Słowianie we wczesnym średniowieczu zajmowali znaczne połacie Europy środkowej i wschodniej i pierwotnie w rodzinie języków indoeuropejskich stanowili jedną grupę z Bałtami. Co do ich prasiedziby istnieje wielka rozbieżność poglądów, ale większość badaczy skłania się, by poszukiwać jej pomiędzy Odrą i Donem. W Europie od połowy XIX wieku nauki historyczne dążyły do ustalenia cech kultury słowiańskiej. W późniejszych badaniach (druga połowa XX wieku) badacze doszli do przekonania, że po ustaniu wędrówki ludów nie było już jednolitej kultury Słowian. Historycy zajmujący się ustaleniem cech kultury słowiańskiej to przede wszystkim Aleksander Brückner i Lubor Niederle. Badacze rosyjscy, lansujący idee panslawizmu, jak Bazylow, Dowżienok, Grekow, Juszkow lub Koropatkin starali się dowieść, że kultura słowiańska miała swe początki na wschodzie, ale twierdzenia te nie znalazły potwierdzenia w dokumentach ani źródłach archeologicznych.

Osadnictwo

Osadnictwo słowiańskie trzymało się pierwotnie rzek i strumieni – naturalnych ciągów komunikacyjnych – przy czym najstarsze formy zabudowy, to na terenach bezpiecznych (np. otoczonych nieprzebytym borem) zwanych "ulicówkami", zaś na terenach narażonych na ewentualną napaść "okolnicami". W osadzie tego drugiego typu domostwa skupiały się wokół placu, który zazwyczaj zamykano bramą. Plac służył do spędu bydła na noc, a zwarta zabudowa ułatwiała obronę przed najściem mniejszej bandy rabusiów. Wobec poważniejszego ataku mieszkańcy osad szukali schronienia w grodach obronnych.