczego świątyń. Są to ułożone tarasowo wielokondygnacyjne budowle podzielone na szereg mniejszych pomieszczeń. Komunikację pomiędzy poszczególnymi kondygnacjami zapewniały zbudowane wewnątrz budynku schody. W czasach późniejszych, pomieszczenia niższych pięter zostały wypełnione materiałem roślinnym i pochodzącym z rozbiórki innych obiektów. Możliwe, że miało to zapewnić większą wytrzymałość budowli położonej za terenie czynnym sejsmicznie i nawiedzanym przez liczne powodzie. Konstrukcja świątyń była zbliżona do konstrukcji zabudowań Monticulo.

Kultury andyjskie – to wspólna nazwa dla dawnych kultur indiańskich, rozwijącących się niegdyś na terenach obejmujących niziny pomiędzy Andami a brzegiem Oceanu Spokojnego.

W Acarí odkryto platformę, na której stała osada. Pozostałością po niej jest 240 słupów.

Na budynkach świątynnych nie odnaleziono wyobrażeń bóstw. Do osiągnięć cywilizacyjnych należą też budowane urządzenia nawadniające w postaci kanałów i podziemnych akweduktów.

Oprócz tajemniczych wzorów w pustynnym klimacie zachowało się wiele mumii. Znajdowane są też spreparowane ludzkie głowy, długo opisywane mylnie jako trofea wojenne. Nowsze badania wykazały, że zostały ścięte tubylcom.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)