Mac OS X - Polski Serwis Naukowy

Mac OS X – złożony system operacyjny dla komputerów Macintosh wprowadzony w roku 2001 przez Apple Inc. X w nazwie oznacza 10. wersję systemu Mac OS, jednak Mac OS X jest systemem o całkowicie odmiennej budowie niż poprzednie wersje Mac OS.

Historia systemu

Mac OS X powstał w oparciu o kernel Mach. Niektóre części z implementacji Unixa: FreeBSD i NetBSD zostały włączone w NextStep, który był obiektowo zorientowanym systemem opracowanym przez firmę Steve'a Jobsa - NeXT, która została założona po jego odejściu z Apple w 1985. Podczas nieobecności Jobsa w Apple, próbowano stworzyć system nowej generacji, taki jak projekty Taligent, Copland i Gershwin, jednak bez dużego sukcesu.

CrossOver (dawniej CrossOver Office) - wspólna nazwa dla trzech własnościowych aplikacji rozwijanych przez firmę CodeWeavers, które umożliwiają uruchamianie wielu aplikacji napisanych dla systemu Microsoft Windows, pakietu Microsoft Office, Microsoft Internet Explorer na systemach Linux, Mac OS X oraz Solaris. CrossOver składa się z trzech programów: CrossOver Mac, CrossOver Linux i CrossOver Games. Wersja CrossOver Server została zawieszona w 2007 r.
Mac OS X 10.0 (nazwa kodowa Cheetah) - system operacyjny firmy Apple Inc. wydany 24 marca 2001 roku dla komputerów Macintosh. Kosztował on $129 i zastąpił publiczną betę; został zastąpiony systemem Puma.

W końcu system operacyjny firmy NeXT, później nazywany OPENSTEP, został wybrany jako podstawa do rozwoju nowego systemu Apple. Apple w tym celu wykupiło firmę NeXT. Steve Jobs powrócił do firmy z Cupertino i stał się tymczasowym, a później głównym dyrektorem generalnym, przeprowadzając niezbędne zmiany w przyjaznym dla programistów OPENSTEPie w system, który mógłby być wykorzystany przez Apple jako system głównie dla rynku domowego i twórczych profesjonalistów(np. grafików komputerowych). Projekt na początku nazywał się Rhapsody i został później przemianowany na Mac OS X.

Komputer osobisty (ang. personal computer) – mikrokomputer przeznaczony przede wszystkim do użytku osobistego, spotyka się je zarówno w domach, jak i biurach. Mają zazwyczaj postać desktopów albo notebooków. Służą głównie do uruchamiania oprogramowania biurowego, dostępu do zasobów Internetu, prezentacji treści multimedialnych (tekst, obrazy, dźwięki, filmy i inne), jak i gier.
Mac OS 9 - ostatnia wersja klasycznej serii systemu Mac OS, wprowadzony 18 października 1999. Następca systemu Mac OS 8. Wraz z Mac OS 9 wprowadzono m.in. Keychain, CarbonLib, Sherlock 2, obsługę UNIXowych systemów plików.

Pierwsza edycja Mac OS X Servera, była niekompatybilna z oprogramowaniem napisanym dla Mac OSa i nie posiadała wsparcia dla standardu Apple'a - interfejsu FireWire. Systemy Mac OS X 10.x posiadały już więcej wsparcia dla wstecznej kompatybilności i funkcjonalności, zawierając API Carbon i wsparcie dla FireWire. Podczas rozwoju systemu stopniowo oddalano się od spuścizny po Mac OS-ie i kierowano się w stronę nowego "cyfrowego stylu życia" wydając takie pakiety jak iLife, iWork czy zintegrowany z systemem program służący do domowej rozrywki (Front Row). Każda nowa wersja zawiera również modyfikacje ogólnego interfejsu, jak styl "szlifowanego metalu", który został dodany w wersji 10.3 i usunięty w 10.5 na rzecz jednolitego gradientowego wyglądu okien.

Komputer (z ang. computer od łac. computare – obliczać, dawne nazwy używane w Polsce: mózg elektronowy, elektroniczna maszyna cyfrowa, maszyna matematyczna) – urządzenie elektroniczne służące do przetwarzania wszelkich informacji, które da się zapisać w formie ciągu cyfr albo sygnału ciągłego.
Mac OS X Server 1.0 to pierwsza dostępna w sprzedaży wersja systemu Mac OS X, różniąca się dość znacznie od jego późniejszych wersji. System jest swoistą hybrydą systemu NeXTStep i klasycznych systemów Mac OS. System nie zawiera interfejsu Aqua i Docka, używając wyglądu Apple Platinum zapożyczonego z Mac OS 8, jednak sposób zarządzania plikami jest taki, jak w systemie NeXTStep. Do wyświetlania grafiki system używa odziedziczonego po NeXTStep systemu "Display PostScript", w następnych wersjach zastąpionego przez "Display PDF". Do uruchamiania aplikacji starszych systemów Mac OS służy "Blue Box", otwierający własne okno i bazujący na Mac OS 8.5.1.

O systemie

Mac OS X jest dziesiątą główną wersją systemu operacyjnego Apple dla komputerów Mac. Poprzednie wersje nazwy systemów były oznaczane arabskimi numerami, np. Mac OS 8, 9. Litera X, w nazwie Mac OS X odnosi się do numeru 10 w rzymskim systemie liczbowym. Dlatego bardziej poprawnym jest wymawianie "dziesięć" w tym kontekście, jednakże "iks" jest też popularną formą wymowy.

FireWire to standard łącza szeregowego umożliwiającego szybką komunikację i synchroniczne usługi w czasie rzeczywistym. Opracowany w roku 1995 dla komputerów osobistych i cyfrowych urządzeń optycznych. Rozwijany przez firmę Apple Inc. Jest zdefiniowany w dokumencie IEEE 1394.
Microsoft Windows (ang. okna, IPA: [maɪkɹoʊsɑːft ˈwɪndoʊz]) – rodzina kilku systemów operacyjnych wyprodukowanych przez firmę Microsoft. Systemy rodziny Windows działają na serwerach, systemach wbudowanych oraz na komputerach osobistych, z którymi są najczęściej kojarzone.

Mac OS X jest zgodny z definicją systemu typu POSIX i został zbudowany na jądrze XNU ze standardowymi Unixowymi funkcjami dostępnymi z wiersza poleceń. Zaczynając od wersji 10.5 "Leopard" posiada certyfikat Single UNIX Specification (na procesorach Intel). Apple wydało tę "rodzinę" oprogramowania jako wolny i na licencji open source system operacyjny Darwin, na którym Apple dodając liczne komponenty, m.in. interfejs Aqua i Finder, aby powstał kompletny system oparty na GUI, jakim jest Mac OS X. Mac OS X wprowadzono wiele nowych możliwości, aby zapewnić bardziej stabilną i niezawodną platformę od jego poprzednika Mac OS 9, np. wywłaszczeniowa wielozadaniowość i ochrona pamięci, polepszyły zdolność systemu do uruchamiania wielu aplikacji jednocześnie bez zakłócania bądź przeszkadzania sobie oprogramowaniu nawzajem. Wiele aspektów architektury Mac OS Xa, wywodzi się z Openstepa, który został zaprojektowany, aby być przenośnym, tj. łatwym do przeniesienia na inne architektury, np. Nextstep został sportowany z oryginalnych stacji roboczych NeXTa o architekturze 68k, na architekturę x86 i inne jeszcze przed wykupieniem NeXTa przez Apple i później został tak samo przeniesiony na architekturę PowerPC podczas trwania projektu Rhapsody.

Rosetta to cienka warstwa emulacji dla systemu Mac OS X firmy Apple. Pozwala ona na uruchamianie aplikacji skompilowanych dla procesorów rodziny PowerPC na komputerach Apple wyposażonych w jednostkę główną firmy Intel. Rosetta oparta jest na technologii QuickTransit firmy Transitive Corporation i stanowi główną częścią strategii Apple przejścia komputerów Macintosh z procesorów PowerPC na procesory Intel. Przy pomocy Rosetty możliwe jest uruchomienie starszego oprogramowania dla systemów Mac OS X na nowych komputerach Apple bez jakichkolwiek modyfikacji. Nazwa emulatora odnosi się do kamienia z Rosetty, którego badania pozwoliły na zrozumienie i odczytanie egipskich hieroglifów.
Dyrektor Generalny (ang. CEO – Chief Executive Officer) – osoba dysponująca ostateczną władzą wykonawczą w organizacji lub firmie. Funkcjonalnie odpowiada polskiemu prezesowi zarządu.

Najbardziej widoczną zmianą była implementacja motywu Aqua. Użycie gładszych krawędzi okien, półprzezroczystych kolorów i prążków, podobnych do wyglądu pierwszych iMaców, wniosło więcej tekstur i kolorów w porównaniu do stylu "Platinum" znanego z systemu Mac OS X Server 1.0 bądź Mac OS 9. Zgodnie ze słowami Johna Siracusa, redaktora portalu Ars Technica, wprowadzenie Aqua'y i odstępstwo od konwencjonalnego wyglądu "uderza jak masa cegieł". Bruce Tognazzini (założył Apple Human Interface Group) powiedział, że interfejs Aqua w Mac OS X 10.0 stanowi krok wstecz w użyteczności, w porównaniu z poprzednim interfejsem systemu Mac OS. Jednakże pomimo słów krytyki deweloperzy firm trzecich zaczęli wydawać skórki, dla aplikacji dla Maca i innych systemów operacyjnych, które naśladowały wygląd Aqua'y. Do pewnego stopnia, Apple używało sukcesu przejścia do nowego wyglądu jako siły przekonywania do nowego systemu, wiele razy strasząc możliwymi skutkami ze strony prawa, za rozpowszechnianie oprogramowania z objętym prawem autorskim wyglądu.

OSx86 (portmanteau nazw systemu operacyjnego Mac OS X i architektury x86) – projekt, którego celem jest umożliwienie uruchomienia systemu operacyjnego Mac OS X na komputerach osobistych wyposażonych w procesory rodziny x86 firmy Intel lub AMD, nie wyprodukowanych przez firmę Apple.
System operacyjny (ang. skrót OS Operating System) – oprogramowanie zarządzające sprzętem komputerowym, tworzące środowisko do uruchamiania i kontroli zadań użytkownika.

W architekturę systemu Mac OS X został zaimplementowany warstwowy framework, który przychodzi z pomocą przy szybkim tworzeniu aplikacji dostarczając gotowe fragmenty kodu do częstych zadań.

Mac OS X zawiera własne narzędzia do pisania programów, z najbardziej wydatnie zintegrowanym środowiskiem programowania - Xcodem. Xcode dostarcza interfejsy do kompilatorów wspierających kilka języków programowania, wliczając w to C, C++, Objective-C i Javę. Po przejściu na procesory Intela narzędzie zostało przebudowane w taki sposób, aby umożliwić tworzenia uniwersalnych wersji binarnych, które mogły być uruchamiane na komputerach z procesorami x86 jak i PowerPC.

Unix Time-Sharing System (pisane również jako UNIX, choć nie jest to skrót – nazwa „UNIX” jest kalamburem określenia MULTICS, który był wzorem dla Uniksa) – system operacyjny napisany w 1969 r. w Bell Labs (UNIX System Laboratories, USL) przez Dennisa Ritchie i Kena Thompsona. Rozwijany później w bardzo dynamiczny sposób, co zaowocowało powstaniem wielu odmian i implementacji.
OpenGL (ang. Open Graphics Library) - specyfikacja uniwersalnego API do generowania grafiki. Zestaw funkcji składa się z 250 podstawowych wywołań, umożliwiających budowanie złożonych trójwymiarowych scen z podstawowych figur geometrycznych.

Podsystem Darwin kieruje systemem plików, w którym się zawiera warstwa uprawnień. W 2003 i 2005 roku dwóch redaktorów z Macworlda wyrażali krytykę co do schematu uprawnień; Ted Landau nazwał rozregulowanie uprawnień "najbardziej częstym powodem frustracji" w systemie Mac OS X, a Rob Griffiths zasugerował, że niektórzy użytkownicy muszą naprawiać uprawnienia nawet codziennie. Naprawianie uprawnień trwa około 15 minut. Całkiem niedawno inny redaktor z Macworlda, Dan Frakles nazwał procedurę naprawy uprawnień znacznie nadużywaną. Twierdzi on, iż Mac OS X zwykle "trzyma" uprawnienia w poprawnym kształcie bez interwencji użytkownika, a naprawa uprawnień powinna być tylko stosowana w wypadku pojawienia się problemów.

Apple Inc. (wcześniej Apple Computer Inc.) (NASDAQ: AAPL) – amerykańska korporacja zajmująca się projektowaniem i produkcją elektroniki użytkowej, oprogramowania i komputerów osobistych z siedzibą w Cupertino w Kalifornii . Założona przez Steve Wozniak - projektant, Steve Jobs - manager i Ronald Wayne. Produkty spółki to m.in.: komputery Mac, iPod , iPhone i IPad. Oprogramowanie Apple obejmuje system operacyjny Mac OS X, przeglądarkę multimediów iTunes, pakiet oprogramowania multimedialnego i kreatywności iLife, pakiet oprogramowania biurowego iWork, profesjonalny pakietu fotografii Aperture, pakiet profesjonalnych rozwiązań wideo Final Cut Studio oraz zestaw narzędzi audio Logic Studio. Od stycznia 2010 roku firma działa poprzez 284 własnych sklepów detalicznych w dziesięciu krajach, oraz za pośrednictwem sklepu internetowego sprzedającego zarówno sprzęt jak i oprogramowanie.
OpenStep jest obiektowo zorientowanym systemem operacyjnym, który używa dowolnego współczesnego systemu operacyjnego jako rdzenia. Głównie tworzony przez NeXT.

Opierając się na danych z września 2010 roku, Mac OS X jest drugim najbardziej popularnym systemem operacyjnym ogólnego przeznaczenia używanym przez użytkowników internetu, po systemie Microsoft Windows, posiadając 8,26% udziałów, wg statystyk stworzonych przez W3Counter. Dla porównania jest, to system Unixowy o największym sukcesie w ilości użytkowników systemów operacyjnych przeznaczonych dla stacji roboczych, posiadając ponad 5,5-krotną przewagę nad wolnym Linuxem, którego udział wynosi 1,45%. Mac OS X jest dostępny w wielu językach, m.in. polskim, angielskim, japońskim, francuskim, niemieckim, hiszpańskim, portugalskim i włoskim.

BIOS (akronim ang. Basic Input/Output System – podstawowy system wejścia-wyjścia) to zapisany w pamięci stałej zestaw podstawowych procedur pośredniczących pomiędzy systemem operacyjnym a sprzętem. Jest to program zapisany w pamięci ROM (Read Only Memory – pamięć tylko do odczytu) płyty głównej oraz innych urządzeń takich jak karta graficzna.
Darwin - uniksowa podstawa systemu operacyjnego Mac OS X firmy Apple Inc. De facto jest to pełny system operacyjny, na bazie którego oparto graficzne środowisko użytkownika Aqua.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)