Louis Aragon - Polski Serwis Naukowy

Louis Aragon fr.: lwi aʀa'gɔ̃ (ur. 3 października 1897 w Paryżu, zm. 24 grudnia 1982 tamże) – francuski powieściopisarz i poeta, długoletni zwolennik polityki partii komunistycznej, członek Académie Goncourt.

W latach 1919-1924 zwolennik dadaizmu; w 1924 roku wraz z André Bretonem i Philippe Soupaultem twórca kierunku surrealizmu. Współzałożyciel surrealistycznych pism Littérature (1919) i La Révolution Surréaliste (1924). W 1931 zerwał z tą dziedziną literatury i został przedstawicielem realizmu krytycznego.

Philippe Soupault (ur. 2 sierpnia 1897 w Chaville, zm. 12 marca 1990 w Paryżu) – francuski poeta, pisarz, krytyk literacki. Obok André Bretona i Louisa Aragona twórca surrealizmu; związany także z dadaizmem. W roku 1926 wykluczony z grupy surrealistów.

Dzwony Bazylei (oryg. fr. Les Cloches de Bâle) – powieść Louisa Aragona, pierwsza z cyklu Świat rzeczywisty, opublikowana po raz pierwszy w roku 1934. Było to dzieło przełomowe w dorobku autora, potwierdzające jego zerwanie z lansowanym wcześniej surrealizmem na rzecz realizmu o wyraźnej wymowie ideologicznej. Pisarz traktował od tej pory pisane przez siebie powieści nie tylko jako dzieła literackie, ale również marksistowskie analizy społeczne, mające zachęcać czytelnika do zaangażowania się w ruch robotniczy.

W styczniu 1927 wstąpił razem z innymi surrealistami w szeregi Francuskiej Partii Komunistycznej, której członkiem pozostał aż do samej śmierci, pisząc wiele poematów politycznych (wśród nich jeden dedykowany Maurice'owi Thorezowi), chociaż był krytycznie nastawiony do Związku Radzieckiego, zwłaszcza w latach 50. XX wieku.

Coming out (of the closet) (od ang. to come out of the closet - wyjść z szafy) – proces samodzielnego ujawniania własnej orientacji seksualnej lub tożsamości płciowej (stanowiącej mniejszość w społeczeństwie) przed innymi ludźmi (np. rodziną, przyjaciółmi, znajomymi czy współpracownikami). Proces ten zawiera w sobie fakt uświadomienia sobie własnej, odmiennej od heteroseksualnej, orientacji seksualnej oraz naukę samoakceptacji jako geja, lesbijki lub osoby biseksualnej (coming out przed samym sobą).

Język Québec oraz Ontario, Nouveau-Brunswick, – ok. 8 mln osób. Ok. 201 milionów używa francuskiego na całym świecie jako języka głównego (oszacowanie z r. 2009 wg Organisation mondiale de la Francophonie) a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, gdzie francuski jest jednym z języków urzędowych bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, gdzie jest jedynym językiem urzędowym i używa go 96 milionów ludzi.

W latach 1953-1972 redaktor naczelny tygodnika Les Lettres Françaises.
Poza powieściami wydał liczne zbiory poezji (m.in. liryki miłosne poświęcone żonie, Elzie Triolet, również pisarce) oraz eseje literackie.
Po śmierci żony 16 czerwca 1970, Aragon ujawnił się jako osoba biseksualna i wziął udział w paradzie CSD (Ivry 1996, strona 134).
Piosenkarz Jean Ferrat, popularny w latach 60-80 XX wieku, wykorzystał poezje Louisa Aragona, przetwarzając je na piosenki liryczne.

Biseksualizm – odczuwanie popędu płciowego lub/i emocjonalnego do osobników obu płci. Sam termin został wprowadzony około roku 1809 przez botaników i początkowo odnosił się wyłącznie do roślin. Jako określenie orientacji zaczął funkcjonować prawdopodobnie dopiero w XX wieku, kiedy rozpoczęto szersze badania nad ludzką seksualnością.

Dadaizm (dada) – międzynarodowy ruch artystyczno-literacki w sztuce XX wieku, którego głównymi hasłami były dowolność wyrazu artystycznego, zerwanie z wszelką tradycją i swoboda twórcza odrzucająca istniejące kanony. Jego członkowie, będący świadkami I wojny światowej, w poczuciu rozpadu cywilizacji negowali powszechnie przyjęte ideały estetyczne i wartości, takie jak religia, moralność i honor. Nie wytworzyli jednolitego stylu czy programu, które spójnie łączyłyby ich dzieła – jednoczyła ich raczej wspólna postawa niż styl.

Wybrana twórczość

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
Louis Aragon

1922 Przygody Telemacha (Les Aventures de Télémaque, wyd. pol. 1970);

1926 Wieśniak paryski (Le paysan de Paris, wyd. pol. 1971);

1934 Dzwony Bazylei (Les cloches de Bâle, wyd. pol. 1947);

1936 Piękne dzielnice (Les beaux quartiers, wyd. pol. 1950);

1942 Pasażerowie z dyliżansu (Les Voyageurs de l'Impériale, wyd. pol. 1964);

1944 Aurelian (Aurélien, wyd. pol. 1964);

1945 Niewola i wielkość Francji (Servitude et Grandeur des Français. Scènes des années terribles, wyd. pol. 1946);

1958 Wielki Tydzień (La Semaine Sainte, wyd. pol. 1960);

1959 Elza: poemat (Elsa, wyd. pol. 1963);

1965 Wyrok śmierci (La Mise à mort, wyd. pol. 1969).

Bibliografia

Ivry, Benjamin (1996). Francis Poulenc, "20th-Century Composers series. Phaidon Press Limited". ISBN 0-7148-3503-X.