Michał Grendys - Polski Serwis Naukowy

Grób Michała Grendysa na Wojskowych Powązkach

Michał Grendys (ur. 25 września 1912 w Witkowicach, zm. 27 grudnia 1987 w Warszawie) – polski działacz państwowy, poseł na Sejm PRL (1957–1980), członek Rady Państwa (1972–1980), wiceprzewodniczący CK Stronnictwa Demokratycznego (1973–1976) i przewodniczący jego Centralnej Komisji Rewizyjnej (1976–1981).

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Rzeszów (łac. Resovia, czes. Řešov, jid. רײַשע, ros. Жешув, ukr. Ряшiв, niem. Reichshof) – miasto w południowo-wschodniej Polsce, stolica województwa podkarpackiego oraz diecezji rzeszowskiej. Rzeszów stanowi powiat grodzki, a także jest siedzibą ziemskiego powiatu rzeszowskiego.

Życiorys

Ukończył gimnazjum w Tarnowie, pracował jako praktykant i urzędnik państwowy w zarządzie miejskim w Ropczycach. Zatrudniony w Komisji Klasyfikacyjnej Gruntów w województwie lwowskim (1935–1939). Podczas II wojny światowej i pierwsze lata po wojnie urzędnik skarbowy w Rzeszowie. W 1944 przystąpił do Klubu Demokratycznego w Rzeszowie, zaś w następnym roku do Stronnictwa Demokratycznego. W 1946 został sekretarzem Powiatowego Komitetu SD w Rzeszowie, w 1947 - sekretarzem i wiceprzewodniczącym tamtejszego Wojewódzkiego Komitetu SD. W 1948 wybrany w skład Centralnego Komitetu w Warszawie – w gremium tym zasiadał do 1976. W latach 1950–1953 sprawował funkcję sekretarza Wojewódzkiego Komitetu w Łodzi, następnie zaś pozostawał na analogicznym stanowisku w Krakowie (1953–1955). Był kierownikiem zespołu organizacyjnego i zespołu ds. rad narodowych CK SD. Zasiadał w radach narodowych: Miejskiej w Rzeszowie oraz Wojewódzkich w Rzeszowie, Łodzi i Krakowie.

Polska Rzeczpospolita Ludowa (PRL) - oficjalna nazwa państwa polskiego w latach 1952-1989. Uprzednio w latach 1945-1952 ten sam organizm państwowy funkcjonował jako podmiot prawa międzynarodowego pod nazwą Rzeczpospolita Polska. Zwana propagandowo Polską Ludową - był to kolokwialny eufemizm na okres monopartyjnych rządów PPR, a od 1948 PZPR w Polsce.

Szkoła Główna Handlowa w Warszawie (SGH, w latach 1949–1991 Szkoła Główna Planowania i Statystyki, SGPiS) to najstarsza uczelnia ekonomiczna w Polsce.

W latach 1969–1976 członek Prezydium Centralnego Komitetu SD, zaś w kadencjach 1965–1969 i 1971–1973 sekretarz CK. W okresie 1973–1976 sprawował funkcję zastępcy przewodniczącego CK SD Andrzeja Benesza. W latach 1976–1981 przewodniczył pracom Centralnej Komisji Rewizyjnej SD. W łonie Stronnictwa uznawany za tzw. wtyczkę PZPR.

Posłowie II kadencji (od 20 lutego 1957 do 20 lutego 1961) - posłowie na Sejm PRL, wybrani 20 stycznia 1957 oraz w wyborach ponownych i uzupełniających.

Edward Ochab (ur. 16 sierpnia 1906 w Krakowie, zm. 1 maja 1989 w Warszawie) – komunistyczny działacz społeczny i polityczny w okresie PRL. I sekretarz KC PZPR w 1956 i przewodniczący Rady Państwa w latach 1964–1968. Poseł na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL I, II, III i IV kadencji.

W latach 1957–1980 był posłem na Sejm PRL II, III, IV, V, VI i VII kadencji; w V kadencji był przewodniczącym Klubu Poselskiego SD (1971–1972). Podczas II kadencji reprezentował okręg dębicki, a w następnych kadencjach rzeszowski. W latach 1972–1980 był członkiem Rady Państwa.

Polska Zjednoczona Partia Robotnicza (PZPR) – partia założona w grudniu 1948, na skutek połączenia Polskiej Partii Robotniczej i Polskiej Partii Socjalistycznej, po przeprowadzeniu czystek w ich szeregach. Określana również jako realno-socjalistyczna, sprawująca rządy w Polsce Ludowej, w latach 1948–1989 na drodze dyktatury proletariatu.

Rada narodowa - terenowy organ władzy państwowej w PRL. Zgodnie z Konstytucją z 1952 roku były wybieralnymi na 3 lata organami w gminach, miastach, dzielnicach większych miast, powiatach i województwach. Rady narodowe poszczególnych szczebli wybierały swoje prezydia i były zależne od rad wyższego szczebla.

W latach 1971–1983 wiceprzewodniczący Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu.

Ukończył Wyższą Szkołę Nauk Administracyjno-Politycznych w Łodzi (1952) i Wydział Prawa Uniwersytetu Łodzkiego (1959).

Żonaty z Julią Ochab, siostrą Edwarda Ochaba. Dwoje dzieci: Jerzy Grendys – absolwent ASP w Warszawie, Janusz Grendys – ukończył Wydział Handlu Zagranicznego SGPiS w Warszawie.

Odznaczony m.in. Orderem Sztandaru Pracy I klasy, Krzyżami Kawalerskim i Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski oraz Złotym Krzyżem Zasługi. Zasłużony działacz SD.

Andrzej Benesz (ur. 14 lutego 1918 w Tarnowie, zm. 26 lutego 1976 w Kutnie) – polski działacz żeglarski i społeczny, polityk, przewodniczący Stronnictwa Demokratycznego (1973–1976).

Order Odrodzenia Polski, Polonia Restituta - drugie najwyższe polskie państwowe odznaczenie cywilne, nadawane za wybitne osiągnięcia na polu oświaty, nauki, sportu, kultury, sztuki, gospodarki, obronności kraju, działalności społecznej, służby państwowej oraz rozwijania dobrych stosunków z innymi krajami. Ustanowione ustawą z 4 lutego 1921.

Przypisy

Janusz Herz, Widziane z trzeciego planu – rozmowy z Tadeuszem Witoldem Młyńczakiem, Warszawa 1992, s. 33

Źródła

Michał Grendys, w: Kto jest kim w Polsce 1984, Wydawnictwo "Interpress", Warszawa 1984, str. 261

Michał Grendys, w: Stronnictwo Demokratyczne w Polsce Ludowej. T. 7. Pion rewizyjny Stronnictwa Demokratycznego w latach 1944–1984, (red. Adam Langer, aut. Andrzej Pankowicz et al.), Wydawnictwo "Epoka", Warszawa 1985, str. 287–288.

Tadeusz Mołdawa, Ludzie władzy 1944–1991, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1991, str. 356–357