Młode Miasto - Polski Serwis Naukowy

Motława i Młode Miasto (w głębi, po prawej), ok. 1835

Młode Miasto (niem. Jungstadt) – obszar w Gdańsku, w dzielnicach Śródmieście i Młyniska, otoczony wodami Kanału Raduni, Motławy i Wisły.

Historia

Młode Miasto zostało utworzone (na terenie dzisiejszego Gdańska) przez zakon krzyżacki w 1380, na prawie chełmińskim, w celu konkurencji dla już istniejących jednostek – Głównego Miasta, Starego Miasta i Osieka. Nie mogło zostać nazwane Nowym Miastem, bo tak nazywało się ówcześnie Główne Miasto. Położone było na północny wschód od Głównego Miasta, przy ujściu Motławy do Martwej Wisły. Dokładna lokalizacja wciąż nie jest znana, jednak najbardziej prawdopodobnie było to w rejonie dzisiejszych ulic Robotniczej, Jaracza oraz zbiegu Jana z Kolna i Gdyńskich Kosynierów. Długość otaczających murów określono na 1290 m. Połowę kosztów budowy ratusza i innych miejskich budynków pokrył Zakon, za co później pobierał połowę dochodów. Z 1402 pochodzi najstarsza wzmianka o kościele parafialnym św. Bartłomieja, o ratuszu stojącym przy Rynku z 1408. Koło miasta powstał klasztor karmelitów oraz dwa szpitale. Według historyka Ericha Keysera, Młode Miasto miało kształt trapezu o podstawach długości 265 m (od strony Wisły) i 285 m, oddalonych od siebie o 360 m. Głównymi ulicami były: Długa, Dolna, Górna i Wapienna oraz nad Wisłą Nabrzeże ze spichlerzami. Ponadto istniały ulice: Most, Nowa Grobla, Planki i Węglowa.

Unia Europejska (oficjalny skrót w Polsce: UE) – powstały . W określeniu europejskości Unii naczelną rolę odgrywają czynniki historyczne i kulturowe oraz wspólna tożsamość i identyfikacja z wartościami demokratycznymi.
Prawo chełmińskie niem. Kulmer Recht, łac. Jus Culmense vetus – odmiana prawa magdeburskiego powstała około 1233 w Chełmnie i Toruniu, używana głównie na Pomorzu, Prusach, Mazowszu, Warmii i Podlasiu. Na skutek zarządzenia Kazimierza Jagiellończyka od 1476 obowiązywało wszystkich mieszkańców Prus Królewskich (także szlachtę). Najstarsze dokumenty to Kulmer Handfeste Hermanna von Salza z 1232 i Alte Kulm z XIV wieku. Nigdy nie uzgodniono oficjalnej kodyfikacji. W praktyce stosowano głównie wydane drukiem projekty kodyfikacji z lat 1566, 1580 oraz 1594.

Stocznia Schichaua na terenie Młodego Miasta i Wisła, 1893

Pomimo poparcia Zakonu, nie udało się osiągnąć celu założenia i Młode Miasto nie stało się konkurencją dla pozostałych gdańskich miast. W XV wieku liczyło ponad 2000 mieszkańców i składało się tylko z 250 zabudowanych parcel. Po wypędzeniu Krzyżaków i uzyskaniu zgody Kazimierza Jagiellończyka, gdańszczanie rozebrali Młode Miasto. Kościół św. Bartłomieja oraz klasztor karmelitów zostały umieszczone na Starym Mieście, a mieszkańcy zostali przesiedleni.

Kryzys finansowy 2007-2009 – ogólnoświatowy kryzys ekonomiczny rynku finansowego i bankowego w latach 2007-2009. Początek kryzysowi dała zapaść na rynku pożyczek hipotecznych wysokiego ryzyka w Stanach Zjednoczonych.
Kanał Raduni – sztuczny przekop Raduni o długości 13,5 km. Ma on początek w Starej Raduni w Pruszczu Gdańskim a uchodzi do Motławy. Płynie przez Gdańsk i Pruszcz Gdański.

Przez następne wieki teren Młodego Miasta nie był użytkowany – stanowił przedpole obronne dla Gdańska. W XIX wieku powstały na tym obszarze stocznie: Stocznia Klawitterów (w 1827), Stocznia Cesarska (w 1850) i Stocznia Schichaua (w 1890). Dwie ostatnie zostały później połączone i przekształcone w Stocznię Gdańską. Na przełomie XIX wieku i XX wieku likwidacji uległy budowle wojskowe twierdzy Gdańsk (wały, fosa i bastion), we wschodniej części Młodego Miasta. Uzyskano dzięki temu duże tereny położone w bezpośrednim sąsiedztwie Śródmieścia, zastrzeżone dla przemysłu. Przedłużono wówczas ul. Wałową do Motławy.

Kazimierz IV Andrzej Jagiellończyk, lit. Kazimieras I Andrius Jogailaitis (ur. 30 listopada 1427 w Krakowie, zm. 7 czerwca 1492 w Grodnie) – wielki książę litewski w latach 1440–1492, król Polski w latach 1447–1492. Jeden z najaktywniejszych polskich władców, za panowania którego Korona, pokonując zakon krzyżacki w wojnie trzynastoletniej, odzyskała – po 158 latach – Prusy Królewskie, a dynastia Jagiellonów stała się jednym z czołowych domów panujących w Europie. Zdecydowany przeciwnik magnaterii przyczynił się do wzmocnienia znaczenia Sejmu i sejmików, co jednak stało się z krzywdą dla mieszczaństwa.
Plac Solidarności – plac w Gdańsku, przy historycznej bramie nr 2 Stoczni Gdańskiej. Znany przede wszystkim jako miejsce początku ruchu NSZZ Solidarność i miejsce protestów podczas sierpnia 1980.

Część położona między Kanałem Raduni, a ulicą Wałową zwana jest Brabankiem.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)