Lanfrank z Bec - Polski Serwis Naukowy

Posąg arcybiskupa Lanfranka (katedra Canterbury).

Lanfrank z Bec (ur. ok. 1010 w Pawii w Lobmardii, zm. 28 maja 1089 roku w Canterbury) – średniowieczny filozof i teolog, benedyktyn i arcybiskup Canterbury. Założył szkołę klasztorną w Bec w Normandii.

W sporze o wzajemny stosunek wiary i rozumu stawał w obronie poglądów dających pierwszeństwo wierze. Dla udowodnienia wysuwanych tez posługiwał się rozumowaniem, traktując dialektykę jako metodę poznawczą w teologii.

Transsubstancjacja (od łac. transsubstantiatio), przeistoczenie – w teologii oznacza rzeczywistą przemianę substancji podczas Eucharystii: chleba (hostii) w ciało, a wina w krew Jezusa Chrystusa. Termin ten został przyjęty podczas Soboru Laterańskiego IV w 1215 roku. Teolodzy prawosławni używają czasem terminu transsubstancjacja – uważają jednak, że termin ten ma charakter nie opisowy, ale wskazuje na tajemnicę obecności cielesnej Jezusa w Eucharystii.

Katedra w Canterbury – katedra w Canterbury w Wielkiej Brytanii, wpisana do księgi Światowego Dziedzictwa UNESCO. Jest siedzibą Arcybiskupa Canterbury, przewodniczącego Kościoła Anglikańskiego na Anglię i cały świat. Jej formalny tytuł to: Katedralny i Metropolitalny Kościół Chrystusa w Canterbury - Cathedral and Metropolitical Church of Christ at Canterbury.

Zabrał głos w sporze o Eucharystię, który miał miejsce około 1050 roku i wypowiedział się przeciwko Berengarowi. Dla wyjaśnienia realnej obecności posłużył się terminologią zaczerpniętą z filozofii Arystotelesa. Odróżnił w eucharystycznych postaciach niewidzialną substancję od widzialnych przypadłości (akcydensy). Przemiana sakramentalna dokonuje się - jak tłumaczył - na poziomie substancji, a nie przypadłości. Nauka o substancji i jej akcydensach pozwoliła na odejście od "kanibalistycznych" interpretacji Eucharystii i dała podstawę dla późniejszej nauki o transsubstancjacji. Termin transsubstancjacja (tj. przemiana substancji chleba w substancję Chrystusa), utworzony został w połowie XII wieku, podjął go Sobór laterański IV i Sobór Trydencki, a twórczo rozwinął Tomasz z Akwinu.

Zachodnioeuropejska filozofia średniowieczna – okres w historii filozofii obejmujący różne nurty filozoficzne średniowiecza, uprawianych na obszarze zachodniego chrześcijaństwa.

O. Henryk Fros SJ (ur. 18 stycznia 1922 w Rybniku, zm. 24 kwietnia 1998 w Krakowie) - polski jezuita, teolog, badacz literatury hagiograficznej, mediewista.

Próbował zrewidować tekst Wulgaty, jednak bez powodzenia.

Mimo iż nigdy nie potwierdzono jego kultu, prymas Lanfrank w Anglii tytułowany jest mianem błogosławionego.

Zobacz też

Opactwo Notre Dame w Bec

Przypisy

'De corpore et sanguine domini', Kap. 18.
Metzger B.M., The Text of the New Testament: Its Transmission, Corruption, and Restoration, Oxford University Press, New York, Oxford 1980, p. 76.
Henryk Fros SJ, Franciszek Sowa: Księga imion i świętych. T. 3: H-Ł. Kraków: WAM, Księża Jezuici, 1997, s. 568/569. ISBN 83-7097-464-3.

Bibliografia

Helen Clover, Margaret Gibson: The Letters of Lanfranc, Archbishop of Canterbury. Oxford University Press, 1979, ISBN 0-19-822235-1

Margaret Gibson: Lanfrank von Bec. In: TRE 20 (1990), 434-436

Margaret T. Gibson: Lanfranc of Bec. Clarendon, Oxford 1978, ISBN 0-19-822462-1

Linki zewnętrzne

Lanfrank von Bec. In: Biographisch-Bibliographisches Kirchenlexikon (BBKL).

Arystoteles (gr. Ἀριστοτέλης, Aristotelēs, ur. 384 p.n.e., zm. 7 marca 322 p.n.e.) – jeden z trzech, obok Platona i Sokratesa najsławniejszych filozofów greckich. Stworzył opozycyjny do platonizmu i równie spójny system filozoficzny, który bardzo silnie działał na filozofię i naukę europejską. Chrześcijańska odmiana arystotelizmu zwana tomizmem była od XIII w. i jest do dziś uważana za oficjalną filozofię Kościoła Katolickiego. Założyciel szkoły filozoficznej znajdującej się w Ogrodach Likejonu (od nazwy sąsiadującej z nimi świątyni Apollina Likejosa), co stało się źródłosłowem słowa "Liceum".

Eucharystia, Wieczerza Pańska, Sakrament Ołtarza, Komunia Święta, Najświętszy Sakrament, z greckiego εὐχαριστία (eucharistía), czyli "dziękczynienie". Termin "komunia" pochodzi od łacińskiego communio (wspólnota) na pamiątkę ostatniego posiłku Chrystusa i przywołują "ucztę zaślubin Baranka" zapowiedzianą w Apokalipsie.