Mięsień najdłuższy (łac. Musculus longissimus) – parzysty mięsień znajdujący się w warstwie głębokiej mięśniówki tułowia. Leży po obu stronach kręgosłupa w bruździe między wyrostkami kolczystymi kręgów a kątami żeber i biegnący równolegle do kręgosłupa. Wraz z mięśniem biodrowo- żebrowym jest głównym prostownikiem grzbietu. Mięsień najdłuższy dzieli się na trzy następujące pasma:

Mięsień najdłuższy klatki piersiowej

Przyczep początkowy:

– wspólna masa mięśniowa z przyczepu początkowego mięśnia prostownika grzbietu (tj. strona grzbietowa kości krzyżowej i przyległe do niej odcinki przyśrodkowe grzebieni biodrowych oraz wyrostki kolczyste kręgów lędźwiowych)

Przyczep końcowy:

– wyrostki żebrowe i dodatkowe kręgów lędźwiowych

– wyrostki poprzeczne kręgów piersiowych i przyległe do nich żebra (przyśrodkowo w odniesieniu do kątów żebrowych)

Mięsień najdłuższy szyi

Przyczep początkowy stanowią wyrostki poprzeczne kręgów piersiowych od Th1 do Th6, natomiast przyczep końcowy znajduje się na guzkach tylnych kręgów szyjnych od C2 do C5.

Mięsień najdłuższy głowy

Pasmo rozpoczyna się na wyrostkach poprzecznych kręgów piersiowych od Th1 do Th6 oraz kręgów szyjnych od C3 do C7. Przyczepem końcowym tego mięśnia jest wyrostek sutkowaty kości skroniowej.

Funkcja

Wspólnym działaniem wszystkich części mięśnia najdłuższego jest prostowanie i zginanie do tyłu grzbietu. Utrzymuje on równowagę tułowia w czasie chodzenia, a przy głębokim wdechu prostuje kręgosłup.

Unerwienie

nerwy rdzeniowe C2-L5

Unaczynienie