Mark David Chapman - Polski Serwis Naukowy

Mark David Chapman (ur. 10 maja 1955 w Fort Worth, Teksas) – niestabilny psychicznie Amerykanin, który zabił muzyka i byłego członka zespołu The Beatles, Johna Lennona, m.in. w celu rozsławienia własnej osoby.

Życiorys

Wczesne życie

Przez pewien czas uczęszczał do Covenant College w Lookout Mountain (Georgia). W różnych okresach życia był narkomanem, nawróconym chrześcijaninem, przebywał również na leczeniu psychiatrycznym. Ogromny wpływ wywarła na niego lektura Buszujący w zbożu J. D. Salingera; chciał wzorować się na bohaterze książki Holdenie Caulfieldzie.

Teksas (ang. Texas) – stan w południowej części Stanów Zjednoczonych, położony na wybrzeżu Zatoki Meksykańskiej, sąsiadujący ze stanami Luizjana i Arkansas na wschodzie, stanem Oklahoma na północy i Nowym Meksykiem na zachodzie. Na południowym zachodzie graniczy z Meksykiem. Obszar w większości wyżynny (Wielkie Równiny), w części południowo-zachodniej niewielkie obszary górzyste, w części południowo-wschodniej Nizina Zatokowa.

Buszujący w zbożu (ang. The Catcher in the Rye) – powieść amerykańskiego pisarza J. D. Salingera, po raz pierwszy opublikowana w 1951 roku. Niedługo po wydaniu stała się jedną z najbardziej napiętnowanych książek w Stanach Zjednoczonych, do czego przyczyniły się m.in. jej wulgarność oraz poruszane w niej wątki związane z seksualnością nieletnich.

Chapman był przez lata fanem Beatlesów, a w szczególności Lennona. Po przejściu załamania nerwowego (jako student college’u) został do tego stopnia opanowany myśleniem o Lennonie, że ożenił się z Japonką tylko dlatego, że przypominała mu żonę Lennona Yoko Ono. W miarę jak życie Chapmana podupadało, zaczął on odczuwać urazę do swego byłego bohatera i oskarżać go o bycie „fałszywym”. W ilustrowanej książce "John Lennon: One Day at a Time" dostrzegł oznaki luksusu (np. limuzyny) w życiu Lennona, a budynek Dakota skojarzył się mu z zamkiem złej czarownicy z ukochanego filmu "Czarnoksiężnik z Oz".

Czarnoksiężnik z krainy Oz – amerykański musical z 1978 roku na podstawie powieści L. Frank Bauma. Tym razem baśń o czarnoksiężniku z Oz toczy się współcześnie w mieście, a jej bohaterką jest czarnoskóra dziewczynka.

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang.: United States, United States of America, US, USA) – państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu, Oceanem Atlantyckim od wschodu.

Morderstwo Lennona

W nocy 8 grudnia 1980 Chapman zastrzelił Johna Lennona przed wejściem do jego rezydencji The Dakota na Manhattanie w Nowym Jorku. Chapman miał przy sobie kopię Buszującego w zbożu.

Wcześniej tego dnia Chapman wymienił uścisk dłoni z Lennonem i poprosił go o autograf na swojej świeżo kupionej kopii albumu Double Fantasy. Lennon spełnił jego prośbę. Po tym zdarzeniu Chapman czekał w pobliżu The Dakota przez cały dzień na powrót Lennona; oddał pięć strzałów, z czego cztery trafiły muzyka.

The Beatles – zespół rockowy z Liverpoolu, istniejący od 1960 (jako The Quarry Men od 1957) do 1970. Według RIAA, jego członkowie są najpopularniejszymi muzykami wszech czasów. W historii amerykańskiego rynku fonograficznego nikt nie sprzedał od nich więcej płyt.

Double Fantasy – siódmy album solowy Johna Lennona i zarazem drugi, wydany z udziałem Yoko Ono. Jest to ostatni album nagrany i wydany za życia artysty. Niedługo po debiucie albumu na listach przebojów, artysta został zastrzelony (8 grudnia 1980).

Zeznał, że już raz wcześniej przyjechał do Nowego Jorku, by zabić Lennona, jednak wtedy na miejscu zrezygnował z tego zamiaru.

Proces

Wejście do domu Dakota – miejsce, gdzie Lennon został zastrzelony

Chapman został oskarżony o zabójstwo drugiego stopnia i uznany za winnego czynu. Spodziewano się, że będzie chciał bronić się niepoczytalnością, lecz przyznał się do winy. Został skazany na dożywotnie więzienie, przebywa obecnie (2010) w Attica State Prison niedaleko Buffalo (Nowy Jork); kilkakrotnie bez powodzenia występował o warunkowe zwolnienie. Ostatnia prośba o zwolnienie warunkowe (wrzesień 2010) została odrzucona.

Nowy Jork (ang. State of New York lub New York State) – stan w północno-wschodniej części USA. Graniczy z jeziorami Ontario i Erie, z kanadyjskimi prowincjami Ontario i Quebec, a także ze stanami Vermont, Massachusetts, Connecticut, New Jersey i Pensylwania. Od południowego wschodu dotyka Oceanu Atlantyckiego.

Buszujący w zbożu (ang. The Catcher in the Rye) – powieść amerykańskiego pisarza J. D. Salingera, po raz pierwszy opublikowana w 1951 roku. Niedługo po wydaniu stała się jedną z najbardziej napiętnowanych książek w Stanach Zjednoczonych, do czego przyczyniły się m.in. jej wulgarność oraz poruszane w niej wątki związane z seksualnością nieletnich.

Filmy

W 2007 roku do dystrybucji trafił film Rozdział 27 (Chapter 27). Tytuł ten stanowi nawiązanie do Buszującego w zbożu – reżyser stwierdził, że zabójstwo Lennona jest dla niego niejako 27 rozdziałem owej książki, opisującym ostatnie dni Chapmana przed zabójstwem Lennona. (Książka miała rozdziałów 26. Jako że Chapman identyfikował się z głównym bohaterem, reżyser postanowił, iż rozdział 27 będzie kontynuacją jego zmagań ze światem). Główną rolę zagrał w nim Jared Leto.

W 2006 roku powstał brytyjski film paradokumentalny (zdjęcia kręcono w miejscach rzeczywistych wydarzeń) Zabójstwo Johna Lennona (The Killing of John Lennon) w reżyserii Andrew Piddingtona. W roli Marka Chapmana wystąpił Jonas Ball.

Film dokumentalny Zabiłem Johna Lennona (2005), reż. Chris Wilson

Zobacz też

kompleks Herostratesa

John Hinckley, Jr.

Przypisy

Zabiłem Johna Lennona - kulturaonline.pl

Linki zewnętrzne

"John Lennon killer wanted fame" (ang.)