Droga Czytelniczko, Drogi Czytelniku,

Czerniak złośliwy jest często występującym nowotworem złośliwym skóry. Niestety wyniki leczenia czerniaka w Polsce należą do najgorszych w Europie. Niezrozumiałe pozostają przyczyny późnego rozpoznawania czerniaka skóry, którego diagnostyka jest najprostszą i najtańszą w całej onkologii.

Kierujemy do Ciebie prośbę o wypełnienie anonimowej ankiety, która pozwoli na ocenę naszej wiedzy o czerniaku skóry, a w szczególności o profilaktyce i leczeniu tej choroby.
Czas jaki to zajmie - około 10-15 minut.

Czy chcesz pomóc w badaniach naukowych - odpowiedzieć na nasze pytania?

TAK, wypełniam
NIE, odmawiam

Zebrane informacje wykorzystane zostaną wyłącznie do celów naukowych
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku RSS RSS
  auto?
Dodaj do: 
Dodaj link do serwisu Facebook   Dodaj link do opisu GG  Dodaj link do serwisu Wykop   Dodaj link do serwisu Google   Dodaj link do serwisu Twitter  Dodaj link do serwisu Wyczaj.to   Dodaj link do serwisu Gwar   Dodaj link do serwisu Delicious  Dodaj link do serwisu Digg   Dodaj link do serwisu Furl   Dodaj link do serwisu Magnolia  Dodaj link do serwisu Reddit   Dodaj link do serwisu Simpy   Dodaj link do serwisu Slashdot  Dodaj link do serwisu Technorati   Dodaj link do serwisu YahooMyWeb
Warto przeczytać:
 
Zbyt dużo litu w wodzie wywołuje niedoczynność tarczycy
Wyniki nowych badań szwedzkich pokazują, że niedoczynność tarczycy może być skutkiem spożycia zbyt dużych ilości litu znajdującego się w wodzie gruntowej. Lit wykorzystuje się na całym świecie do leczenia zaburzenia dwubiegunowego oraz lekoopornej depresj...
 
Eksperci: woda z kranu jest bezpieczna dla zdrowia
Ponad 60 proc. Polaków boi się pić wodę z kranu i nie ma do niej zaufania. Tymczasem w 90 proc. jest ona czysta pod względem biologicznym - zapewniali specjaliści podczas konferencji prasowej w Warszawie. Z badań OBOP przeprowadzonych w 2009 r. wynik...
 
15.Pikinik Naukowy w Warszawie/ Jak sprawić, żeby metal pływał?
Pływający metal, który w praktyce można zastosować na przykład do budowy zderzaków samochodowych, prezentował podczas 15. Pikniku Naukowego w Warszawie doktorant Bartosz Michalski z Wydziału Inżynierii Materiałowej Politechniki Warszawskiej. Było wszystko, czego ...
 
Naukowcy odkryli nowy pierwiastek układu okresowego
Międzynarodowa Unia Chemii Czystej i Stosowanej (IUPAC) oficjalnie uznała pierwiastek 112, nowo odkryty przez naukowców z GSI Helmholzzentrum fĂźr Schwerionenforschung (Instytut Badań Ciężkich Jonów im. Helmholtza, GSI) w Darmstadt, Niemcy. Propozycja...
 
Ekspert: pierwiastek tor może być nowym paliwem jądrowym
Pierwiastek tor - tańszy i bezpieczniejszy niż uran, mógłby częściowo zastąpić tradycyjne paliwo atomowe. Polscy naukowcy z Instytutu Energii Atomowej POLATOM w ramach "Thorium Project" badają możliwości zastosowań toru w energetyce jądrowej. &qu...

Reklama:


Lit - pierwiastek

Czy wiesz że...?
Europejski System Informacji o Substancjach Chemicznych (ang. European chemical Substances Information System - ESIS) - system informacji o substancjach chemicznych prowadzony przez Instytut Ochrony Zdrowia i Konsumenta. Zapewnia dostęp do wykazów i list:

Ładunek termojądrowy, zwany też wodorowym (ang. H-bomb) - ładunek wybuchowy w którym głównym źródłem energii wybuchu jest reakcja termojądrowa zachodząca podczas jego wybuchu.

Litowce (metale alkaliczne, potasowce) – grupa pierwiastków I grupy układu okresowego (bez wodoru) o silnych własnościach metalicznych, tworzących z wodą silnie zasadowe (alkaliczne) wodorotlenki. Do metali alkalicznych zalicza się lit, sód, potas, rubid, cez i frans.
Cubic-body-centered.svg
3
Li

Lit (Li, łac. lithium – skała) – pierwiastek chemiczny, metal należący do grupy litowców w układzie okresowym. Jest najlżejszym metalem.

Występowanie

W górnych warstwach Ziemi występuje w ilości 0,0018%, w postaci izotopu Li z dodatkiem 3,75%-7,5% Li. W warunkach naturalnych pierwiastek ten występuje tylko w postaci związanej. Wchodzi w skład minerałów: ambligonitu, lepidolitu, tryfilinu i spodumenu.

Odkrycie

Lit został odkryty w 1817 roku przez Johana Augusta Arfvedsona.

Psychiatria – subdyscyplina medycyny zajmująca się badaniem, zapobieganiem i leczeniem zaburzeń psychicznych. Bada ich uwarunkowania biologiczne, psychologiczne, rodzinno-genetyczne, społeczne, konstytucjonalne – sposoby powstawania i skutecznego zapobiegania.

Azotek litu (Li3N) – nieorganiczny związek litu i azotu. Ulega łatwo hydrolizie. Jest ceglastym ciałem stałym. Reaguje z wodą z wydzieleniem amoniaku i wodorotlenku litu:

Charakterystyka

Związki litu to m.in. tlenek litu, nadtlenek litu, węglan litu, wodorotlenek litu, wodorek litu, glinowodorek litu, azotek litu. Sole litu są w większości bardzo dobrze rozpuszczalne w wodzie, charakteryzują się też stosunkowo dobrą rozpuszczalnością w rozpuszczalnikach organicznych.

Izotopy – odmiany pierwiastka chemicznego różniące się liczbą neutronów w jądrze atomu (z definicji atomy tego samego pierwiastka mają tę samą liczbę protonów w jądrze). Izotopy tego samego pierwiastka różnią się liczbą masową (łączną liczbą neutronów i protonów w jądrze), ale mają tę samą liczbę atomową (liczbę protonów w jądrze).

Zasady – jedna z podstawowych obok kwasów i soli grup związków chemicznych. Wodne roztwory silnych zasad nieorganicznych są nazywane ługami (np. ług sodowy). Istnieją trzy różne definicje tej grupy związków:

Lit jest metalem aktywnym, jednak jest znacznie mniej reaktywny od pozostałych litowców. Lit na powietrzu ulega pasywacji i bez dostępu wilgoci nie traci połysku, z wodą w temperaturze pokojowej reaguje gwałtownie. Z gęstością 0,535 g/cm³ jest najlżejszym ze wszystkich metali i pływa po powierzchni nafty oraz innych rozpuszczalników węglowodorowych. Aby uniemożliwiać kontakt z wilgocią z powietrza, przechowuje się go w słoikach wypełnionych całkowicie naftą, bądź gazem obojętnym takim jak argon

Sole - związki chemiczne powstałe w wyniku całkowitego lub częściowego zastąpienia w kwasach atomów wodoru innymi atomami, bądź grupami o właściwościach elektrofilowych, np. kationy metali, jony amonowe i inne postaci XR4+ (gdzie X = {N, P, As, ...}, R - dowolna grupa organiczna) itp. Sole znalazły liczne zastosowania jako nawozy sztuczne, w budownictwie, komunikacji, przemyśle spożywczym i wielu innych. Sole występują w przyrodzie, jako minerały lub w organizmach żywych w roztworach płynów ustrojowych.

Akumulator litowo-jonowy (Li-Ion) to urządzenie gromadzące i oddające energię elektryczną, w którym jedna z elektrod jest wykonana z porowatego węgla, a druga z tlenków metali, zaś rolę elektrolitu pełnią złożone chemicznie sole litowe rozpuszczone w mieszaninie organicznych rozpuszczalników. Akumulatory tego typu produkują 3,6 V na ogniwo. Technologia ta pozwala na skumulowanie dwa razy więcej energii niż w akumulatorach NiMH o tym samym ciężarze i wielkości. Efekt pamięci oraz efekt leniwej baterii nie występuje.

Lit pod względem właściwości chemicznych przypomina wapniowce – tworzy trudno rozpuszczalny węglan, fosforan oraz fluorek. Wodorotlenek litu jest słabszą zasadą niż wodorotlenek sodu.

Kationy Li należą do V grupy kationów i barwią płomień na intensywny kolor wiśniowo-czerwony.

Zastosowanie

Lit jest stosowany do produkcji akumulatorów litowo-jonowych o dużej długowieczności i krótkim czasie ładowania oraz baterii litowych. Mydło litowe stosuje się w produkcji smarów. Związki metaloorganiczne litu zastępują obecnie tetraetyloołów i są stosowane jako środek przeciwstukowy. W stopach (np z glinem) stosowany w lotnictwie. Ciekły lit jest stosowany jako chłodziwo w reaktorach jądrowych. Deuterek litu jest istotnym składnikiem broni termonuklearnej.

Węglowodory to organiczne związki chemiczne zawierające w swojej strukturze tylko atomy węgla i wodoru. Wszystkie one składają się z podstawowego szkieletu węglowego (powiązanych z sobą atomów węgla) i przyłączonych do tego szkieletu atomów wodoru.

Fluorkisole kwasu fluorowodorowego. Powszechnie wykorzystywane jako dodatki do past do zębów (oraz specjalne płyny do fluoryzacji) ze względu na wzmacnianie szkliwa. W dużych stężeniach toksyczne.

Znaczenie biologiczne litu

Sole litu (np. węglan litu) są stosowane w psychiatrii jako normotymiki.

Przypisy

  1. Informacje o klasyfikacji i oznakowaniu substancji wg Rozporządzenia 1272/2008, zał. VI: Lit (pierwiastek) (pol.) w bazie European chemical Substances Information System. Instytut Ochrony Zdrowia i Konsumenta. [dostęp 2011-09-30].
  2. Lit (pierwiastek) (ang.). Karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich dla Stanów Zjednoczonych. [dostęp 2011-09-30].
  3. Lit (pierwiastek) – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
  4. WebElements Periodic Table of the Elements. [dostęp 2010-11-15].
  5. Lit (pierwiastek) (pol.). Karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich dla Polski. [dostęp 2011-09-30].

Linki zewnętrzne

  • Zasoby litu na świecie. SamochodyElektryczne.org. [dostęp 2010-02-28].
  • Środki przeciwstukowe lub antydetonatory – chemiczne dodatki do paliw stosowanych w silnikach iskrowych, które zapobiegają zjawisku spalania stukowego i co za tym idzie zwiększają maksymalny stopień sprężania, który można stosować w tych silnikach. Środki przeciwstukowe w sztuczny sposób podnoszą liczbę oktanową benzyny oraz metanową LPG.

    Leki normotymiczne (stabilizatory nastroju) – grupa leków psychotropowych należąca do psycholeptyków działająca stabilizująco na nastrój i napęd psychoruchowy. Leki te stosuje się głównie w leczeniu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego. Zalicza się do nich karbamazepina, okskarbazepina, sole kwasu walproinowego oraz węglan litu.






    Czy wiesz że...? beta

    Klasyczna chemiczna analiza jakościowa związków nieorganicznych to przede wszystkim analiza jonów występujących w roztworze. Do roztworu dodaje się różnych odczynników i obserwuje się zmiany koloru roztworu, wytrącanie osadów, oraz inne charakterystyczne reakcje, które świadczą o obecności pewnych jonów oraz grup jonów. W skład klasycznej analizy jakościowej wchodzi też barwienie płomienia palnika. Różne jony barwią płomień na różne i zwykle łatwo rozróżnialne kolory.
    Smar – substancja zmniejszająca tarcie między powierzchniami przedmiotów, które stykając się ze sobą tymi powierzchniami, poruszają się względem siebie. Smar działa na zasadzie wniknięcia w szczelinę pomiędzy tymi powierzchniami i utworzenia tam warstwy poślizgowej poprzez całkowite odseparowanie od siebie tych powierzchni.
    Związki metaloorganiczneorganiczne związki chemiczne zawierające przynajmniej jedno wiązanie kowalencyjne pomiędzy atomem metalu i atomem węgla grupy organicznej. Do związków metaloorganicznych nie zalicza się związków zawierających wyłącznie ligandy nieorganiczne (np. CO i CN), ani związków, w których nie występuje wyraźne wiązanie metal-węgiel. Np. tetraetyloołów Pb(C2H5)4 i dimetylortęć Hg(CH3)2 są związkami metaloorganicznymi, natomiast nie są nimi np. etanolan sodu C2H5ONa (brak wiązania Na-C), hem (zawiera wiązanie Fe-N, a nie Fe-C) i pentakarbonylek żelaza Fe(CO)5 (brak grupy organicznej). Do pierwiastków tworzących związki metaloorganiczne zalicza się oprócz typowych metali, także półmetale i niemetale o niskiej elektroujemności (np. bor, krzem, arsen itp.).
    Mydła – sole metali alkalicznych, głównie sodu, magnezu, litu, potasu i wyższych kwasów tłuszczowych o 12-18 atomach węgla (palmitynowy, stearynowy, oleinowy). Są związkami powierzchniowoczynnymi, zmniejszają napięcie powierzchniowe na granicy faz.
    Argon (Ar, łac. argon) – pierwiastek chemiczny będący gazem szlachetnym. Jest praktycznie niereaktywny i nie ma żadnego znaczenia biologicznego, jest także jednym ze składników powietrza. Argon wyodrębnili i zidentyfikowali Lord Rayleigh i sir William Ramsay w 1894 roku.
    Tlenkinieorganiczne związki chemiczne, zbudowane z tlenu i innego pierwiastka chemicznego. Powstają w wyniku reakcji pierwiastków z tlenem (utlenianie, spalanie) oraz rozkładu związków zawierających tlen. Najbardziej rozpowszechnionymi tlenkami są: woda (H2O), krzemionka, czyli piasek (SiO2), dwutlenek węgla (CO2).
    Rozporządzenie CLP (ang. Classification, Labelling and Packaging) – rozporządzenie wprowadzające w Unii Europejskiej nowy system klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin oparty na Globalnie Zharmonizowanym Systemie Klasyfikacji i Oznakowania Chemikaliów opracowanym przez ONZ w 2003 roku. Rozporządzenie CLP uzupełnia Rozporządzenie REACH oraz zastępuje system zawarty w Dyrektywach 67/548/EWG i 1999/45/WE. Rozporządzenie weszło w życie 20 stycznia 2009 i obowiązuje bezpośrednio, bez potrzeby implementacji do prawa polskiego.
    Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania

    Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne.
    Nie mogą być traktowane jako porady.