Mathilde Bonaparte.

Matylda Letycja Wilhelmina Bonaparte (fr. Mathilde-Létizia Wilhelmine, Princesse française, Princesse de Monfort, Altesse Impériale), (ur. 27 maja 1820, Triest, zm. 2 stycznia 1904 w Paryżu), była córką byłego króla Westfalii Hieronima, najmłodszego brata Napoleona I i jego drugiej małżonki Katarzyny Wirtemberskiej. Matylda wychowała się w Rzymie i Florencji. Jej wielką miłością młodzieńczą był jej kuzyn książę Ludwik Napoleon, z którym się zaręczyła, ale ojciec, znajdujący się stale w kłopotach finansowych, wydał ją za bogatego rosyjskiego hrabiego Anatolego Demidowa (1 listopada 1840) - prawdopodobnie w zamian za dar pieniężny. By ratować dla Matyldy jej tytuł książęcy, uzyskano dla Demidowa u wlk. księcia Toskanii tytuł "Książę San Donato". Małżeństwo było od początku nieszczęśliwe, Demidow nie chciał rozstać się ze swą kochanką Valentine de Saint-Adelgonde i odznaczał się brutalnym charakterem (pewnego razu publicznie spoliczkował Matyldę). Piękna i mądra Matylda miała duży wpływ na cara Mikołaja I, który na jej prośbę orzekł separację między małżonkami (1847) i przyznał Matyldzie roczną rentę wysokości 200 000 franków w złocie zabezpieczoną na majątkach Demidowa. Matylda zabrała klejnoty Demidowa i udała się do Paryża.

O te klejnoty, które pierwotnie miały być wianem Matyldy i zostały przed ślubem sprzedane narzeczonemu przez ojca Matyldy, Hieronima, toczyły się potem długoletnie procesy - Demidow nigdy ich nie odzyskał.

Matylda Bonaparte w młodym wieku

Od r. 1847 Matylda mieszkała w Paryżu wraz z kochankiem, hrabią Emilianem Nieuwekerke, sławnym rzeźbiarzem. Zaprzyjaźniła się z królem Ludwikiem Filipem i jego rodziną - robiła później kuzynowi Napoleonowi III dzikie awantury za to, że skonfiskował majątek rodziny orleańskiej - i doszła do wielkiego znaczenia za panowania kuzyna i później w III Republice. Prowadziła mianowicie salon literacki, w którym spotykali się pisarze i politycy paru pokoleń i o różnych zapatrywaniach politycznych, tacy jak Gustave Flaubert, Ernest Renan, Théophile Gautier, Hippolyte Taine i bracia Goncourt, a później Guy de Maupassant, Pierre Loti i Anatole France. Matylda znana była z osobistej odwagi i prawdomówności. Zapytana, dlaczego jest bonapartystką, odrzekła - gdyby nie było Napoleona I, prowadziłabym dziś stragan z pomarańczami na ulicach Ajaccio. Gdy Napoleon III wyruszał na zgubną wojnę 1870 roku, powiedziała mu: - Spójrz na siebie w lustrze, czy wyglądasz jak żołnierz?.

Do końca życia utrzymywała przyjazne stosunki z dworem carskim i wygnanymi orleańczykami. W 1901 r. w Kościele Inwalidów miały się odbyć uroczystości 80-lecia śmierci Napoleona I i przebywający wówczas w Paryżu car Mikołaj II spytał ją, czy ma jej załatwić zaproszenie. -Dziękuję bardzo Waszej Cesarskiej Mości- odpowiedziała z dumą majestatyczna starsza pani - od pięćdziesięciu lat posiadam własny klucz.

Św. Mikołaj II Aleksandrowicz Romanow, ros. Николай II, Николай Александрович Романов, ur. 6 maja/18 maja 1868 w Petersburgu, zm. 16/17 lipca 1918 w Jekaterynburgu) – ostatni cesarz Rosji, panujący w latach 1894-1917. Koronowany w Moskwie 26 maja 1896; syn Aleksandra III z dynastii Romanowów i jego żony carycy Marii Fiodorowny. Święty prawosławny.

Wiano - zabezpieczenie posagu przez męża i odwzajemnienie za niego. Celem wiana było majątkowe zabezpieczenie żony-szlachcianki na wypadek śmierci męża. Składało się z dwóch równych części: oprawy posagu (części wiana zabezpieczającej posag) i przywianku (równego co do wartości posagowi wnoszonemu przez żonę). Zwykle wiano wynosiło podwójną wysokość posagu. Zapisywano je specjalnym listem wiennym. Współcześnie przez wiano rozumie się już tylko posag wnoszony do małżeństwa przez żonę lub jej rodziców.

Po upadku monarchii napoleońskiej Matylda udała się na wygnanie do Belgii, a po śmierci męża (1870) do Petersburga. W roku 1873 wyszła za mąż za słynącego z urody, mniej z talentu, poetę Klaudiusza Popelina († 1892). Pochowana jest w Saint-Gratien w departamencie Val-d'Oise, w pobliżu zamku Catinat, który zakupiła w 1855 roku i gdzie latem zawsze podejmowała wszystkich sławnych przyjaciół.

Anatoli Nikołajewicz Demidow di San Donato, hrabia rosyjski, od 1840 książę toskański Demidoff di San Donato (ur. 5 kwietnia 1813, Sankt Petersburg, zm. 28 kwietnia 1870, Paryż) - geograf, mecenas sztuki, mąż księżniczki Matyldy Bonaparte, kuzynki Napoleona III.

Hippolyte Adolphe Taine (ur. 21 kwietnia 1828 w Vouziers zm. 5 marca 1893 w Paryżu) – francuski filozof, psycholog, historyk sztuki i literatury oraz krytyk literacki.

Bibliografia

Jérōme Picon, Mathilde, Princesse Bonaparte, Paris 2005

Sigyn Reimers, Mina kungliga, Stockholm 1954

  Wikimedia Commons ma galerię ilustracji związaną z tematem:
Matylda Letycja Bonaparte