Mistrzostwa Polski w piłce nożnej - Polski Serwis Naukowy

Mistrzostwa Polski w piłce nożnej mężczyzn (MP) – rozgrywki piłkarskie prowadzone cyklicznie (najczęściej corocznie – cosezonowo), mające na celu wyłonienie najlepszej męskiej drużyny w Polsce.

W latach 1920-1926 oraz 1946 i 1947 mistrza Polski wyłaniano systemem nieligowym – podczas turnieju finałowego MP – spośród zwycięzców rozgrywek regionalnych (klasy A), organizowanych we wszystkich okręgach piłkarskich przez właściwe miejscowo Okręgowe Związki Piłki Nożnej. W sezonie 1951 – mistrzostwo Polski przyznano nie zwycięzcy I ligi, lecz zdobywcy Pucharu Polski. W pozostałych latach (tj. 1927-1938 i od 1948 do dziś) mistrzem Polski zostawał zawsze triumfator rozgrywek pierwszoligowych.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

Uwagi:

W sezonie 1920 nieligowych rozgrywek I Mistrzostw Polski nie dokończono. Zaplanowaną na termin od 29 sierpnia 1920 do 31 października 1920 rundę finałową MP – ze względu na trwającą wojnę polsko-bolszewicką – musiano odwołać. Przeprowadzono jedynie niepełną fazę eliminacyjną (tzw. klasa A) – w okręgu krakowskim (od 9 maja 1920) zakończono rozgrywki i wyłoniono zwycięzcę (została nim Cracovia), nie dokończono rozgrywek w okręgach lwowskim (od 6 czerwca 1920) i poznańskim (od 9 maja 1920), zaś w okręgu łódzkim oraz warszawskim zmagań tych nawet nie zainaugurowano.
W sezonie 1924 – z powodu przygotowań piłkarskiej kadry narodowej do Igrzysk Olimpijskich w Paryżu – nie rozegrano rundy mistrzowskiej. Wyłoniono natomiast wszystkich mistrzów okręgowych.
W sezonie 1927 – pierwszy i jedyny raz w historii – MP przeprowadzono zarówno w formie nieligowej, tj. pucharowej (oficjalnej) oraz ligowej (nieoficjalnej). Z powodu braku zgody PZPN Liga działała całkowicie nielegalnie, mimo iż oprócz Cracovii należały do niej wszystkie czołowe polskie kluby piłkarskie. Dopiero 29 grudnia 1927 – już po zakończeniu wszystkich zmagań – zjazd futbolowej centrali zdecydował post factum, że tytuł mistrza Polski otrzyma zwycięzca rozgrywek ligowych (Wisła Kraków).
W sezonie 1939 – z powodu wybuchu II wojny światowej – rozgrywek nie dokończono (przerwano je w trakcie 13. kolejki 1 miejsce zajmował Ruch Chorzów), a na skutek prowadzenia działań militarnych w latach 1940-1945 w ogóle ich nie prowadzono.
W sezonie 1951 – mistrzostwo Polski przyznawano nie zwycięzcy I ligi (Wisła Kraków), lecz zdobywcy Pucharu Polski (Ruch Chorzów). Podium ligowe wyglądało następująco: Wisła Kraków (1 miejsce) – Górnik Radlin (2. miejsce) – Legia Warszawa (3 miejsce).
21 czerwca 1993 – dzień po zakończeniu sezonu 1992/1993 – Prezydium Zarządu PZPN, stosunkiem głosów 5:4, odebrało zwycięzcy ligi – Legii Warszawa – mistrzostwo Polski (podejrzenie przekupstwa w wygranym 6:0 wyjazdowym meczu z Wisłą Kraków w ostatniej kolejce sezonu). Po ostatecznej weryfikacji – decyzją z 10 lipca 1993 – ten sam organ przyznał tytuł mistrzowski Lechowi Poznań, klasyfikując jednocześnie Legię na 2. miejscu w końcowej tabeli. Wszystkie dotychczasowe wnioski dotyczące uchylenia owej decyzji (ostatnie z grudnia 2004 i stycznia 2007) zostały rozpatrzone negatywnie.

Statystyka

W dotychczasowej historii MP na podium stawały w sumie 33 drużyny. Liderem klasyfikacji jest Ruch Chorzów, wyprzedzając Górnika Zabrze o wicemistrzostwo i 3. miejsce

I liga polska w piłce nożnej (w latach 1949–2008 II liga polska) – druga w hierarchii klasa męskich ligowych rozgrywek piłkarskich w Polsce. Nazywana zwyczajowo "zapleczem ekstraklasy", stanowi pośredni szczebel rozgrywkowy między Ekstraklasą, a II ligą polską (dawną III ligą polską), będąc jednocześnie drugim szczeblem centralnym (II poziom ligowy). Zmagania w jej ramach toczą się cyklicznie (co sezon) systemem kołowym i przeznaczone są dla 18 polskich klubów piłkarskich. Czołowe drużyny I ligi polskiej uzyskują awans do Ekstraklasy, zaś najsłabsze zespoły relegowane są do II ligi polskiej. Od samego początku do dziś zarządzana przez Polski Związek Piłki Nożnej. Od 2002 do udziału w jej rozgrywkach zostają dopuszczone wyłącznie kluby posiadające status profesjonalny (tj. działające w formie spółki akcyjnej), które – po spełnieniu wszelkich niezbędnych kryteriów – otrzymały roczną licencję na występy na tym szczeblu. W sezonie 2009/2010 przez kilka miesięcy sponsorem tytularnym ligi została szwedzka firma bukmacherska Unibet, jednakże z powodu uchwalenia przez polski rząd ustawy antyhazardowej, współpracę zakończono.

Król strzelców – tytuł przyznawany piłkarzowi lub piłkarce, którzy w jakichkolwiek rozgrywkach typu mistrzowskiego (mundial, mistrzostwa kontynentu, klubowe rozgrywki pucharowe, rozgrywki ligowe, turnieje towarzyskie) zdobyli najwięcej goli dla swojego zespołu spośród wszystkich piłkarzy grających na mistrzostwach. Tytuły króla strzelców są przyznawane w różnych dyscyplinach sportowych, np. w hokeju na lodzie.

Zobacz też

Mistrzostwa Galicji w piłce nożnej

Mistrzowie Wielkopolski w piłce nożnej

Polskie nieligowe rozgrywki w piłce nożnej

I liga polska w piłce nożnej

Puchar Polski

Król strzelców

Piłka nożna w Polsce