Midgard - Polski Serwis Naukowy

Midgard (zangielszczona wersja staronordyckiego Miðgarðr) – słowo to wywodzi się z języka germańskiego i było określeniem używanym do opisania świata zamieszkiwanego przez ludzi. W dosłownym tłumaczeniu oznacza "zamknięty wewnątrz". Przez wieki słowo to podlegało transformacjom językowym i np. w dzisiejszym języku angielskim ma postać Middle-earth (śródziemie).

Władca Pierścieni (tytuł oryginału: The Lord of the Rings) to powieść fantasy J.R.R. Tolkiena, dziejąca się w jego fikcyjnym świecie zwanym Śródziemiem.

Jormungand (zwany również: Midgardsorm, Midhgardhsormr, Midgårdsormen) - w mitologii nordyckiej gigantyczny wąż opasujący Midgard, jedno z trzech dzieci boga Lokiego oraz gigantki o imieniu Angerboda z lasu Yrnvid.

W mitologii nordyckiej Midgard oznacza jeden z dziewięciu światów, krainę zamieszkaną przez ludzi, wewnątrz starożytnego Drzewa Świata Yggdrasil. Znajduje się ona na środku nieprzebytego oceanu, w którym żyje olbrzymi wąż morski Jormungand. Potwór ten jest tak wielki, że jego zwoje otaczają cały świat, a on pożera swój własny ogon.

Bifröst - w mitologii nordyckiej tęczowy most łączący świat śmiertelników, Midgard, ze światem bogów, Åsgard. Bogowie codziennie przemierzeli ten most, aby odbywać spotkania w cieniu drzewa Yggdrasill.

Mitologia nordycka jest to mitologia ludów krajów skandynawskich (północno-germańskich) - Danii, Szwecji, Norwegii, Islandii i Wysp Owczych. Nordycki wszechświat składał się z trzech warstw: bogów (górna), ludzi (środkowa) i istot podziemnych i umarłych (dolna). Bogowie należeli do dwóch głównych dynastii: Asów i Wanów. Ich siedzibą był Asgard, gdzie znajdowała się Walhalla, siedziba boga Odyna. W Walhalli gromadzili się wojownicy polegli w boju, oczekujący z Odynem na ostatnią bitwę przy końcu świata - Ragnarök. Asgard łączył z ziemią tęczowy most (bifrost). Świat ludzi, Midgard, wyobrażany był w postaci dysku otoczonego oceanem, w którym żył olbrzymi wąż opasujący ziemię. Na najdalszych brzegach oceanu wznosiły się góry olbrzymów Jotunheim, a w nich ich twierdza Utgard. Niżej znajdował się Niflheim, czyli siedziba bogini śmierci Hel i cieni umarłych. Wśród nich wznosił się wielki jesion Yggdrasil, którego gałęzie sięgały nieba, zaś trzy korzenie docierały do Niflheim, Jotunheim i Asgard.

Według przekazów Midgard znajduje się dokładnie pomiędzy piekłem (Niflheim lub Helgardh) a niebem (Asgard). Ten świat został stworzony ze szczątków olbrzyma Ymira, zabitego przez trzech synów Borra: Odyna, Viliego i Vé. Z jego ciała powstała ziemia, z kości - góry, z zębów i szczęk - kamienie i skały, z czaszki zaś - sklepienie nieba. Brwi Ymira posłużyły za wał chroniący Śródziemie przed atakami innych olbrzymów. Midgard był połączony z Asgardem mostem Bifröst, którego strzegł bóg Hajmdal.

W mitologii nordyckiej, Yggdrasil było "Drzewem Świata" (patrz axis mundi) – gigantycznym drzewem (we współczesnych wyobrażeniach skandynawskich często uważanym za jesion), na którym znajdowały się różne światy, w tym: Asgard, Midgard, Utgard i Hel. Nazwa Yggdrasil dosłownie oznacza koń Yggra, czyli koń Odyna, którego jednym z imion jest Yggr (Straszliwy).

Ragnarök lub ragnarek (W. Kopaliński) – w mitologii skandynawskiej zmierzch bogów (Götterdämmerung). W wyobrażeniach mitologicznych ma on być wielką walką pomiędzy bogami a olbrzymami pod wodzą Lokiego, w wyniku której świat i Asgard, siedzibę bogów, strawi ogień, wszystkie gwiazdy zgasną, a Ziemię zaleje wielkie morze. Ostatecznie z tej toni wyłoni się nowy świat i nastąpi era szczęśliwości bez przemocy i wojen. Mit o Ragnaröku powstał zapewne pod wpływem chrześcijańskiej wizji apokaliptycznej. Po raz pierwszy pojawił się w poemacie Völuspá (Przepowiednia wieszczki), zredagowanym pod koniec X wieku.

Jak mówią legendy, kraina ta zostanie zniszczona, kiedy nadejdzie Ragnarok, ostateczna bitwa rozstrzygająca losy świata. Wówczas to Jormungand wyłoni się z wody zatruwając swym jadem całą ziemię i wszystkie morza. Koniec świata przyniesie także niemal całkowite zniszczenie wszelkiego życia, a Midgard pogrąży się w odmętach nieskończonego oceanu.

Język staroangielski (Englisc sprǣc) lub język anglosaski (Engle-Seaxisce sprǣc) to wczesna forma języka angielskiego, którą posługiwano się na terenie dzisiejszej Anglii i południowej Szkocji między V a XII wiekiem. Był to język zachodniogermański, zbliżony do starofryzyjskiego i starosaksońskiego. Uległ również wpływowi języka staronordyjskiego, należącego do powiązanej grupy północnogermańskiej.

W mitologii nordyckiej Niflheim ("Kraina Mgły") jest królestwem lodu i zimna, a włada nim bogini Hel, córka Lokiego. Mieści się na północ od Ginnungagap. Znajduje się tam również kraina Helgardh i mieszka Rimtursir.

Kultura popularna

Midgard w swej obecnej postaci w języku angielskim – Middle-earth (Śródziemie) został spopularyzowany przez J.R.R. Tolkiena (znawcę języka staroangielskiego, pisarza fantasy), który w swoich dziełach zawarł wiele wątków i nazw z mitologii nordyckiej. Śródziemie było kontynentem, na którym toczyła się akcja większości jego powieści m.in. Władcy Pierścieni czy Hobbit, czyli tam i z powrotem.

Określenie świata jako Midgard można również napotkać wielokrotnie w poemacie Beowulf, jednym z najstarszych zabytków literatury staroangielskiej.

Wydarzenia gry komputerowej Final Fantasy VII toczą się w świecie, w którym leżą miasta Midgar oraz Nibelheim – ich nazwy to ewidentne nawiązania do mitologii nordyckiej.

Akcja powieści fantasy Jarosława Grzędowicza Pan Lodowego Ogrodu dzieje się na planecie nazwanej przez ludzi Midgard.