Ludowy Komisariat Narodowości - Polski Serwis Naukowy

Ludowy Komisariat do spraw Narodowości (ros. Народный комиссариат по делам национальностей); skróty: NKNac (ros. НКНац) lub Narkomnac (ros. Наркомнац) – jeden z urzędów centralnych w Związku Radzieckim, odpowiednik ministerstwa, który w latach 1917 - 1923 nadzorował sprawy narodowościowe.

Komisariat do Spraw Polskich (Komisariat Polski, ros. Комиссариат по польским делам) - urząd sowiecki działający w latach 1917-1920 będący pierwszym z wydzielonych komisariatów narodowych Komisariatu Ludowego do Spraw Narodowości (obok komisariatów białoruskiego, żydowskiego, muzułmańskiego i ormiańskiego).

Rada Komisarzy Ludowych (ros. Сове́т наро́дных комисса́ров СССР, СНК, Совнарко́м) - rząd rewolucyjny, który powstał w czasie rewolucji październikowej w 1917 r. Jego przywódcą był Włodzimierz Iljicz Lenin - przywódca partii bolszewickiej. Rząd ten wydał wiele dekretów m. in.: o nadaniu ziemi, o pokoju oraz o prawach narodów Rosji. Nazwa Rada Komisarzy Ludowych została wymyślona przez Lwa Trockiego i zawierała odniesienie do instytucji komisarzy Konwentu funkcjonującej w czasie rewolucji francuskiej, jak i podkreślała zerwanie z "burżuazyjnym" tytułem ministra.

Historia

Ludowy Komisariat ds. Narodowości był jednym z pierwszych Ludowych Komisariatów, które zostały utworzone natychmiast po Rewolucji październikowej, na podstawie dekretu z 8 listopada Rady Komisarzy Ludowych z II Wszechradzieckiego Zjazdu Rad, rozpoczętego 26 października 1917.

Narkomat (ros. Наркомат), skrótowiec od ros. Народный комиссариат - ludowy komisariat, stosowany na określenie ministerstw w Związku Radzieckim do 1946.

Mullanur Mullacan uli Wachitow (tatarski, cyrylica i rosyjski: Мулланур Вахитов, wymawia się [mu ˌ lɑnur wʌçitəf]) (ur. 10 sierpnia 1885 - zm. 1918) – tatarski rewolucjonista biorący udział w rosyjskiej rewolucji.

Ludowym Komisarzem do spraw Narodowości został mianowany Iosif Stalin, który w tym czasie jeszcze używał prawdziwego nazwiska Iosif Wissarionowicz Dżugaszwili.

Za główne zadania Narkomnac uznano:

Zapewnienie pokojowego współistnienia i braterskiej współpracy wszystkich narodów z RFSRR, a także traktat o przyjaźni republik radzieckich.

wspieranie materialne i rozwoju duchowego, w odniesieniu do specyfiki życia, kultury i statusu ekonomicznego

Wdrażanie i realizację krajowej polityki sowieckiej władzy.

3 listopada 1918 Komisariat przyjął "Deklarację praw narodów Rosji" (zatwierdzoną dekretem RKL). Deklaracja została wydana i podpisana przez Lenina (Uljanowa) i Stalina (Dżugaszwiliego) W rozwoju tego dokumentu uczestniczył również Nikołaj Bucharin. Deklaracja określała następujące zasady polityki władzy sowieckiej:

Józef Stalin ( (ur. ) – formalnie pełnił obieralne, kadencyjne funkcje sekretarza generalnego KPZR i jej poprzedniczek oraz premiera ZSRR, a faktycznie był dożywotnim dyktatorem Związku Radzieckiego, posiadającym nieograniczoną władzę.

Nikołaj Iwanowicz Bucharin (Николай Иванович Бухарин) (ur. 9 października 1888 w Moskwie, zm. 15 marca 1938 tamże) – działacz partii bolszewickiej.

Równość i suwerenność narodów Rosji.

Prawo narodów Rosji do swobodnego samookreślenia, w tym prawa do własnego państwa.

Zniesienie wszystkich krajowych lub religijnych przywilejów i ograniczeń.

Wolny rozwój mniejszości narodowych i grup etnicznych mieszkających w Rosji.

Nadzwyczajne Komisariaty stworzone przez Narkomnac

Komisariat do Spraw Polskich, utworzony 28 listopada 1917

Belnackom – komisariat białoruski, ustanowiony 31 stycznia 1918

Ewkom – komisariat żydowski

Muskom – komisariat muzułmański, pod przewodnictwem Mullanura Wachitowa

Komisariat ormiański

Przypisy

The Sorcerer as Apprentice:Stalin as Commissar of Nationalities 1917 - 1924 by Stephen Blank, Greenwood Press 1995 p 20 (ang.)

Linki zewnętrzne

Historia Ludowego Komisariatu Narodowości (ros.)