Mały Baraniec - Polski Serwis Naukowy

Mały Baraniec (słow. Mládky, 1947 m) – szczyt w bocznej grani grani Barańców w słowackich Tatrach Zachodnich. Przewodnik Słowackie Tatry Zachodnie podaje nazwę Hruby Wierch (Hrubý vrch) i wysokość 1949 m, mapa słowacka nazwę Mládky i wysokość 1945 m. Słowacka nazwa Malý Baranec dotyczy sąsiedniego szczytu Klin.

Klin (słow. Malý Baranec) – szczyt o wysokości 2044 m n.p.m. w słowackich Tatrach Zachodnich w grani Barańców. Znajduje się w tej grani pomiędzy szczytem Szczerbawy (2149 m) a Małym Barańcem (1947 m), oddzielony od nich płytkimi i rozległymi przełęczami. Jego wschodnie zbocza opadają do Doliny Jamnickiej, a zachodnie do wąskiej Doliny Tarnowieckiej. Klin posiada piramidalną sylwetkę, grań i zbocza trawiaste na znacznej przestrzeni. Jedynie od wschodniej strony rejon szczytu skalisty. Dawniej zbocza były wypasane. Po zaprzestaniu wypasu zaczęły porastać kosodrzewiną. Wznosi się wysoko ponad dnami dolin (przeszło 1000 m ponad dnem Doliny Jamnickiej). Ładne widoki na grań Rosochy, Otargańce, grań Bystrej, Dolinę Tarnowiecką i Liptów.

Klinowate (słow. Klinovaté) – grzbiet w dolnej części grani Barańców w słowackich Tatrach Zachodnich. Jego wschodnie zbocza opadają do Doliny Wąskiej i jej górnego odgałęzienia – Doliny Jamnickiej. W zboczach dwa żleby, m.in. Jedlinowy Żleb. Spływają nimi potoki do Jamnickiego Potoku, w zimie schodzą nimi lawiny. Jest to stromy, całkowicie zalesiony grzbiet. Występuje na nim jedna tylko polana reglowa zwana Horzycą z szałasem w stylu skandynawskim. Ponad polaną (30 min drogi) grzbiet osiąga wysokość 1561 m n.p.m. (punkt pomiarowy). Szlak turystyczny stromo wspina się w górę wyciętym w kosodrzewinie korytarzem na Mały Baraniec (1947 m).

Topografia

Mały Baraniec znajduje się w grani Barańców pomiędzy Klinem (2044 m) a grzbietem Klinowate. Jego zbocza zachodnie opadają do Doliny Tarnowieckiej, zbocza wschodnie do Doliny Jamnickiej. Jest to potężny i bardzo rozgałęziony szczyt. Główne ramię o długości 4 km poprzez Klinowate opada w południowo-wschodnim kierunku i kończy się u wylotu Doliny Wąskiej stromym i zalesionym stokiem Horica. Z ramienia tego wyrasta kilka grzbietów. Kolejno od północy na południe są to: Bryszne, Kobyle, Kamienne i dwie grzędy Klinowatego. Grzbiety te w dolnej części zataczają łuki w południowo-wschodnim kierunku i oddzielają od siebie kilka żlebowatych dolinek: Kobyli Żleb, Kamienny Żleb, Krótki Żleb, Klinowaty Żleb i Żleb Horica. Na przeciwną stronę stoki spod wierzchołka Małego Barańca opadają do Doliny Jamnickiej w rejonie Polany pod Młaczkami, niżej schodzi z nich Jedlinowy Żleb.

Józef Nyka (ur. 5 grudnia 1924 w Łysininie k. Żnina) – alpinista, taternik, popularyzator alpinizmu i turystyki górskiej, autor wielu przewodników turystycznych po polskich górach. Ma na koncie szereg najwyższej klasy przejść dróg i pierwszych przejść w Tatrach oraz w Dolomitach. Członek honorowy prestiżowych międzynarodowych organizacji alpinistycznych i górskich, między innymi Polskiego Związku Alpinizmu.

Dolina Wąska (słow. Úzka dolina) – dolina w słowackich Tatrach Zachodnich. Jest to dolny, 2-kilometrowej długości wspólny odcinek Doliny Jamnickiej i Doliny Raczkowej, rozdzielonych przez grzbiet Otargańców. Łącznie z tymi dolinami Dolina Wąska jest doliną walną. Jest całkowicie zalesiona, jej dnem płynie duży Raczkowy Potok. Jej wschodnie zbocza podchodzą pod grzbiet Keczki Przybylińskiej (1489 m), zbocza zachodnie to grzbiet Klinowate (1555 m). Dolina jest silnie wyrzeźbiona przez lodowiec w skałach zbudowanych z gnejsów i granitów, jest wąska, dołem o stromo podciętych zboczach. Lasy w dnie doliny są całkowicie przekształcone w wyniku działalności ludzkiej. Dawniej istniały w dolinie kośne i wypasane polany, pasterstwo ma tutaj kilkuwiekową tradycję. Obecnie ostała się tylko nazwa po jednej z polan – Niżnia Łąka.

Opis szczytu

Jest to kopulasty szczyt z rowami graniowymi. Jest trawiasty, również zbocza, szczególnie zachodnie są trawiaste na znacznej przestrzeni, od wschodniej strony nieco skaliste. Od czasu zaprzestania pasterstwa zbocza zaczęły porastać kosodrzewiną. Józef Nyka w swoim przewodniku Tatry słowackie pisze: Warto tutaj zabawić dłużej, znikąd bowiem widok na Dol. Jamnicką nie jest tak pouczający i ciekawy.

Barańce – boczny grzbiet górski w słowackich Tatrach Zachodnich, odbiegający od Żarskiej Przełęczy na południe. Oddziela on Dolinę Jamnicką od Doliny Żarskiej. Składa się z 3 grani odbiegających od Barańca, który jest szczytem zwornikowym i równocześnie najwyższym szczytem w tej grani (2184 m):

Baraniec, Baraniec Wielki (. Znajduje się ok. 2,5 km na południe od grani głównej i jest najwyższym szczytem w bocznej grani Barańców. Wznosi się ponad dolinami: Żarską, Jamnicką i Tarnowiecką. Jest zwornikiem dla 3 grani wychodzących z niego:

Szlaki turystyczne

– zielony: autokemping "Raczkowa" – Klinowate – Mały Baraniec – Baraniec.

Czas przejścia z autokempingu na Mały Baraniec: 2:45 h, ↓ 2 h

Czas przejścia z Małego Barańca na Baraniec: 1:15 h, ↓ 1 h

Przypisy

↑ Tatry Zachodnie słowackie i polskie. Mapa turystyczna 1:25 000. Warszawa: Wyd. Kartograficzne Polkart Anna Siwicka, 2009/10. ISBN 83-87873-36-5.
↑ Marian Kunicki, Tadeusz Szczerba: Tatry Zachodnie. Słowacja. Kraków: PTTK „Kraj”, 1992. ISBN 83-7005-248-7.
Turystyczna mapa Słowacji. [dostęp 2011-06-10].
Józef Nyka: Słowackie Tatry Zachodnie. Przewodnik. Wyd. II. Latchorzew: Wyd. Trawers, 1998. ISBN 83-901580-8-6.