Maria Leszczyńska - Polski Serwis Naukowy

Maria Karolina Zofia Felicja Leszczyńska herbu Wieniawa (ur. 23 czerwca 1703 w Trzebnicy, zm. 24 czerwca 1768 w Wersalu) – królowa Francji w latach 1725-1768 jako żona Ludwika XV. Młodsza córka króla polskiego Stanisława Leszczyńskiego i Katarzyny Opalińskiej.

Wywód przodków

Królowa Francji

Została królową Francji, gdyż Ludwik IV Henryk Burbon, książę de Condé, pierwszy minister króla Ludwika XV oraz jego następca na tym stanowisku - Kardynał Fleury, chcieli znaleźć panu żonę, która nie wciągnie Francji w skomplikowane polityczne sojusze. Popierała to mocno Markiza de Prie, kochanka księcia de Condé i to ona miała decydujący wpływ na wybór Marii. Od kiedy Stanisław Leszczyński utracił polityczne znaczenie, Maria stała się doskonałą kandydatką.

Elżbieta Filipina Maria Helena Burbon (franc. Élisabeth Philippine Marie Hélène de France), zwana również jako Madame Elżbieta (franc. Madame Elisabeth), (ur. 3 maja 1764 w Wersalu, zm. 10 maja 1794 w Paryżu) - księżniczka Francji.

André Hercule de Fleury (ur 28 czerwca 1653 w Lodève zm. 29 stycznia 1743 w Issy-les-Moulineaux), polityk i kardynał francuski, pierwszy minister króla Francji – Ludwika XV w latach 1726-1743.

Ślub Marii i Ludwika XV miał miejsce 4 września 1725. Ich małżeństwo było początkowo szczęśliwe, królowa urodziła 10 dzieci. Ludwik XV miał jednak wiele oficjalnych metres (np. Madame Pompadour), które ostatecznie przyćmiły Marię na dworze królewskim. O większości romansów swojego męża Maria doskonale wiedziała.

Gilotyna – przyrząd służący do wykonywania kary śmierci poprzez ścięcie głowy za pomocą dużego, ciężkiego (ok. 40 kg) noża o skośnym ostrzu, który opada pionowo pod wpływem grawitacji na szyję skazańca, unieruchomionego w ramie gilotyny.

Wolfgang Amadeusz Mozart (ur. 27 stycznia 1756 w Salzburgu, zm. 5 grudnia 1791 w Wiedniu) – austriacki kompozytor i muzyk, razem z Haydnem i Beethovenem należący do grona klasyków wiedeńskich.

W odróżnieniu od innych królowych miała możliwość spotykania się ze swoimi rodzicami. Ludwik XV po upływie czasu zrozumiał, że małżeństwo z niezamożną Leszczyńską było dla niego zawstydzającym mezaliansem. Maria przybyła na dwór bardzo skromnie, jednak dzięki temu mariażowi do Francji została przyłączona Lotaryngia.

Kondeusze (fr. de Condé) – francuski ród arystokratyczny, spokrewniony z królewską dynastią Burbonów. Przedstawiciele tego rodu odgrywali znaczącą rolę we Francji w XVI i XVII wieku.

Maria Adelajda de Burbon, znana też jako Madame Adelajda (ur. 23 marca 1732 w Wersalu, zm. 27 lutego 1800 w Rzymie) – francuska księżniczka, czwarta córka króla Francji Ludwika XV i polskiej księżniczki Marii Leszczyńskiej.

Była gorliwą katoliczką, jej dzieci także zostały wychowane zgodnie z wiarą katolicką.

Jej kulturalnym wkładem w życie dworu wersalskiego, było urządzanie cotygodniowych koncertów polskich chórów. Ponadto miała okazję poznać młodego Mozarta i jego siostrę, Marię Annę.

Matka dzieci Francji

Maria Leszczyńska

Jej jedyny syn - Ludwik Ferdynand poślubił Marię Józefę Wettyn, córkę rywala ojca Marii o koronę polską - Augusta III Sasa. Początkowo fakt ten powodował spięcia między dwiema kobietami, ale wkrótce okazało się, że Maria Józefa podziwia byłego króla Stanisława Leszczyńskiego. Kilkoro wnuków Marii otrzymało nawet na jedno z imion, imię Stanisław np. późniejszy król Ludwik XVIII.

Ludwik XVI, Ludwik Ostatni, fr. Louis August de Bourbon (ur. 23 sierpnia 1754 w Wersalu, zm. 21 stycznia 1793 w Paryżu) – książę de Berry, następnie delfin de Viennois, ostatecznie król Francji i Nawarry od 1774 do 1791, potem król Francuzów (Roi des Français) do 1792.

Ludwik XV, zw. Ukochanym (ur. 15 lutego 1710 w Wersalu, zm. 10 maja 1774 w Wersalu) – król Francji i Nawarry od 1715, gdy zmarł jego pradziadek Ludwik XIV, z dynastii Burbonów.

Maria zmarła w 1768, sześć lat przed swoim mężem. Została pochowana w bazylice Saint-Denis pod Paryżem. Jej serce spoczęło obok rodziców w kościele Notre-Dame de Bon Secours w Nancy. Nową metresą jej męża została Madame du Barry, była prostytutka. Dzieci i wnuki Marii zgodnie i szczerze opłakiwały jej śmierć i znienawidziły du Barry. Dwa lata później, wnuk Marii - Ludwik August poślubił młodą arcyksiężniczkę austriacką - Marię Antoninę, która w przyszłości miała zostać ostatnią królową Francji.

Stanisław Bogusław Leszczyński herbu Wieniawa (ur. 20 października 1677 we Lwowie, zm. 23 lutego 1766 w Lunéville w Lotaryngii) – król Polski w latach 1705-1709 i 1733-1736, książę Lotaryngii i Baru w latach 1738-1766.

Maria Józefa Karolina Saska fr. Marie-Josèphe de Saxe zdrobniale Pépa (ur. 4 listopada 1731 w Dreźnie - zm. 13 marca 1767 w Paryżu) - delfina Francji, była córką Augusta III, elektora Saksonii i króla Polski i Marii Józefy Habsburżanki (córki cesarza Józefa I).

Dwoje wnuków Marii zostało zgilotynowanych podczas rewolucji francuskiej: Ludwik August - Ludwik XVI i Madame Elżbieta. Dwoje innych wnuków po restauracji monarchii, w 1814, zostało kolejnymi królami Francji: Ludwik XVIII i Karol X.

Potomstwo

Maria Ludwika Elżbieta (Marie-Louise-Elisabeth) (14 sierpnia 1727 - 6 grudnia 1759), księżna Parmy, żona Filipa Burbona

Anna Henrietta (Anne-Henriette) (14 sierpnia 1727 - 10 lutego 1752),

Maria Ludwika (Marie-Louise) (28 lipca 1728 - 19 lutego 1733)

Ludwik Ferdynand (4 września 1729 - 20 grudnia 1765), delfin Francji, ojciec 3 królów Francji: Ludwika XVI, Ludwika XVIII i Karola X

Filip Ludwik (30 sierpnia 1730 - 17 kwietnia 1733), diuk Andegawenii

Maria Adelajda (30 marca 1732 - 27 lutego 1800)

Wiktoria Ludwika (Victoire-Louise) (11 maja 1733 - 7 czerwca 1799)

Zofia Filipa (Sophie-Philippine) (17 lipca 1734 - 3 marca 1782)

Teresa Felicja (Thérèse-Félicité) (16 maja 1736 - 28 września 1744)

Ludwika Maria (Louise-Marie) (5 lipca 1737 - 23 grudnia 1787), wstąpiła do klasztoru i zwana była jako Teresa od St-Augustin

Linki zewnętrzne

Portret Marii Leszczyńskiej pędzla Carla Van Loo (1747 r.)

Kościół Notre-Dame de Bon Secours - znajduje się we francuskim mieście Nancy. Został zaprojektowany przez Emmanueala Héré w XVIII wieku. W kościele spoczęli:

Francuskie królowe i cesarzowe – jest to chronologiczny spis żon władców francuskich; wszystkich koronowanych lub też jedynie używających tytułu królewskiego. W nawiasach podane są ich daty życia i śmierci, obok podane jest również imię ich królewskiego małżonka.