MMM - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy rosyjskiego przedsiębiorstwa. Zapoznaj się również z: kwartalnik MMM.

MMM – rosyjskie przedsiębiorstwo, które zorganizowało największą w historii tego kraju piramidę finansową. Wzięły w niej udział przynajmniej 2 miliony Rosjan, a zagarnięta przez twórców kwota mogła sięgnąć nawet półtora miliarda dolarów.

Duma Państwowa Federacji Rosyjskiej (ros. Государственная Дума Российской Федерации, Государственная Дума) to nazwa izby niższej parlamentu Federacji Rosyjskiej (Zgromadzenia Federalnego). Składa się z 450 deputowanych wybieranych w demokratycznych wyborach na 4-letnią kadencję.

Immunitet (łac. immunitas – uwolnienie od obciążeń) – instytucja prawna, mocą której osoba z niej korzystająca nie podlega określonym przepisom, do przestrzegania których inne osoby są zobowiązane. Immunitet może też oznaczać ograniczenie odpowiedzialności prawnej danej osoby z tytułu pełnienia przez nią określonej funkcji. Istotą immunitetu jest więc wyłączenie spod obowiązku i tym się właśnie różni od przywileju, czyli nadania szczególnego uprawnienia, którego inni będący w tej samej sytuacji prawnej czy faktycznej nie posiadają; mówienie, iż „immunitet to przywilej” obarczone jest więc błędem logicznym. Wyłączenie spod obowiązku samo w sobie jest przywilejem.

MMM została założona w 1989 r. przez Siergieja Mawrodiego, jego brata Wiaczesława oraz ówczesną narzeczoną Wiaczesława (obecnie jego żonę) Marinę Murawiewą. Nazwę utworzono od pierwszych liter nazwisk założycieli.

Początkowo firma zajmowała się importem komputerów i urządzeń biurowych. W styczniu 1992 r. rosyjska policja skarbowa oskarżyła MMM o unikanie płacenia podatków, doprowadzając do upadku MMM-bank i uniemożliwiając MMM zaciąganie kredytów. Wywołane tym trudności w przeprowadzaniu transakcji handlowych wymusiły na MMM zmianę profilu działalności. MMM weszła do sektora finansowego z ofertą sprzedaży akcji amerykańskich spółek - nie osiągnęła jednak sukcesu. Utworzono również spółkę córkę MMM-invest zajmującą się handlem bonami prywatyzacyjnymi (również bez powodzenia).

Giełda – to organizowane w ustalonym miejscu i czasie spotkania handlowe, na których są sprzedawane ściśle określone towary po cenach ogłoszonych w codziennych notowaniach. Transakcje na giełdach zawierane są zgodnie z obowiązującym regulaminem, między członkami giełdy pośredniczącymi w zawieraniu transakcji.

Hiperinflacja – bardzo wysoka inflacja powodowana zwykle przez całkowite załamanie systemu finansowego kraju i ogromny deficyt budżetowy finansowany przez dodruk pieniędzy. Chociaż ekonomiści różnią się między sobą jaki wzrost cen stanowi jeszcze inflację, a jaki jest już hiperinflacją, często za umowną granicę hiperinflacji przyjmuje się wzrost cen o co najmniej 50% w ciągu jednego miesiąca.

Działalność związana z piramidą finansową rozpoczęła się w połowie roku 1993. MMM zaczęła przyciągać inwestorów indywidualnych, których zachęcała obietnicą sięgających 1000 procent zysków (w warunkach hiperinflacji nie była to wartość nierealna). Trudno stwierdzić czy oszustwo było już wtedy w planach Mawrodich.

Rosja, Federacja Rosyjska (. Rosja jest największym państwem na świecie według powierzchni, jej terytorium jest większe od kontynentu: Europy, Australii i Antarktydy. Pod względem liczby ludności zajmuje 9. miejsce (po Chinach, Indiach, USA, Indonezji, Brazylii, Pakistanie, Bangladeszu i Nigerii).

Papier wartościowy to dokument lub zapis w systemie informatycznym na rachunku papierów wartościowych, który ucieleśnia prawa majątkowe w taki sposób, że dane uprawnienia przysługują osobie wskazanej jako uprawniona w treści dokumentu (choćby jako okaziciel), a przedłożenie go jest warunkiem koniecznym i wystarczającym dla realizacji uprawnienia. Ponadto, zniszczenie lub utrata dokumentu powoduje utratę uprawnień dopóki nie zostanie wydane postanowienie o umorzeniu dokumentu.

MMM z dnia na dzień stała się ogromnym przedsiębiorstwem, obracającym milionami dolarów. W lutym 1994 roku firma rozpoczęła agresywną kampanię reklamową w telewizji. Papiery wartościowe emitowane przez MMM nie były notowane na żadnej giełdzie, lecz miały zagwarantowany stały wzrost wartości rzędu 1000% rocznie.

Dolar amerykański (oficjalna nazwa – United States dollar, międzynarodowy skrót – USD) – oficjalna waluta Stanów Zjednoczonych, Portoryko, Mikronezji, Marianów Północnych, Palau, Wysp Marshalla, Panamy, Ekwadoru (od 2000), Salwadoru (od 2001), Timoru Wschodniego i Zimbabwe (od 2009). Jeden dolar amerykański dzieli się na sto centów amerykańskich. Często zapisuje się go za pomocą symbolu $.

Boris Nikołajewicz Jelcyn (ros. Борис Николаевич Ельцин; ur. 1 lutego 1931 w Butce, zm. 23 kwietnia 2007 w Moskwie), znany w Polsce jako Borys Jelcyn – od 6 lipca do grudnia 1991 Premier Federacji Radzieckiej a od grudnia 1991 do 15 maja 1992 Premier Federacji Rosyjskiej,od 29 maja 1990 do 10 lipca 1991 Przewodniczący Rady Najwyższej Rosji. Pierwszy w historii tego kraju Prezydent Federacji Rosyjskiej.

W swoich reklamach MMM posłużyła się stworzoną na potrzeby kampanii postacią "typowego Rosjanina" Lionii Gołubkowa, z którym miał się identyfikować przeciętny obywatel ("target" kampanii). Częścią kampanii były także spektakularne akcje społeczne, takie jak wykupienie darmowych przejazdów moskiewskim metrem - dla wszystkich Moskwian - przez jeden dzień.

Rubel (ros. рубль – rubl; biał. рубе́ль – rubiel) – jednostka monetarna używana obecnie na Białorusi, w Rosji, a także w nieuznawanych republikach: Naddniestrzu (oficjalnie część Mołdawii) oraz Abchazji i Osetii Południowej (oficjalnie części Gruzji). Dawniej używany był także w Rosji carskiej i terytoriach zależnych (m.in. w Królestwie Polskim – Kongresówce), a także w ZSRR, Tadżykistanie i na Łotwie.

Magazyn Miłośników Matematyki (MMM) - kwartalnik poświęcony tematyce matematycznej, adresowany do młodzieży o zainteresowaniach ścisłych oraz do wszystkich fanów matematyki i łamigłówek logicznych. Zajmuje się m.in. przystępnym przedstawianiem różnych zagadnień związanych z matematyką i jej zastosowaniami (np. w fizyce, astronomii, lingwistyce), opisywaniem ważnych wydarzeń bieżących i historycznych z matematyki, prezentacją rozmaitych konkursów matematycznych (międzynarodowych, ogólnopolskich, regionalnych i lokalnych), ciekawych postaci, a także anegdot i ciekawostek. Pismo prowadzi własny konkurs zadaniowy "Łamanie głowy, czyli burza w mózgu". W każdym numerze jest wiele zadań do samodzielnego rozwiązania, z rozwiązaniami z numerze bieżącym lub następnym.

W swoim szczytowym okresie MMM osiągała wpływy rzędu 20 miliardów rubli (wówczas równowartość 11 milionów dolarów) każdego dnia. Zainwestowało w nią (szacunkowo) od 2 do 5 milionów ludzi.

Fikcyjne "notowania" akcji MMM doprowadziły do wydania w czerwcu 1994 r. przez prezydenta Borysa Jelcyna dekretu zakazującego tego typu reklamy. Z pomysłu MMM zaczęły bowiem korzystać rozmaite firmy pseudofinansowe takie jak: Tibet, Chara, Khoper-Invest, Selenga, Telemarket etc.

22 lipca 1994 r. policja skarbowa ostatecznie zamknęła biura MMM z powodu ogromnych zaległości podatkowych (poprzez spółkę-córkę Invest-Consulting była winna fiskusowi ponad 50 miliardów rubli (26 milionów dolarów)). Przez kilka dni bracia Mawrodi usiłowali kontynuować oszustwo, lecz paniki drobnych ciułaczy nie można już było uniknąć. Zadłużenie wobec inwestorów sięgnęło przynajmniej 100 miliardów rubli (50 milionów dolarów), a według najbardziej pesymistycznych szacunków - 3 bilionów rubli (półtora miliarda dolarów). MMM była, rzecz jasna, niewypłacalna. Oszustwo kosztowało życie przynajmniej 50 drobnych inwestorów, którzy utraciwszy zbierane latami oszczędności popełnili samobójstwa.

Piramida finansowa lub Schemat Ponziego (nazwana tak od Charlesa Ponziego); określana także jako sprzedaż lawinowa. Struktura finansowa, wzorowana na marketingu wielopoziomowym i często z nim mylona.

Ramienica (Chara) – rodzaj glonów, jeden z pierwszych naukowo opisanych przez Linneusza, a niedługo potem przez innych przyrodników, w tym Jana Kluka, przy czym rodzaj z podziałem na gatunki, opisywał jeszcze przed Linneuszem, w 1719 r. Sébastien Vaillant, podczas gdy inni ówcześni przyrodnicy uznawali go za przedstawiciela skrzypów. Nazwa ramienice w polskiej literaturze stosowana jest do taksonów o różnej randze – od rodzaju Chara, do gromady Charophyta (choć w tym wypadku tylko wyjątkowo dla przedstawicieli innych taksonów niż ramienice właściwe).

Wkrótce potem powstało kilka stowarzyszeń "pokrzywdzonych inwestorów", mających na celu odzyskanie pieniędzy. Siergiej Mawrodi zamiast wrogiem publicznym numer 1 stał się dla nich bohaterem, walczącym z rządem, który przez przeciętnych Rosjan winiony był za upadek MMM.

Mawrodi został aresztowany w sierpniu 1994 r. (pod zarzutem niepłacenia podatków), ale wkrótce został zwolniony z powodu wyboru na deputowanego Dumy Państwowej. Obiecywał doprowadzić do wypłaty odszkodowań dla pokrzywdzonych, lecz słowa nie dotrzymał (odszkodowania były jedynie symboliczne).

W październiku 1995 r. Duma uchyliła Mawrodiemu immunitet (z powodu niestawiania się na przesłuchania). W 1996 r. usiłował on startować w wyborach prezydenckich, lecz komisja wyborcza odrzuciła większość podpisów pod jego listami poparcia.

MMM ostatecznie ogłosiła bankructwo 22 września 1997 r.

Według krążących plotek Siergiej Mawrodi wyjechał z resztą pieniędzy do USA. Bardziej prawdopodobne jest jednak, że pozostał w Moskwie, skąd kierował kolejnym swoim biznesem (założonym oficjalnie przez jego dalekiego krewnego) - fałszywą giełdą papierów wartościowych Stock Generation Ltd. Przynajmniej 20,000 osób pozwoliło się oszukać Mawrodiemu, mimo że na stronie internetowej "giełdy" wyraźnie napisano, że jest to "tylko zabawa".

Mawrodi został ponownie aresztowany w Moskwie w 2003 r. Przez długi czas jego sprawa nie stawała przed sądem z powodu ogromnej objętości akt (650 teczek po 250 kart każda). W kwietniu 2007 Mawrodi został uznany winnym oszustwa i otrzymał wyrok czterech i pół roku więzienia. Na poczet kary zaliczono mu jednak ponad 4 lata spędzone w areszcie. 22 maja 2007 został zwolniony.

Brat Siergieja, Wiaczesław otworzył kolejną firmę-piramidę pod nazwą MMM-96. Został aresztowany w 1998 r.

Przypisy

Reklamy z Gołubkowem

Zobacz też

Bezpieczna Kasa Oszczędności