Massimo D'Alema - Polski Serwis Naukowy

Massimo D'Alema (ur. 20 kwietnia 1949 w Rzymie) – włoski polityk, w latach 1998-2000 premier Włoch, były minister spraw zagranicznych i wicepremier, deputowany.

Życiorys

Po ukończeniu w 1967 szkoły średniej podjął studia z zakresu filozofii w Scuola Normale di Pisa, których jednak nie ukończył. Zawodowo pracował jako profesjonalny dziennikarz. W latach 90. opublikował kilka książek poświęconych tematyce politycznej.

Działalność polityczną rozpoczął w latach 70. jako sekretarz Włoskiej Federacji Młodych Komunistów. Od 1981 do 1986 pełnił funkcję sekretarza regionalnego Włoskiej Partii Komunistycznej w Apulii. W drugiej połowie lat 80. był redaktorem naczelnym gazety "L'Unità", oficjalnego organu komunistów.

Izba Deputowanych (wł. Camera dei Deputati) - izba niższa parlamentu Republiki Włoskiej. Tworzy ją 630 przedstawicieli wybieranych raz na 5 lat w wyborach powszechnych, systemem mieszanym. Aktualny skład Izby pochodzi z wyborów w 2008 roku i jest to jej 16. kadencja. Obecnym przewodniczącym Izby jest Gianfranco Fini z ugrupowania Sojusz Narodowy. Ordynacja z 2005 roku wprowadziła jeden okręg wyborczy obejmujący cały kraj. Próg wyborczy dla pojedynczej partii wynosi 4%, a dla koalicji 10% niezależnie od ilości ugrupowań do niej wchodzących.

Demokratyczna Partia Lewicy (wł. Partito Democratico della Sinistra, PDS) – włoska lewicowa i postkomunistyczna partia polityczna, działająca w latach 1991–1998.

Od 1987 do 2004 sprawował mandat posła do Izby Deputowanych X, XI, XII, XIII i XIV kadencji. W 1991 należał do zwolenników powołania na bazie PCI nowego ugrupowania – Demokratycznej Partii Lewicy, został koordynatorem tej formacji. W latach 1992-1994 kierował klubem parlamentarnym PDS, następnie objął stanowisko sekretarza generalnego (przewodniczącego).

Wybory parlamentarne we Włoszech w 2008 roku odbyły się 13 (8.00-22.00) i 14 kwietnia (7.00-15.00). Wraz z nimi przeprowadzane zostały wybory samorządowe.

Giuliano Amato (ur. 13 maja 1938 w Turynie) – włoski prawnik i polityk, dwukrotny premier Włoch, minister w kilku rządach, wieloletni parlamentarzysta, współautor traktatu lizbońskiego.

Zainicjował powstanie centrolewicowej koalicji pod nazwą Drzewo Oliwne, opowiadał się za odejściem od haseł marksistowskich i głoszeniem programu umiarkowanie socjalistycznych. Nawiązał współpracę z partiami liberalnymi i chadeckimi (w tym Włoską Partią Ludową). W 1998 stanął na czele Demokratów Lewicy, stronnictwa powstałego w oparciu o PDS i małe ugrupowanie lewicowe.

Słowo filozofia (gr. φιλοσοφία, łac. philosophia) pochodzi (prawdopodobnie) od matematyka i filozofa Pitagorasa żyjącego w VI wieku p.n.e. Pierwotnie miało sens dosłowny i oznaczało poszukiwanie, umiłowanie mądrości lub posiadanie mądrości (gr. φιλέω phileo – kochać, σοφία sophia – mądrość). Obecnie terminu filozofia używa się w różnych znaczeniach. Trudno o jego definicję, gdyż zakres rozważań filozoficznych i ich metoda ulegały zmianom w historii, a rozumienie filozofii jest uzależnione od wielu czynników, w tym od przyjętej tradycji filozoficznej. W uproszczeniu można powiedzieć, że filozofia zajmuje się ogólnymi, podstawowymi zagadnieniami dotyczącymi natury świata i człowieka. Filozofowie rozważają kwestie natury istnienia, rozumienia bytu i rzeczywistości (ontologia, metafizyka, teoria bytu), poznawalności rzeczywistości i prawdy (epistemologia czyli teoria poznania), moralności, powinności i koncepcji wartości (etyka oraz aksjologia czyli teoria wartości), także zagadnienia dotyczące człowieka antropologia filozoficzna, a także kwestie społeczne, prawne, kulturowe, teologiczne i inne.

Apulia (wł. Puglia) to region administracyjny w południowych Włoszech, o powierzchni 19348 km², 4 miliony mieszkańców i stolicą w Bari (362,5 tys. mieszkańców). Gęstość zaludnienia 208 osób na km².

21 października 1998 objął urząd premiera Włoch, zastępując Romano Prodiego i rezygnując w związku z tym z kierowania partią. Stanowisko to zajmował do 25 kwietnia 2000 (kierując formalnie dwoma kolejnymi gabinetami), kiedy to po szeregu konfliktów w koalicji misję utworzenia nowego rządu otrzymał Giuliano Amato.

Włoska Partia Komunistyczna (wł. Partito Comunista Italiano, PCI) – nieistniejąca już włoska partia polityczna, utworzona w wyniku rozłamu w 1921 wewnątrz włoskiej partii socjalistycznej, należała do Międzynarodówki Komunistycznej (Kominternu) i dążyła do wywołania we Włoszech rewolucji komunistycznej. W okresie powojennym należała do głównych ugrupowań politycznych w kraju. Od 1948 do 1992 partia komunistyczna była we Włoszech największym ugrupowaniem opozycyjnym. W latach 1948 - 1956 blisko współdziałała z partią socjalistyczną. W 1968 potępiła inwazję wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację. Na przełomie lat 60. i 70. doszło do rozluźnienia związków z KPZR co w rezultacie zaowocowało powstaniem eurokomunizmu opierającego się na odrzuceniu przywództwa Moskwy w ruchu komunistycznym oraz rezygnacji z marksizmu-leninizmu jako podstawy działania. W połowie lat 70. lewe skrzydło chadecji próbowało dokonać porozumienia z komunistami jako czołową siłą opozycji aby doprowadzić do przejęcia przez nią części odpowiedzialności za politykę państwa. Był to tzw. "historyczny kompromis". Fiasko tej koncepcji wiąże się z porwaniem i śmiercią chadeckiego polityka Aldo Moro. Partia komunistyczna razem z chadekami ostro występowała przeciwko terroryzmowi skrajnej lewicy (Czerwone Brygady). W 1991 uległa przekształceniu w socjalistyczną i proeuropejską Demokratyczną Partię Lewicy (Partito democratico della Sinistra, PDS). W tym samym roku grupa radykałów zamierzających zachować komunistyczną tożsamość partii opuściła PDS, powołując Odrodzenie Komunistyczne (Partito della Rifondazione Comunista).

Parlament Europejski – instytucja Unii Europejskiej, będąca odpowiednikiem jednoizbowego parlamentu reprezentująca obywateli państw należących do UE, której członkowie są wybierani na 5-letnią kadencję. Oficjalną siedzibą Parlamentu jest Strasburg, ale też Bruksela, w której odbywa się większość obrad oraz mieszczą się biura poselskie, komisje parlamentarne i władze klubów. Sekretariat, biblioteka i część zaplecza technicznego ma zaś swoją siedzibę w Luksemburgu.

W 2004 poprowadził lewicę do zwycięstwa w wyborach do Parlamentu Europejskiego, również uzyskując mandat europosła. Dwa lata później powrócił do Izby Deputowanych XV kadencji. W drugim rządzie Romano Prodiego od maja 2006 do maja 2008 pełnił funkcję wicepremiera oraz ministra spraw zagranicznych.

Socjalizm (łac.societas - wspólnota) - wieloznaczne pojęcie, odnoszące się do prób zmniejszenia nierówności społecznych i upowszechnienia świadczeń socjalnych, lub poddania gospodarki kontroli społecznej (poprzez instytucje państwowe, samorządowe, korporacyjne lub spółdzielcze). Częścią wspólną wszystkich odmian socjalizmu jest (częściowe lub całkowite) odrzucenie idei kapitalistycznego wolnego rynku, ograniczenie własności prywatnej oraz promowanie idei sprawiedliwości społecznej. W państwach rządzonych przez partie komunistyczne socjalizm był systemem, w którym środki produkcji były uspołecznione, a gospodarka według ideologii marksistowskiej miała być nastawiona na sprawiedliwy podział dóbr, a nie na zysk właścicieli kapitału. Socjalizm w tym systemie miał być drogą do komunizmu, który w praktyce nigdy nie został zrealizowany jako społeczeństwo bezklasowe.

W 2007 przystąpił do nowo powołanej Partii Demokratycznej, w przedterminowych wyborach parlamentarnych w następnym roku ponownie został posłem (XVI kadencji).

Źródła

Massimo D'Alema na stronie Izby Deputowanych XVI kadencji (wł.)

Nota biograficzna na stronie Ministerstwa Spraw Zagranicznych Włoch (ang.)