Mewy - Polski Serwis Naukowy

przekierowanie z „mewa”. Zapoznaj się również z: inne znaczenia słowa "mewa".

Mewy (Laridae) – rodzina ptaków z rzędu siewkowych. Polska nazwa pochodzi od niemieckiego Möwe. Obejmuje gatunki wodne (mewy, rybitwy i brzytwodzioby) zamieszkujące cały świat.

Cechy charakterystyczne

Mewy charakteryzują się następującymi cechami:

Chroicocephalus – rodzaj ptaków z rodziny mew (Laridae). Mewa cienkodzioba (Chroicocephalus genei) jest chroniona na terenie Unii Europejskiej na mocy Ptasiej Dyrektywy.

Jajo - jedna z faz rozwoju nowego osobnika u wielu gatunków zwierząt. Jajo zawiera surowce odżywcze pozwalające na rozwój zarodka bez dostępu do organizmu macierzystego i zewnętrznych źródeł pożywienia oraz stosunkowo bezpieczne środowisko, ale ze względu na swoją zawartość jest również cenionym pokarmem.

zróżnicowana masa ciała (od 100 g do 3 kg)

brak dymorfizmu płciowego

polimorfizm wiekowy i słabiej zaznaczony dymorfizm sezonowy

osobniki dorosłe ubarwione są najczęściej jasno, czasem z domieszką szarego i czarnego

młode zazwyczaj brunatno-białe

gęste i zbite upierzenie o dobrze działającym gruczole kuprowym

krępy tułów o długich skrzydłach, które w większości składają się z długich kości dłoni i lotek

duża głowa z mocnym, prostym, zakończonym haczykiem dziobem

nogi o 3 palcach spiętych błoną pławną, palec tylny słabo rozwinięty lub brak

duże gatunki późno dojrzewają i przed osiągnięciem dojrzałości płciowej kilkakrotnie zmieniają ubarwienie

doskonali lotnicy, latając pokonują długie dystanse. Potrafią szybować w czasie burzy i wirować w powietrzu

dobrze pływają z ogonem ustawionym do góry, ale nie nurkują

na lądzie dobrze chodzą i biegają

pierzą się 2 razy w roku, po całkowitym wymianie piór jesienią przybierają skromniejsze upierzenie

szata godowa, po częściowym pierzeniu, nadaje ich głowie czarną barwę, która jednak może mieć czasem kształt czarnej czapeczki

żerują zarówno na lądzie, jak i w wodzie; wszystkożerne, choć wyraźnie przeważa pokarm zwierzęcy

bardzo towarzyskie, często gnieżdżą się w dużych, gwarnych koloniach

w zniesieniu zazwyczaj 1 do 3 jaj w płytkich jamkach w ziemi

pisklęta to zagniazdowniki, lecz jeszcze długo po uzyskaniu zdolności do lotu żebrzą o pokarm, wkładany przez dorosłe osobniki prosto do dziobów. Pokryte są gęstym i plamistym puchem

największa z nich to mewa siodłata o rozpiętości 170 cm i wadze 1,8 kg

Rybitwy charakteryzują się następującymi cechami:

Rybitwa biała (Gygis alba) - gatunek ptaka z rodziny mew spotykany na oceanach świata w strefie tropikalnej. Zwany jest też rybitwą nadobną, co jest mylące ze względu na istnienie gatunku Sterna nereis, określanego tą nazwą.

Rząd (łac. ordo) – jedna z podstawowych kategorii systematycznych stosowanych w systematyce organizmów, niższa od gromady (classis w zoologii) lub klasy (classis w botanice), a wyższa od rodziny (familia). Termin ordo został wprowadzony przez Karola Linneusza jako jedna z pięciu podstawowych kategorii w hierarchicznym systemie klasyfikacji biologicznej. Kategoriami pomocniczymi dla rzędu są nadrząd (superordo), podrząd (subordo) i infrarząd (infraordo), a w literaturze anglojęzycznej stosowane są jeszcze magnorder (wyższa od nadrzędu) i parvorder (niższa od infrarzędu).

wysmukłe ciało

duża głowa z prostym, ostro zakończonym dziobem

krótkie nogi

długi, rozwidlony ogon

upierzenie zwykle białe z domieszką koloru czarnego

doskonali lotnicy, ale słabo chodzą po ziemi

większość gatunków pływa niechętnie

pożywienie zdobywają w wodzie pikując na nie z góry, czasem biernie nurkują (wykorzystując rozpęd); niektóre chwytają owady w locie

żywią się niemal wyłącznie drobnymi rybami i bezkręgowcami wodnymi

zamieszkują brzegi zbiorników zarówno słodkowodnych, jak i słonych.

Brzytwodzioby charakteryzują się następującymi cechami:

Ptaki (Aves) – gromada stałocieplnych zwierząt z podtypu kręgowców. Jest najbardziej zróżnicowaną spośród gromad kręgowców lądowych – istnieje około 10 000 gatunków ptaków, które zamieszkują ekosystemy na całym świecie. Ich wielkość waha się od 5 cm u koliberka hawańskiego do 2,7 m u strusia.

Dymorfizm płciowy – jeden z rodzajów dymorfizmu przejawiający się różnicami w morfologii, fenotypie samicy i samca jednego gatunku (np. różnica w wielkości i kształcie ciała i/lub ubarwieniu). Dymorfizm płciowy o różnym natężeniu jest powszechny wśród zwierząt i wynika z różnego fizjologicznego przeznaczenia danych płci w procesie przedłużania gatunku.

długość ciała 35-50 cm, rozpiętość skrzydeł 105-127 cm

masa ciała 110 - 325 g

upierzenie wierzchu ciała czarne, spód biały

charakterystyczny dziób (dolna część jest dłuższa od górnej)

źrenica o pionowym ułożeniu (zwęża się lub rozszerza w zależności od natężenia światła)

żywi sie drobnymi zwierzętami morskimi

pożywienie chwyta lecąc tuż nad wodą, zanurzając dolną część dzioba w wodzie

żerują głównie o zmroku i nocą

żyją i gniazdują w koloniach

gniazda zakładają na ziemi lub w niskich krzewach

samice składają od 2 do 5 jaj, które wysiadują 25-30 dni

młode opuszczają gniazdo po około miesiącu życia

Systematyka

Do rodziny należą następujące rodzaje:

Samica (organizm żeński; ♀) - określenie osobnika płci żeńskiej u zwierząt, tzn. takiego organizmu zwierzęcego, który wytwarza komórki jajowe. Komórki jajowe definiowane są jako większe gamety, podczas gdy mniejsze gamety są wytwarzane przez samca (organizm męski).

Bezkręgowce (Invertebrata) – zespół wszystkich grup zwierzęcych o rozmaitych planach budowy i różnym pochodzeniu, przeciwstawiany potocznie kręgowcom (Vertebrata). Jest to sztuczna jednostka systematyczna grupująca zwierzęta wielokomórkowe (Metazoa), wyodrębniane na podstawie negatywnej cechy diagnostycznej – braku szkieletu wewnętrznego (osiowego) w postaci kręgosłupa i czaszki. Pozostałe cechy, którymi określa się bezkręgowce nie są jednoznaczne. Do bezkręgowców należy 97–99% współcześnie występujących zwierząt. Liczba opisanych gatunków przekracza 1 milion.

Anous

Procelsterna

Gygis – jedynym przedstawicielem jest rybitwa biała (Gygis alba)

Rynchops

Creagrus – jedynym przedstawicielem jest mewa widłosterna (Creagrus furcatus)

Rissa

Pagophila – jedynym przedstawicielem jest mewa modrodzioba (Pagophila eburnea)

Xema – jedynym przedstawicielem jest mewa obrożna (Xema sabini)

Chroicocephalus

Hydrocoloeus – jedynym przedstawicielem jest mewa mała (Hydrocoloeus minutus)

Rhodostethia – jedynym przedstawicielem jest mewa różowa (Rhodostethia rosea)

Leucophaeus

Ichthyaetus

Larus

Gelochelidon – jedynym przedstawicielem jest rybitwa krótkodzioba (Gelochelidon nilotica)

Hydroprogne – jedynym przedstawicielem jest rybitwa wielkodzioba (Hydroprogne caspia)

Phaetusa – jedynym przedstawicielem jest rybitwa amazońska (Phaetusa simplex)

Larosterna – jedynym przedstawicielem jest rybitwa wąsata (Larosterna inca)

Przypisy

Laridae w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
Karel Stastny, "Ptaki wodne", Wydawnictwo Delta, Warszawa 1993
Frank Gill, Minturn Wright, David Donsker: Family Laridae (ang.). IOC World Bird List: Version 2.7. [dostęp 27 stycznia 2011].
Laridae (ang.). Tree of Life Web Project. [dostęp 16 maja 2009].
Nazwy polskie za:
Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Laridae Rafinesque, 1815 - mewy - Gulls. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 8 maja 2010].
Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Rynchopidae Bonaparte, 1838 - brzytwodzioby - Skimmers. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 27 stycznia 2011].
Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Sternidae Vigors, 1825 - rybitwy - Terns. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 27 stycznia 2011].