Leszno - stacja kolejowa - Polski Serwis Naukowy

Budynek starego dworca PKP w Lesznie

Budynek starego dworca PKP w Lesznie

Peron 4 na dworcu kolejowym w okresie I wojny światowej

Peron 4 na dworcu kolejowym współcześnie

Herb Leszna, jedyna pozostałość po budynku z 1856 r.

Rozkład jazdy z 1862 r.

Tabliczka Hefajstosa

Leszno – główny dworzec kolejowy w Lesznie. Znajduje się przy ulicy Dworcowej. Według kategoryzacji PKP posiada kategorię B.

Gdańsk Główny – największa pasażerska stacja kolejowa w Gdańsku, położona na trasie Tczew – Gdynia. Mieści się w zabytkowym budynku przy ulicy Podwale Grodzkie, w Śródmieściu Gdańska. Obsługuje połączenia zarówno międzymiastowe jak i międzynarodowe. Ze stacji Gdańsk Główny odprawianych jest najwięcej pociągów trójmiejskiej SKM. Na stacji zatrzymują się pociągi pasażerskie wszystkich kategorii.
Katowice − dworzec kolejowy oraz największa i najważniejsza stacja kolejowa Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego mieszcząca się przy placu Wilhelma Szewczyka w ścisłym śródmieściu Katowic.

Przez Leszno kursują bezpośrednie pociągi:

EIC do Warszawy, Wrocławia, Poznania, Kutna;

TLK do Krakowa, Szczecina, Gdańska, Gdyni, Świnoujścia, Kołobrzegu, Zakopanego, Rzeszowa, Przemyśla, Opola, Ełku, Słupska, Suwałk, Olsztyna, Koszalina, Łeby, Helu, Gniezna, Katowic, Gorzowa Wlkp., Bydgoszczy, Torunia, Głogowa, Gliwic, Sopotu, Jeleniej Góry, Wałbrzycha, Szklarskiej Poręby, Kłodzka, Inowrocławia;

InterREGIO do Poznania, Wrocławia, Szczecina, Świnoujścia, Torunia, Olsztyna, Iławy, Katowic, Krakowa, Przemyśla;

W Lesznie pierwsza wybudowana była linia kolejowa z Wrocławia do Poznania. Próbna lokomotywa parowa wjechała na dworzec leszczyński od strony Rawicza 27 września 1856 roku, a pierwszy regularny kurs składu 27 października 1856 r. Uroczyste otwarcie linii z udziałem władz miejskich i mieszkańców nastąpiło 29 października 1856 r. Następna, 30 października 1857 roku, została otwarta 45 km linia do Głogowa. Po zakończeniu I wojny światowej trasa kolejowa pomiędzy Wschową (niem. Fraustadt) a Lasocicami stała się przejściem granicznym pomiędzy Polską a Niemcami, a stacje punktami odprawy granicznej. Od kwietnia do czerwca 1919 r. linią z Głogowa do Leszna przejechało kilka transportów żołnierzy z oddziałów gen. Hallera udających się z Francji (między innymi przez Żagań) na terytorium Polski.

Ol49 – Parowozy budowane w latach 1951-1954 w Fabryce Lokomotyw im. F. Dzierżyńskiego w Chrzanowie. Wyprodukowano łącznie 112 sztuk dla PKP i 4 sztuki na eksport do Korei.
Drezyna – rodzaj lekkiego pojazdu szynowego, używanego zwykle przez służby utrzymania szlaku do prowadzenia nadzoru, przewozu materiałów i narzędzi, transportu drużyn roboczych. Dawniej drezyny miały napęd ręczny, a ich niewielki ciężar umożliwiał zdjęcie z toru w dowolnym miejscu, obecnie w użyciu są drezyny o napędzie spalinowym. Najczęściej drezyna składa się z kabiny, umożliwiającej jazdę kilku osób, i skrzyni ładunkowej, są też konstrukcje przypominające mikrobusy. Do drezyn można stosować różnego rodzaju doczepy – np. do przewozu szyn. W Polsce opracowano i produkowano drezyny oparte na konstrukcji samochodu osobowego marki "Warszawa" i opracowano Mitor oparty na mikrobusie Żuk. Podobne przeróbki wykonywano także w innych krajach, np. Czesi mieli swoją drezynę na bazie samochodu osobowego "Škoda" 1202, w ZSRR używano drezyn przebudowanych z mikrobusów UAZ 450.

Połączenie Leszna z Ostrowem Wlkp. i Jarocinem nastąpiło 1 października 1888 r. Kolejną linią była trasa do Włoszakowic uruchomiona 1 października 1895 i następnie przedłożona w 1896 do Wolsztyna i Zbąszynka. Ostatecznie zakończono jej budowę w 1904 r.
15 września 1916 r. uruchomiono linię z Leszna przez Górę do Krzelowa. Po wysadzeniu mostu na Kopanicy w czasie powstania wielkopolskiego i niemożności ruchu kolejowego linia stała się nieprzejezdna. W 1920 r. zamknięto całkowicie ruch pasażerski i towarowy, a w 1922 r. rozebrano ją całkowicie na odcinku Leszno – Laskowa. Przebiegała ona przez nieistniejące już dziś leszczyńskie dworce Leszno Dworzec Mały i Leszno Zaborowo.

Leszno Zaborowo - zlikwidowana stacja kolejowa położona w dzielnicy Leszna Zaborowo. Uruchomiona została 15 września 1916 r. z chwilą otwarcia linii na trasie z Leszna przez Górę do Krzelowa. Budynek stacyjny (istniejący do dziś) jest zbudowany na planie kwadratu z dachem czterospadowym kryty papą (smołą). Znajdowały się tam kasy i niewielka poczekalnia dla podróżnych. Obecnie ma zakratowane okna, ściany w kolorze kremowym i widoczne zacieki.
Pociąg retro – pociąg specjalny złożony przeważnie z historycznych wagonów ciągniętych przez parowóz, zazwyczaj jest on kategorii pociągu osobowego

Dr Bronisław Świderski w roku 1928 tak opisuje wrażenia z dworca leszczyńskiego: Pociąg idący z Ostrowa, wynurzywszy się z lasu kąkolewskiego, zatacza przed wjazdem na teren dworca leszczyńskiego półkole na nasypie żwirowym poprzez dwa mosty żelazne, z których jeden do nad torem kolei poznańskiej przeszedł do historji, o czem wspomniano na innem miejscu.
Przez okna wagonu już zdala majaczy rozległe miasto ze swemi strzelistemi wieżami i kominami fabryk. Całość terenu kolejowego bardzo dodatnie czyni wrażenie ze względu na gęstą sieć dróg żelaznych, przeróżne warsztaty reperacyjne, dużą hale maszynową i okazały dom dla urzędników oraz piękny gmach dworcowy, który Niemcy w roku 1906 rozbudowali.
Leszno ma znakomite połączenie kolejowe na wszystkie strony i jako takie jest jednym z ważniejszych węzłów kolejowych w Wielkopolsce. Mamy bezpośrednie połączenia kolejowe: Poznań-Leszno-Wrocław, Leszno-Głogowa, Leszno-Zbąszyń-Berlin, Leszno-Ostrów-Warszawa, Leszno-Jarocin, oraz martwy tor kolejowy Leszno-Góra-Lignica. Polskie pociągi, idące z Leszna w kierunku granicy niemieckiej, dochodzą do Wschowy, niemieckie zaś poza tranzytowemi do Rawicza

Kłodzko Główne – największa stacja kolejowa w Kłodzku, tracąca obecnie na znaczeniu jako węzeł linii Wrocław - Międzylesie i Kłodzko Główne - Wałbrzych Miasto (kursują stąd również pociągi do Kudowy-Zdroju i Stronia Śląskiego), ze sporym ruchem towarowym. Stacja ta została otwarta 21 września 1874 r., do roku 1993 przy stacji działała lokomotywownia.
Express InterCity (skrót EIC) - nazwa pociągów kategorii InterCity uruchamianych przez spółkę PKP Intercity. Pociągi EIC łączą głównie Warszawę z Trójmiastem, Wielkopolską, Śląskiem, Dolnym Śląskiem, Małopolską, Szczecinem, oraz kurortami morskimi i górskimi.

Budynek

Pierwszy budynek dworca pochodził z 1857 r. Mimo że dużo mniejszy, charakterem przypominał dworzec kolejowy we Wrocławiu, zbudowany w stylu neogotyku angielskiego przez Wilhema Grapow. Pierwsza jego rozbudowa miała miejsce w 1899 r. W 1909 r. został przez Niemców powiększony w związku z rozszerzaniem się oferty dla podróżnych. W latach 1941 – 1944 niemieccy okupanci rozbudowali go na potrzeby wojenne, zatrudniając polskich robotników skierowanych przez urzędy pracy. Mimo to, bryła dworca bardzo urozmaicona i malownicza, rozczłonkowana wieżyczkami z krenelażem zachowała cechy charakterystyczne do lat siedemdziesiątych XX w.

Powstanie wielkopolskie – zbrojne wystąpienie polskich mieszkańców Wielkopolski przeciwko państwu niemieckiemu wkrótce po zakończeniu I wojny światowej. Polacy domagali się powrotu ziem zaboru pruskiego do Polski, która w tym czasie umacniała swą niepodległość.
Europa Środkowo-Wschodnia – nazwa stosowana[potrzebne źródło] dla określenia europejskich państw powstałych w wyniku rozpadu bloku socjalistycznego. Jest to zbitek dwóch określeń tej części Europy – geograficznego (środkowa) i politycznego (Wschodnia).

Użytkowany był do 1969 r. Jedyna pozostałością po starym budynku jest herb Leszna, umieszczony na obecnym budynku z okazji jubileuszu 150-lecia kolei na ziemi leszczyńskiej.

Decyzją Dyrekcji Okręgowej Kolei Państwowych w Poznaniu z 1968 r. stary, piękny neogotycki budynek dworca został zburzony i na jego miejsce w latach 1969 – 1971 postawiono nowy budynek. W wyniku modernizacji całkowicie zmieniła się bryła dworca. Nic nie pozostało z neogotyckiego budynku. Zastąpiony on został przez obiekt o wysokiej kubaturze, bryłowy, będący połączeniem betonu i przeszklonych ścian. Pod budynkiem przeprowadzono tunel łączący obie strony peronowe dworca (dla linii Wrocław Główny – Poznań Główny perony 1 i 2, dla linii Głogów – Łódź Kaliska, Leszno – Jarocin, Leszno – Zbąszynek perony 3, 4, 5). Na pierwszym piętrze nowego gmachu urządzone zostały nowe poczekalnie, a na parterze rozbudowano część gastronomiczną oraz kasy biletowe i informację dla podróżnych. W tym okresie założono także nową instalację nagłaśniająca (megafony) oraz zmodernizowano oświetlenie peronów i placu przed dworcem.

Niemcy (Republika Federalna Niemiec, RFN; do traktatu pomiędzy RFN a Polską Rzecząpospolitą Ludową (1970) w Polsce stosowana była oficjalnie nazwa Niemiecka Republika Federalna, NRF; niem.: Deutschland lub Bundesrepublik Deutschland, BRD) – państwo federacyjne położone w Europie, będące członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), G8, ONZ oraz NATO. Stolicą Niemiec jest Berlin (przed połączeniem z NRD – Bonn, obecnie noszące tytuł miasta federalnego). Językiem oficjalnym jest język niemiecki.
Rawicz - stacja kolejowa w Rawiczu, w województwie wielkopolskim, w Polsce. Stacja kolejowa powstała z chwilą uruchomienia linii kolejowej Wrocław Główny - Poznań Główny. Pierwszy próbny kurs lokomotywy parowej odbył się 27 września 1856 roku, a pierwszy regularny kurs składu 27 października 1856 r. Uroczyste otwarcie linii 29 października 1856 r.

Perony zostały wydłużone i utwardzone. Zmodernizowany dworzec został otwarty 30 października 1971 roku o godz. 12.00. W ramach uroczystości otwarcia została odsłonięta tablica pamiątkowa, poświęcona pamięci Kolejarzy Leszczyńskich poległych w latach 1939 -1945. Jest ona wbudowana we frontową ścianę budynku.

Od marca 2010 roku trwa przebudowa i remont dworca w Lesznie. Bryła budynku ma pozostać bez zmian, zmieni się zaś układ i lokalizacja kas biletowych, punktów handlowych oraz poczekalni. Planowane nowe elementy to m.in.: punkt widokowy, winda czy wystrój budynku. Przedsięwzięcie ma kosztować około 10 milionów złotych, a jego zakończenie planowane jest na listopad 2011 roku.

Koszalin – stacja kolejowa w Koszalinie, w województwie zachodniopomorskim w Polsce. Wg kategoryzacji PKP, dworzec ma kategorię C. Jest połączona ze stacją wąskotorową Koszalin Wąsk.. Jest możliwość przewożenia wagonów normalnotorowych po torach wąskich o prześwicie 1000 mm za pomocą transporterów.
Łeba (kasz. Łeba, niem. Leba) to miasto i gmina w północnej Polsce, w województwie pomorskim, w powiecie lęborskim, nad rzekami Łebą i Chełstem, port morski. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa słupskiego.

30 stycznia 2012 roku został otwarty nowy budynek dworca głównego po gruntownej przebudowie.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)