Maria Hiszpańska-Neumann - Polski Serwis Naukowy

Maria Zofia Janina Hiszpańska-Neumann (ur. 28 października 1917 w Warszawie, zm. 12 stycznia 1980 tamże) – polski artysta-grafik, członek Związku Polskich Artystów Plastyków.

Urodziła się w rodzinie Stanisława Hiszpańskiego, znanego warszawskiego mistrza szewskiego.

Studiowała od roku 1935 na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie u profesorów Karola Tichego, E. Czerwińskiego, Stanisława Ostoi-Chrostowskiego i Wacława Waśkowskiego.

Wacław Waśkowski (ur. 1904 w Równem, zm. 1975 w Warszawie), – polski artysta grafik pochodzenia ukraińskiego. Był członkiem Ukraińskiego Stowarzyszenia Artystycznego „Spokij” (1927–1937), Związku Polskich Artystów Grafików (1938–1939).

Radom – miasto z prawami powiatu w centralno-wschodniej Polsce, w województwie mazowieckim nad rzeką Mleczną. Największy ośrodek miejski w widłach Wisły i Pilicy. Czternaste co do wielkości miasto w Polsce. Siedziba kurii diecezji radomskiej i powiatu radomskiego. Centrum administracyjne i kulturalne ziemi radomskiej.

Ojciec Marii Hiszpańskiej zginął podczas bombardowania 25 września 1939.

Podczas okupacji została członkiem Związku Walki Zbrojnej.

19 czerwca 1941 roku Maria została aresztowana wraz z rodziną profesora Józefa Jana Siemieńskiego i uwięziona w Radomiu, potem w Pińczowie. 10 kwietnia 1942 wywieziona do obozu Ravensbrück gdzie otrzymała numer 10219. Podczas pobytu w obozie wykonała wiele rysunków. Pracowała przymusowo w zakładach zbrojeniowych w Neubrandenburgu, w kwietniu 1945 uciekła podczas ewakuacji i doczekała w lesie wyzwolenia.

Stanisław Ostoja-Chrostowski (ur. 14 grudnia 1897 w Warszawie, zm. 19 listopada 1947 w Warszawie) – polski rzeźbiarz, malarz i grafik specjalizujący się w drzeworycie, profesor i rektor Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie.

Tygodnik Powszechny – ukazujący się od 1945 r. tygodnik katolicki o tematyce społeczno-kulturalnej, założony przez kardynała Adama Stefana Sapiehę. Redaktorem naczelnym tygodnika jest ks. Adam Boniecki.

Latem 1945 roku Maria Hiszpańska powróciła do Warszawy. Zajęła się głównie grafiką książkową. Stworzyła wiele drzeworytów, głównie w technice sztorcowej. Współpracowała z wydawnictwem „Wiedza”, potem „Książka i Wiedza”. W latach pięćdziesiątych XX wieku współpracowała z „Tygodnikiem Powszechnym”. Stworzyła wiele rysunków poświęconych życiu w obozach koncentracyjnych, z których część znalazła się w zbiorach muzeum w Ravensbrück.

Józef Jan Siemieński (ur. 2 marca 1882 w Skrzydłowie pod Radomskiem, zm. 14 października 1941 w KL Auschwitz) – polski historyk prawa, publicysta i archwista.

Bułgaria, Republika Bułgarii (България, Република България) – państwo położone w południowo-wschodniej Europie, na Bałkanach. Graniczy z Serbią oraz Macedonią od zachodu, Grecją i Turcją od południa, Morzem Czarnym od wschodu i Rumunią od północy.

W latach 1954-1955 wyjeżdżała do Bułgarii. Z wykonanych tam szkiców powstał album drzeworytów „Tyrnowo”.

W roku 1960 w związku z wystawą indywidualna przebywała przez kilka miesięcy w Egipcie. Ponieważ w latach sześćdziesiątych brak było zainteresowania współpracą z Marią Hiszpańską-Neumann ze strony wydawnictw polskich, zdecydowała się na współpracę z wydawnictwami NRD. Wydanie „Tristana i Izoldy” Gottfrieda von Strassburg w języku niemieckim z ilustracjami Hiszpańskiej zostało uznane 1961 za najpiękniejszą książkę roku.

Gottfried von Straßburg (zm. ok. 1215) – jeden z najważniejszych pisarzy niemieckiego średniowiecza, żył na przełomie XII i XIII wieku, współczesny Hartmanna von Aue, Wolframa von Eschenbacha i Walthera von der Vogelweide.

Tristan i Izolda – bohaterowie legendy celtyckiej, związanej z opowieściami z cyklu arturiańskiego. Jej najstarsze pisemne wersje pochodzą z XII wieku, a sama legenda stała się inspiracją dla wielu średniowiecznych utworów literatur europejskich. W najpełniejszej postaci została zrekonstruowana w 1900 roku przez Josepha Bédiera (Dzieje Tristana i Izoldy). Na podstawie legendy powstała również w 1859 roku opera Richarda Wagnera Tristan i Izolda.

Począwszy od roku 1965 zajęła się malarstwem ściennym, zwłaszcza w obiektach sakralnych.

Prace swoje sygnowała rysunkiem myszki.

Została pochowana na służewskim cmentarzu przy ul. Wałbrzyskiej w Warszawie.

Dzieła

Federico Garcia Lorca: Wiersze i dramaty, przekład Zofii Szleyen, ilustracje Marii Hiszpańskiej, Książka i Wiedza, Warszawa 1951

Jakub z Voragine: Złota legenda, przekład Janiny Pleziowej, ilustracje Marii Hiszpańskiej - Neumann. PAX, Warszawa 1955

François Villon: Wielki testament, przekład Tadeusz Boy-Żeleński, ilustr. Maria Hiszpańska-Neumann, Państwowy Instytut Wydawniczy, 1982, ISBN 8306007077

Gottfried von Strassburg: Tristan und Isolde, Aus dem Mittelhochdeutschen übertragen und erläutert von Günter Kramer, mit 20 Holzschnitten von Maria Hiszpanska-Neumann, Verlag der Nation, Berlin (NRD) 1966

Źródło

Życiorys Marii Hiszpańskiej-Neumann