Limfocyty T - Polski Serwis Naukowy

Jama otrzewnej (łac. cavum peritonealis, saccus serosus peritonei, ang. peritoneal cavity) – przestrzeń potencjalna znajdująca się między otrzewną ścienną (peritoneum parietale) a otrzewną trzewną (peritoneum viscerale). W warunkach prawidłowych zawiera niewielką ilość płynu, w stanach patologii może gromadzić jego duże ilości (puchlina brzuszna). U mężczyzn nie ma połączenia z innymi jamami ciała, u kobiet otwierają się do niej ujścia jajowodów.

Limfocyty Th są subpopulacją limfocytów T pełniących funkcje związane z pobudzaniem odpowiedzi odpornościowej. Ponad 90% tych limfocytów nosi na swojej powierzchni cząsteczki CD4, ale reguła ta nie zawsze jest spełniona. W związku z tym rozpoznają one antygeny połączone z cząsteczkami MHC klasy II.

wspomagają odpowiedź odpornościową - subpopulacja limfocytów Th (limfocyty T pomocnicze)

regulują odpowiedź odpornościową, zwykle hamując - subpopulacja limfocytów Treg, zwanych dawniej limfocytami T supresorowymi (Ts)

pełnią funkcję cytotoksyczną - subpopulacja limfocytów Tc (limfocyty T cytotoksyczne)

Powyższe subpopulacje wyodrębnia się na podstawie funkcji, a nie na podstawie ekspresji cząsteczek różnicujących (ang. cluster of differentiation) CD4 i CD8 na powierzchni ich błony komórkowej, co jest częstym błędem. Rzeczywiście, ponad 90% limfocytów Th posiada CD4 na swojej powierzchni i wiąże się z MHC klasy II, zaś ponad 90% limfocytów Tc posiada CD8 i rozpoznaje MHC klasy I, niemniej jednak istnieją także limfocyty Tc CD4+ i limfocyty Th CD8+.

Limfocyty T, inaczej limfocyty grasicozależne (T od łac. thymus - grasica) - rodzaj limfocytów, odpowiedzialnych za odpowiedź odpornościową komórkową, tzn. niszczą komórki obce dla organizmu. Powstają w czerwonym szpiku kostnym, po czym wędrują do grasicy, gdzie ulegają namnożeniu. Z grasicy przemieszczają się one do narządów limfatycznych oraz do krwi obwodowej. Odgrywają trzy zasadnicze funkcje:

Krew (łac. sanguis, gr. αἷμα, haima) – płyn ustrojowy, który za pośrednictwem układu krążenia pełni funkcję transportową, oraz zapewnia komunikację pomiędzy poszczególnymi układami organizmu. Krew jest płynną tkanką łączną, krążącą w naczyniach krwionośnych (układ krwionośny zamknięty) lub w jamie ciała (układ krwionośny otwarty). W szerokiej definicji obejmuje krew obwodową i tkankę krwiotwórczą, a w wąskiej tylko tę pierwszą. Jako jedyna (wraz z limfą) występuje w stanie płynnym. Dziedzina medycyny zajmująca się krwią to hematologia.

Niezależnie od różnych właściwości każdej z tych subpopulacji (opisanych w osobnych artykułach), wspólną ich cechą jest posiadanie receptora TCR, cząsteczek powierzchniowych CD2, CD3 oraz CD4 lub CD8. Cząsteczka CD2 umożliwia identyfikację limfocytów T w tzw. teście rozetkowym, natomiast TCR i CD3 tworzą kompleks, przekazujący sygnał aktywujący komórkę.

Odpowiedź odpornościowa, odpowiedź immunologiczna, reakcja odpornościowa lub immunologiczna – całokształt zmian, jakie zachodzą w organizmie pod wpływem kontaktu z antygenem. Każda odpowiedź odpornościowa składa się z:

Receptor komórek T, receptor limfocytów T, (TCR z ang. T Cell Receptor) - receptor obecny na powierzchni limfocytu T. Jest receptorem glikoproteinowym, którego białkowa część przenika całkowicie błonę - jest białkiem transbłonowym o strukturze podobnej do immunoglobulin.

Ze względu na budowę TCR można uzupełnić przedstawiony powyżej podział limfocytów T na komórki T αβ i komórki T γδ. Pierwsze mogą być komórkami posiadającymi cząsteczki CD4 lub CD8, te drugie natomiast nie posiadają zwykle ani CD4, ani CD8, a jeśli już, to zwykle jest to CD8.

Główny układ zgodności tkankowej (MHC, z ang. major histocompatibility complex) – zespół białek, odpowiedzialnych za prezentację antygenów limfocytom T. Swoją nazwę zawdzięczają temu, że zostały odkryte jako pierwsze i najważniejsze białka decydujące o utrzymaniu się lub odrzuceniu przeszczepu, a zatem odpowiadające za zgodność tkanek dawcy i biorcy. Wyróżnia się trzy klasy MHC, które różnią się pełnionymi funkcjami:

Limfocyt – komórka układu odpornościowego, należąca do leukocytów, zdolna do swoistego rozpoznawania antygenów. Pierwotnie, zanim poznano funkcję tych komórek, mianem limfocytów oznaczano wszystkie okrągłe komórki, zawierające duże jądro i wąski rąbek cytoplazmy. Barwniki stosowane do barwienia preparatów krwi powodują jasnoniebieskie zabarwienie cytoplazmy limfocytów niepobudzonych i ciemnoniebieskie u limfocytów pobudzonych. Limfocyty dzielą się na limfocyty B i limfocyty T, często też zalicza się do nich komórki NK, głównie ze względu na morfologię i sposób uśmiercania zakażonych komórek podobny do limfocytów T. Niemniej jednak, komórki NK nie potrafią swoiście rozpoznawać antygenów, zatem nazywając je limfocytami używamy tego określenia w kontekście historycznym, a nie ścisłym[potrzebne źródło]. Istnieje też subpopulacja limfocytów T wykazujących pewne cechy wspólne z komórkami NK, które określane są mianem limfocytów NKT.

Większość limfocytów T rozwija się w grasicy (łac. thymus - grasica), stąd też pochodzi ich nazwa. Grasica jest narządem, w którym dojrzewające limfocyty T (tymocyty) przechodzą selekcję grasiczą, mającą wyeliminować autoreaktywne limfocyty, mogące uszkodzić własne tkanki. Prawdą jest to dla większości limfocytów, ale występujące w organizmie niewielkie ilości limfocytów T γδ przechodzą słabo zbadane procesy selekcji pozagrasiczej, umiejscowione w skórze oraz błonach śluzowych jelit i jamy otrzewnej.

Łacina (łac. lingua Latina, język łaciński) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym. Łacina była językiem ojczystym Rzymian. Stała się z czasem językiem urzędowym całego Imperium Rzymskiego, wypierając inne wcześniej używane na tym obszarze języki (takie jak oskijski czy umbryjski).

Organizm – istota . Badaniem różnorodności organizmów i ich klasyfikowaniem zajmuje się systematyka organizmów. Szczątki organizmów wymarłych w odpowiednich warunkach tworzą skamieniałości.

Pod mikroskopem są nie do odróżnienia od limfocytów B. Mają one tylko i wyłącznie inne receptory na powierzchni komórki. Na limfocytach T są receptory które łączą się z erytrocytami krwi owcy lub barana tworząc charakterystyczne rozetki, po tym odróżnimy limfocyty T od B.

Odpowiedź odpornościowa komórkowa - to sztuczne określenie, w zasadzie o znaczeniu historycznym, ale dosyć przydatne w opisie pewnych zjawisk, oznaczające mechanizmy odpowiedzi odpornościowej, w których główną rolę odgrywają uczulone limfocyty T bezpośrednio znajdujące się w miejscu wstępowania antygenu i oddziałujące z komórkami efektorowymi (np. makrofagami różnych typów, granulocytami itp.), lub same biorące bezpośredni udział w likwidacji komórek niosących antygen wobec którego jest wyzwolona reakcja limfocytu Tc.

Szpik kostny (łac. medulla ossium) - miękka, silnie ukrwiona, mająca gąbczastą konsystencję tkanka znajdująca się wewnątrz jam szpikowych kości długich oraz w małych jamkach w obrębie istoty gąbczastej kości. Masa całego szpiku u osoby dorosłej wynosi około 2,5 kg.