Młody magot gibraltarski z jednej z pięciu rodzin żyjących na Gibraltarze

Samiec magota z młodym

Rodzina z młodymi na Skale Gibraltarskiej

Magot na poręczy. W tle widoczna Skała Gibraltarska

Magoty gibraltarskie – niewielka, sztucznie utrzymywana populacja małp gatunku magot (łac. Macaca sylvanus) żyjąca na Gibraltarze. Jest to jedyna żyjąca w stanie wolnym populacja małp na kontynencie europejskim. Magotom grozi wyginięcie również w Afryce Północnej (ogół światowej populacji), gdzie ich liczebność wynosi od 12 do 20 tysięcy. Na Gibraltarze żyje obecnie ok. 230 osobników w pięciu odrębnych stadach; większość z nich zamieszkuje rezerwat przyrody znajdujący się w górnych partiach Skały Gibraltarskiej. Ze względu na brak ogona część mieszkańców tej kolonii brytyjskiej nazywa je Barbary Apes lub Rock Apes mimo, że nie należą one do człowiekowatych, podczas gdy inni używają hiszpańskiego słowa monos (co odnosi się do małp).

Magoty są nieoficjalnie uważane za symbol Gibraltaru.

Pochodzenie

Część naukowców jest zdania, że gibraltarskie magoty zostały sprowadzone do Gibraltaru przez Maurów, którzy okupowali południowe obszary Półwyspu Iberyjskiego, w tym znaczną część Hiszpanii i Portugalii, w latach 711–1492. Przypuszczalnie małpy te były przez Maurów traktowane jako zwierzęta domowe.

Według innej teorii magoty Gibraltaru mogą stanowić resztkę populacji, która zamieszkiwała południową Europę w dobie pliocenu, a więc od około 5 milionów lat temu.

Jedno jest pewne: magoty zamieszkiwały Skałę Gibraltarską na długo przed pojawieniem się tam Brytyjczyków w roku 1704. W 1610 historyk hiszpański Portillo pisał:

A teraz porozmawiajmy o innych żywych istotach, które żyją na tej skale, są to małpy, które można nazwać prawdziwymi jej posiadaczami od niepamiętnych czasów, a które żyją w większości na wschodnich stokach, gdzie dostęp jest niemal niemożliwy.

Winston Leonard Spencer Churchill KG, OM (ur. 30 listopada 1874 w Blenheim Palace, zm. 24 stycznia 1965 w Londynie) – brytyjski polityk, mówca, strateg, pisarz i historyk, dwukrotny premier Zjednoczonego Królestwa, laureat literackiej Nagrody Nobla, honorowy obywatel Stanów Zjednoczonych. W 2002 r. w plebiscycie organizowanym przez BBC został uznany najwybitniejszym Brytyjczykiem wszech czasów.
British Army (Armia Brytyjska) – wojska lądowe Brytyjskich Sił Zbrojnych, powstałe w 1707 roku po zjednoczeniu Anglii i Szkocji w Królestwo Wielkiej Brytanii.

W roku 1782 inny hiszpański historyk, Ayala, napisał tak:

Ani najazd Maurów, Hiszpanów czy Anglików, ani kule czy kartacze nie potrafiły ich zniszczyć.

Turystyka

Magoty są uznawane za jedną z głównych atrakcji turystycznych Gibraltaru. Najbardziej znane i skore do kontaktów z ludźmi jest stado zamieszkujące w Małpiej Kryjówce (ang. The Apes' Den) przy Wrotach Królowej (ang. Queen's Gate). Tu najczęściej małpy zbliżają się do ludzi, a nawet wskakują im na ramiona, co wywołuje bardzo różne reakcje. Przestraszony lub rozgniewany magot może ugryźć lub podrapać człowieka.

Częste i bliskie kontakty małp z turystami spowodowały zmianę ich stylu bycia i coraz silniejsze uzależnienie od ludzi. Z tego powodu karmienie magotów na Gibraltarze zostało zakazane i jest obecnie ścigane przez prawo; złamanie zakazu jest karane mandatami w wysokości do 500 funtów gibraltarskich.