Święta Małgorzata – męczennica, święta Kościoła katolickiego. Żyła na przełomie III i IV w. w Antiochii Pizydyjskiej, jedna z Czternastu Świętych Wspomożycieli.

Ilustracja z iluminowanego manuskryptu z około 1440 r.

Według zachowanego podania św. Małgorzata była córką pogańskiego kapłana, lecz została nawrócona na chrześcijaństwo przez swoją opiekunkę, która zajmowała się nią po śmierci matki. Za czasów panowania cesarza Dioklecjana miały miejsce prześladowania chrześcijan. W tym właśnie czasie zakochał się w niej rzymski namiestnik, którego św. Małgorzata nie chciała poślubić, odpowiadając, że jej serce należy do Chrystusa. Była w związku z tym torturowana, więziona, a w końcu ścięta około roku 303-305.

W średniowieczu jej kult jako świętej był bardzo rozpowszechniony. Przyjął się wizerunek św. Małgorzaty poskramiającej smoka, zgodnie z przekazem, który głosi, że gdy była więziona, ukazał się jej szatan w postaci smoka piekielnego. Św. Małgorzata miała przepędzić go znakiem krzyża. Na obrazach przedstawiana jest jej postać stojąca na smoku i godząca w jego paszczę wydłużonym krzyżem. Rzadziej spotyka się wizerunek ze św. Małgorzatą powstrzymującą smoka lejcami. Mimo że nie należała do królewskiego rodu, jest często przedstawiana w koronie na głowie, co ma podkreślić jej szlacheckie pochodzenie. Często też trzyma w dłoni gałązkę palmową jako symbol męczeństwa.

Kościół greckokatolicki obchodzi jej święto 13 lipca natomiast rzymskokatolicki - 20 lipca

Wizerunek św. Małgorzaty na herbie Nowego Sącza

Przedstawienie na herbie gminy Góra Świętej Małgorzaty

Pamięć o św. Małgorzacie w Polsce

Św. Małgorzata jest patronką wielu kościołów w Polsce (m.in. bazyliki kolegiackiej w Nowym Sączu, kościoła parafialnego pod wezwaniem św. Małgorzaty w Łomiankach, kościoła parafialnego w Parkowie, kościoła parafialnego w Raciborowicach w archidiecezji krakowskiej). Jej postać występuje w herbach wielu miejscowości, między innymi w herbie Nowego Sącza, gminy Góra Świętej Małgorzaty, gminy Tuchola.

Przypisy

Portal:
Święci