Ludmiła Rudienko - Polski Serwis Naukowy

Ludmiła Rudienko, ros. Людмила Владимировна Руденко (ur. 27 lipca 1904 w mieście Łubnie, zm. 5 marca 1986 w Leningradzie) – radziecka szachistka, mistrzyni świata w szachach w latach 1950–1953.

Kariera szachowa

Urodzona w Łubniach w guberni połtawskiej Imperium Rosyjskiego, dorosłe życie związała z Leningradem. Umiejętność gry w szachy zawdzięczała ojcu, nauczycielowi i miłośnikowi szachów. Pracowała jako ekonomistka, lecz jej pasją były szachy. Zadebiutowała w 1925 roku na turnieju w Moskwie. W 1927 roku zakwalifikowała się do finału pierwszych kobiecych mistrzostw Związku Radzieckiego. Największe sukcesy przyszły w stosunkowo późnym wieku.

Jelizawieta Iwanowna Bykowa, ros. Елизавета Ивановна Быкова (ur. 4 listopada 1913 w Bogoljubowie, zm. 8 marca 1989 w Moskwie) – rosyjska szachistka, mistrzyni świata w szachach w latach 1953–1956 oraz 1958–1962.

Mistrzostwa świata kobiet w szachach 1949/1950 – zorganizowany przez FIDE i rozegrany w Moskwie na przełomie 1949/1950 roku (data zakończenia: 18.01.1950) turniej mający na celu wyłonienie mistrzyni świata w szachach. Potrzeba rozegrania turnieju (podobnie jak w roku 1948 w rozgrywkach mężczyzn) powstała w wyniku tragicznej śmierci w 1944 roku w Londynie mistrzyni świata Very Menchik, która zginęła podczas bombardowania miasta.

W grudniu 1949 roku Międzynarodowa Federacja Szachowa FIDE zorganizowała pierwszy powojenny turniej o mistrzostwo świata kobiet. W turnieju, rozegranym w Moskwie, uczestniczyło szesnaście zawodniczek z dwunastu państw, jednak pierwsze cztery miejsca zajęły reprezentantki ZSRR. Zwyciężyła Rudenko (11½ punktu z 15) przed Olgą Rubcową (10½) i Elizawietą Bykową (10). Te trzy zawodniczki nadawały ton kobiecym szachom przez następne trzynaście lat.

Szachy – rodzina strategicznych gier planszowych rozgrywanych przez dwóch graczy na 64-polowej szachownicy, za pomocą zestawu bierek (pionów i figur). Popularnie, choć nieprecyzyjnie, szachami nazywa się również wspomniane bierki.

Turnieje pretendentów FIDE stanowiły trzeci i najwyższy szczebel eliminacji (po turniejach strefowych i międzystrefowych) wyłaniających przeciwnika dla mistrza i mistrzyni świata w szachach. Projekt turniejów pretendentów powstał na Kongresie FIDE w Winterthur w roku 1946.

Rudenko była mistrzynią świata przez trzy lata. W 1953 roku rozegrała mecz ze zwyciężczynią turnieju pretendentek, Bykową. Mecz był niezwykle zacięty i rozstrzygnął się w ostatniej partii. Rudenko miała szansę obrony tytułu, pod warunkiem wygrania tej partii. Nie zdołała jednak tego dokonać i przegrała cały mecz 6-8. Trzy lata później w trójmeczu o mistrzostwo świata wyraźnie już ustąpiła pola młodszym rywalkom, Rubcowej i Bykowej, zdobywając zaledwie 4½ punktu z 16 (grano po osiem partii systemem kołowym).

Imperium Rosyjskie (ros: Российская империя) – oficjalna nazwa Rosji w latach 1721-1917. Imperium rosyjskie było jednym z najrozleglejszych imperiów w historii ludzkości. Stolicą imperium był Sankt Petersburg.

Międzynarodowa Federacja Szachowa (fr. Fédération Internationale des Échecs, FIDE) – utworzona 20 lipca 1924 roku w Paryżu organizacja międzynarodowa zrzeszająca narodowe związki szachowe z całego świata, w tym Polski Związek Szachowy. Mottem FIDE jest Gens una sumus (łac. Jesteśmy jedną rodziną). Od roku 1995 na czele FIDE stoi Kirsan Ilumżynow, prezydent rosyjskiej republiki autonomicznej Kałmucji.

Rudenko była pierwszą szachistką, która otrzymała w 1950 tytuł męskiego mistrza międzynarodowego. W 1976 FIDE przyznała jej nowo wprowadzony tytuł arcymistrzyni.

Przypisy

Źródła

W.Litmanowicz, J. Giżycki, "Szachy od A do Z", tom II, Warszawa 1987, str. 1064-1065

Linki zewnętrzne

Ludmiła Rudienko – wybrane partie szachowe (ang.)