Mariusz Lewandowski - Polski Serwis Naukowy

Mariusz Lewandowski (ur. 18 maja 1979 w Legnicy) – polski piłkarz grający na pozycji środkowego obrońcy lub defensywnego pomocnika. Obecnie występuje w ukraińskim zespole PFK Sewastopol. Jest wychowankiem Zagłębia Lubin, w barwach którego debiutował w polskiej ekstraklasie i grał w nim w latach 1996–1999. W 2000 roku odszedł do Groclinu Dyskobolii Grodzisk Wielkopolski, a w 2001 roku przeszedł do Szachtara. W 2010 roku został zawodnikiem PFK Sewastopol. Najlepszy Piłkarz Roku 2009 w plebiscycie Tygodnika Piłka Nożna.

Władysław Jerzy Engel (ur. 6 października 1952 we Włocławku), polski piłkarz, trener i działacz piłkarski. W 1986 roku (jako trener) zdobył wicemistrzostwo Polski z Legią Warszawa, a czternaście lat później – jako dyrektor sportowy stołecznej Polonii – mistrzostwo, Puchar Ligi i Superpuchar kraju. W międzyczasie przez dziewięć lat pracował w klubach na Cyprze. Od 2000 do 2002 roku był selekcjonerem reprezentacji Polski, z którą po raz pierwszy od szesnastu lat wywalczył awans do finałów mistrzostw świata. Po mundialu był m.in. szkoleniowcem Wisły Kraków i cypryjskiego APOEL-u Nikozja.
Język rosyjski (русский язык, russkij jazyk; dawniej też język wielkoruski) – język należący do grupy oraz jest jednym z pięciu języków oficjalnych a jednocześnie jednym z sześciu języków konferencyjnych Organizacji Narodów Zjednoczonych. Posługuje się pismem zwanym grażdanką, graficzną odmianą cyrylicy powstałą na skutek jej upraszczania.

20 lutego 2002 roku Lewandowski zadebiutował w reprezentacji Polski w wygranym 2:1 towarzyskim spotkaniu z Wyspami Owczymi. W 2006 roku został powołany przez selekcjonera Pawła Janasa do kadry na Mistrzostwa Świata w Niemczech, na których rozegrał dwa spotkania. Z kolei w 2008 roku wystąpił z reprezentacją prowadzoną przez Leo Beenhakkera na Euro 2008, na którym zagrał we wszystkich trzech grupowych meczach Polaków. Jest członkiem Klubu Wybitnego Reprezentanta.

Fenerbahçe Şükrü Saracoğlu – stadion Fenerbahçe SK. Nazwa pochodzi od nazwiska tureckiego polityka Şükrü Saracoğlu i dzielnicy Stambułu, w której położony jest stadion. Może pomieścić 50 509 widzów. 20 maja 2009 roku został tu rozegrany finał ostatniej w historii edycji Pucharu UEFA. Szachtar Donieck wygrał 2:1 z Werderem Brema.
Śląsk Wrocław – polski klub piłkarski z siedzibą we Wrocławiu. Mistrz Polski z sezonu 1976/77, dwukrotny zdobywca Pucharu Polski (1975/76, 1986/87) , zdobywca Superpucharu Polski w 1987 oraz zdobywca Pucharu Ekstraklasy z sezonu 2008/2009. W sezonie 2009/2010 występuje w najwyższej klasie rozgrywkowej w Polsce – Ekstraklasie.

Największe sukcesy w karierze Lewandowski osiągał jako gracz Szachtara Donieck. W latach 2002, 2005, 2006, 2008 i 2010 zostawał z nim mistrzem Ukrainy. Trzykrotnie zdobywał Puchar Ukrainy w latach 2002, 2004 i 2008, a dwukrotnie Superpuchar Ukrainy w latach 2005 i 2008. 20 maja 2009 roku wystąpił w finale Pucharu UEFA rozegranym na stadionie Fenerbahçe Şükrü Saracoğlu w Stambule. Szachtar wygrał wówczas 2:1 po dogrywce z Werderem Brema, a Lewandowski został czwartym Polakiem, który zdobył Puchar UEFA. Został wybrany do jedenastki wszech czasów Szachtara w głosowaniu kibiców.

Reprezentacja Serbii w latach 1994-2002 występowała pod nazwą reprezentacja Jugosławii. Od lutego 2003 do czerwca 2006 zespół w międzynarodowych rozgrywkach grał jako reprezentacja Serbii i Czarnogóry. Artykuł ten nie dotyczy drużyny narodowej Socjalistycznej Federalnej Republiki Jugosławii.
Rinat Leonidowicz Achmetow, ukr. Рінат Леонідович Ахметов (ur. 21 września 1966 w Doniecku) – ukraiński polityk pochodzenia tatarskiego, znany doniecki biznesmen, najbogatszy człowiek na Ukrainie, lider tzw. klanu donieckiego, właściciel klubu piłkarskiego Szachtar Donieck, od 2006 deputowany Rady Najwyższej z listy Partii Regionów.

Lewandowski na boisku jest głównie odpowiedzialny za odbiór piłki, gdy rywale próbują rozpocząć atak. Jest graczem prawonożnym i posiada silny strzał z dystansu. Potrafi przytrzymać i rozegrać piłkę, a jego warunki fizyczne (185 cm wzrostu), sprawiają, że dobrze gra w powietrzu.

Kariera klubowa

Zagłębie Lubin

W wieku 9 lat rozpoczął treningi w klubie Zagłębie Lubin, a następnie trenował w młodzieżowej drużynie, którą prowadził jego ojciec. W wieku 18 lat awansował do kadry pierwszego zespołu, grającego w ekstraklasie i prowadzonego przez trenera Mirosława Dragana. 15 marca 1997 roku zadebiutował w ekstraklasie w przegranym 0:1 meczu z Legią Warszawa, gdy w 46. minucie zmienił Pawła Piotrowskiego. Mecz z Legią był jedynym dla Lewandowskiego w sezonie 1996/1997. Z czasem kierownictwo klubu chciało wypożyczyć go do Chrobrego Głogów lub Miedzi Legnica, jednak na transfer nie zgodził się ojciec zawodnika.

Reprezentacja Iraku w piłce nożnej założona została w 1948, członkiem FIFA stała się w 1950 roku. Do tej pory w Mistrzostwach Świata brała udział tylko raz, w 1986. Przegrała jednak wszystkie mecze, zdobyła tylko jedną bramkę.
KGHM Zagłębie Lubin – polski klub piłkarski z siedzibą w Lubinie. Dwukrotny Mistrz Polski z sezonu 1990/91 i 2006/2007, zdobywca Superpucharu Polski w 2007. Jego sponsorem tytularnym jest KGHM Polska Miedź SA.

W sezonie 1997/1998 Lewandowski rozegrał 11 spotkań w polskiej lidze, głównie jako dubler Piotra Przerywacza i Radosława Kałużnego. W kolejnym sezonie zagrał w 21 ligowych spotkaniach, a rundę jesienną sezonu 1999/2000 także rozpoczął w Zagłębiu. Rozegrał 3 spotkania, a w październikowym pojedynku z Polonią Warszawa (1:1) strzelił samobójczą bramkę. Ogółem przez 3,5 roku gry w Zagłębiu rozegrał 36 spotkań w polskiej lidze.

Finały XIII Mistrzostw Europy w piłce nożnej w 2008 roku odbyły się w Austrii i w Szwajcarii. Mistrzostwa rozpoczęły się 7 czerwca i trwały do 29 czerwca 2008 roku. Mistrzem po raz drugi w historii okazała się reprezentacja Hiszpanii (pierwszy raz w 1964 roku), która reprezentowała Europę podczas Pucharu Konfederacji 2009 w RPA.
Euzebiusz Smolarek (ur. 9 stycznia 1981 w Łodzi) – polski piłkarz, występujący na pozycji pomocnika lub napastnika, reprezentant kraju. Zawodnik ADO Den Haag.

Dyskobolia

W przerwie zimowej sezonu 1999/2000 Lewandowski przeszedł do Dyskobolii Grodzisk Wielkopolski, którego trenerem był wówczas Janusz Białek. 5 marca 2000 Lewandowski zadebiutował w barwach Dyskobolii w przegranym 0:1 wyjazdowym meczu z Pogonią Szczecin. 10 dni później otrzymał swoją pierwszą czerwoną kartkę w polskiej lidze, w meczu z Polonią Warszawa (0:1). Przez rundę wiosenną Białek wystawiał Lewandowskiego w pierwszym składzie Dyskobolii, a piłkarz występował na środku obrony w parze z Igorem Koziołem. W tamtym sezonie rozegrał 14 spotkań dla klubu z Grodziska Wielkopolskiego.

Puchar Ukrainy w piłce nożnej (ukr. Кубок України з футболу) - rozgrywki piłkarskie o charakterze pucharu krajowego na Ukrainie. Rozgrywane są od roku 1992, czyli rok po uzyskaniu niepodległości. Wystartowały razem z ukraińską Wyszczą Lihą.
Illicziweć Mariupol (ukr. Футбольний клуб «Іллічівець» Маріуполь, Futbolnyj Kłub "Illicziweć Mariupol) - ukraiński klub piłkarski z siedzibą w Mariupolu w obwodzie donieckim. Założony w roku 1938 jako Stal.

W sezonie 2000/2001 Lewandowski również był podstawowym zawodnikiem Dyskobolii i także grał w obronie z Koziołem. 11 listopada 2000 zdobył swojego pierwszego gola w ekstraklasie (z rzutu karnego), w zremisowanym 1:1 meczu ze Śląskiem Wrocław. W 27. kolejce ligowej w meczu ze Stomilem Olsztyn (1:0) strzelił drugiego gola podczas rozgrywek 2000/2001, a łącznie w sezonie rozegrał 26 spotkań (wszystkie w pełnym wymiarze czasowym).

Wyszcza liha w piłce nożnej 2002/2003 – XII edycja najwyższych w hierarchii rozgrywek ligowych ukraińskiej klubowej piłki nożnej. Sezon rozpoczął się 7 lipca 2002, a zakończył się 18 czerwca 2003.
Mistrzostwa Europy w piłce nożnej mężczyzn (inaczej EURO, polski skrót ME) – rozgrywki sportowe, cyklicznie organizowane przez Unię Europejskich Związków Piłkarskich (UEFA) dla europejskich piłkarskich reprezentacji krajowych seniorów. Największa impreza sportowa na "starym kontynencie".

Szachtar Donieck

Latem 2000 roku Lewandowski przebywał na wakacjach w Międzyzdrojach, gdy jego menedżer, Włodzimierz Lubański, zadzwonił w celu ustalenia transferu do ukraińskiego Szachtara Donieck. Z czasem Lewandowski podpisał kontrakt z tym klubem stając się pierwszym polskim piłkarzem w historii ligi ukraińskiej. Otrzymał koszulkę z numerem 18. W zespole Szachtara, prowadzonym przez trenera Wiktora Prokopenkę, zadebiutował 20 lipca 2001 w wygranym 1:0 domowym spotkaniu z Polihraftechniką Oleksandria. Swojego pierwszego gola na Ukrainie Polak zdobył 12 maja 2002 w wygranym 2:0 meczu z Metałurhiem Mariupol. W Szachtarze rozegrał 11 spotkań w sezonie 2001/2002 i głównie był rezerwowym. W przerwie zimowej do Lewandowskiego dołączył rodak i partner z Dyskobolii z sezonu 2000/2001, Wojciech Kowalewski, bramkarz Legii Warszawa. Obaj zostali mistrzami Ukrainy (był to pierwszy tytuł mistrzowski w historii Szachtara), a także zdobyli Puchar Ukrainy (w wygranym 3:2 finale z Dynamem Kijów Lewandowski rozegrał 120 minut).

Ołeksandr Wołodymyrowicz Szowkowski (ukr. Олександр Володимирович Шовковський, ros. Александр Владимирович Шовковский, Aleksandr Władimirowicz Szowkowski; ur. 2 stycznia 1975 roku w Kijowie, Ukraińska SRR) – ukraiński piłkarz, grający na pozycji bramkarza, reprezentant Ukrainy.
Radosław Sobolewski (ur. 13 grudnia 1976 w Białymstoku) – polski piłkarz grający na pozycji defensywnego pomocnika, były reprezentant Polski, obecnie zawodnik Wisły Kraków, w której pełni funkcję kapitana zespołu.

Jesienią 2002 roku Lewandowski zadebiutował w europejskich pucharach. Jako rezerwowy wystąpił w dwóch meczach eliminacji do Ligi Mistrzów z Club Brugge (1:1, 1:1 k. 1:4). W lidze był jednak podstawowym zawodnikiem rozgrywając 24 mecze i zdobywając 4 gole: z Tawriją Symferopol (5:2), z Obołoniem Kijów (1:0), ponownie z Tawriją (3:3) i Arsenałem Kijów (3:0). Został wicemistrzem kraju i znów wystąpił w finale krajowego pucharu, tym razem przegranym 1:2 z Dynamem Kijów.

Tomasz Mariusz Rząsa (ur. 11 marca 1973 w Krakowie), były polski piłkarz, grający na pozycji obrońcy, od 28 maja 2010 dyrektor sportowy MKS Cracovia SSA (wcześniej, od 1 sierpnia 2009, pełnił funkcję pełnomocnika prezesa ds. sportowych). Od 1 sierpnia jest również menadżerem w reprezentacji polski w piłce nożnej. Rząsa ma za zadanie dbać o wizerunek polskiej reprezentacji w mediach oraz obserwować polskich reprezentantów. W wyborach do Rady Miasta Krakowa w 2010 roku, bez powodzenia, ubiegał się o mandat radnego z listy PO.
Dnipro Dniepropetrowsk (ukr. Футбольний клуб «Дніпро» Дніпропетровськ, Futbolnyj Kłub "Dnipro" Dnipropetrowśk) – ukraiński klub piłkarski z siedzibą w Dniepropetrowsku. Założony w roku 1918 jako BRIT (Briański Robotniczy Industrialny Technikum) na bazie zakładu im. Pietrowskiego w Jekaterynosławiu (tak do 1926 roku nazywał się Dniepropetrowsk).

W sezonie 2003/2004 mistrzostwo Ukrainy drugi raz z rzędu zdobyło kijowskie Dynamo, a Szachtar z Lewandowskim w składzie ponownie był drugi w lidze. Lewandowski wystąpił w 27 spotkaniach strzelając 5 bramek w Wyszczej Lidze: z Worskłą Połtawa (4:0), Wołynią Łuck (3:1), derbach Doniecka z Metałurhiem (2:0), Dynamem Kijów (2:4) i Zirką Kirowohrad (3:0). 30 maja 2004 zdobył z Szachtarem swój drugi Puchar Ukrainy (wystąpił w wygranym 2:0 finale z Dniprem Dniepropetrowsk). 10 lipca 2004 w Odessie Szachtar z Lewandowskim w składzie wystąpił w Superpucharze Ukrainy z Dynamem. Polak zdobył gola, w serii rzutów karnych wykorzystał swoją "jedenastkę", jednak Szachtar uległ w niej 5:6.

KP Legia Warszawa (oficjalna nazwa Klub Piłkarski Legia Warszawa Sportowa Spółka Akcyjna) – polski klub piłkarski z siedzibą w Warszawie, od 9 kwietnia 2004 stanowiący część holdingu Grupa ITI, kontynuator tradycji – powołanej w marcu 1916 w Kościuchnówce pod Maniewiczami – piłkarskiej drużyny Legjonowej, reaktywowanej 14 marca 1920 w Warszawie. Od lat 90. XX wieku zajmuje 1. miejsce w tabeli wszech czasów polskiej ekstraklasy, będąc zarazem jednym z najbardziej utytułowanych polskich klubów piłkarskich na arenie międzynarodowej (m.in. półfinalista Pucharu Europy Mistrzów Krajowych 1969/70 i Pucharu Europy Zdobywców Pucharów 1990/91, a także ćwierćfinalista Ligi Mistrzów 1995/96).
Klub Wybitnego Reprezentanta (pełna nazwa: Klub Wybitnego Reprezentanta Polski w piłce nożnej mężczyzn) – grupa polskich piłkarzy (byłych lub aktualnych reprezentantów kraju), którzy rozegrali co najmniej 60 meczów w narodowej reprezentacji Polski w piłce nożnej.

Jesienią 2004 roku Lewandowski awansował z Szachtarem do fazy grupowej Ligi Mistrzów, a następnie wystąpił także w Pucharze UEFA. W rozgrywkach ligowych Szachtar odzyskał mistrzostwo kraju po trzech latach, a Lewandowski zdobył dwie bramki: z Dynamem (2:0) oraz z Arsenałem Kijów (1:1). 29 maja 2005 polski gracz wystąpił przez 90 minut finału Pucharu Ukrainy z Dynamem. Szachtar przegrał 0:1, a Lewandowski nie strzelił rzutu karnego - jego strzał obronił bramkarz Dynama, Ołeksandr Szowkowski.

Worskła Potława (ukr. Футбольний клуб «Ворскла» Полтава, Futbolnyj Kłub "Worskła" Połtawa) - ukraiński klub piłkarski z siedzibą w Połtawie. Założony w roku 1955 jako Kołhospnyk.
Seria rzutów karnych - sposób na wyłonienie zwycięzcy meczu piłkarskiego w sytuacji, gdy po regulaminowym czasie i dogrywce (czasami dogrywki nie ma, są od razu rzuty karne) wynik jest remisowy. Kiedyś zamiast wykonywania "jedenastek" rzucano monetą, jednak zwycięzca był trochę przypadkowy. W rzutach karnych bardzo często nie grają roli umiejętności piłkarskie, lecz nerwy, dlatego wykonawcami najczęściej są doświadczeni zawodnicy. Bramkarze często próbują wyprowadzić z równowagi strzelców tańcząc na linii bramkowej (np. Jerzy Dudek w finale LM w 2005 roku lub Bruce Grobbelaar).

W sezonie 2005/2006 Lewandowski strzelił 1 bramkę w lidze, z Tawriją Symferopol (1:1). Na koniec sezonu Szachtar i Dynamo miały na koncie po 75 punktów i do rozstrzygnięcia mistrzostwa potrzebny był dodatkowy mecz. W nim Szachtar wygrał 2:1 (91 minut Lewandowskiego) i został mistrzem kraju. W sezonie 2006/2007 Lewandowski nie zdobył z Szachtarem żadnego trofeum. Został wicemistrzem kraju i wystąpił w przegranym 1:2 finale ukraińskiego pucharu z Dynamem. Strzelił 4 gole w lidze: z Tawriją (3:0), z Karpatami Lwów (4:1), Tawriją (3:1) i z Dynamem (2:2).

Bramkarz - w grach zespołowych - członek zespołu drużyny, którego za zadanie jest utrudnienie zdobycia bramki (gola) zawodnikom drużyny przeciwnej. W wielu grach sportowych bramkarz jest odpowiedzialny za przeciwdziałanie zdobyciu gola przez drużynę przeciwną. Tak się dzieje w piłce nożnej, piłce ręcznej, hokeju na lodzie, hokeju na trawie i in. W piłce nożnej bramkarz jako jedyny zawodnik na boisku może dotykać piłkę ręką w obrębie swojego pola karnego, natomiast w piłce ręcznej bramkarz może bronić nogą.
Szachtar Donieck (ukr. Футбольний клуб «Шахтар» Донецьк, Futbolnyj Kłub "Szachtar" Donećk; ros. ФК «Шахтёр» Донецк, Szachtior Donieck) – ukraiński klub piłkarski z siedzibą w Doniecku w regionie Donbasu. Założony w roku 1936 jako Stachanowiec Stalino.

W sezonie 2007/2008 Lewandowski nie zawsze występował w podstawowym składzie i w lidze ukraińskiej rozegrał 18 spotkań. Zdobył w nich jedną bramkę, w zwycięskim meczu 3:0 z Naftowykiem-Ukrnafta Ochtyrka. Szachtar czwarty raz w swojej historii został mistrzem kraju, a następnie zdobywał kolejno Puchar Ukrainy (Polak nie wystąpił w wygranym 2:0 finale z Dynamem Kijów) i Superpuchar Ukrainy. Latem 2008 kupnem Lewandowskiego były zainteresowane Celtic F.C., Everton F.C., Fulham F.C. i FC Nantes, jednak zawodnik zdecydował się pozostać w Szachtarze, głównie ze względu na możliwość występów w Lidze Mistrzów. W sezonie 2008/2009 Lewandowski z Szachtarem zajął 2. miejsce w lidze. W maju dotarł z drużyną do półfinału ostatniej w historii edycji Pucharu UEFA. W 1/2 piłkarze z Doniecka zmierzyli się z Dynamem Kijów i po pierwszym spotkaniu, zremisowanym 1:1, kibice Dynama zaatakowali kamieniami autobus z piłkarzami Szachtara. Jeden z kamieni trafił w szybę na wysokości siedzenia Lewandowskiego, jednak Polak nie odniósł żadnych obrażeń. 20 maja 2009 roku Lewandowski zagrał w pierwszym składzie w finale Pucharu UEFA z Werderem Brema. Wystąpił przez pełne 120 minut, a Szachtar wygrał 2:1 po dogrywce. Zawodnik stał się tym samym czwartym polskim piłkarzem po Andrzeju Buncolu, Tomaszu Rząsie i Euzebiuszu Smolarku, który sięgnął po to trofeum. Za triumf w Pucharze UEFA Lewandowski otrzymał od prezesa Szachtara Rinata Achmetowa premię w wysokości 400 tysięcy euro.

Superpuchar Ukrainy w piłce nożnej ((ukr. Суперкубок України з футболу) – mecz piłkarski pomiędzy aktualnym Mistrzem Ukrainy oraz zdobywcą Pucharu Ukrainy w danym sezonie (jeżeli ta sama drużyna wywalczyła zarówno mistrzostwo, jak i Puchar kraju - jej przeciwnikiem zostaje wicemistrz Ukrainy).
Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

PFK Sewastopol

27 lipca 2010 roku Lewandowski podpisał trzyletni kontrakt z klubem PFK Sewastopol.

Statystyki

Stan na 21 maja 2011.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)