|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Dodaj do:
Warto przeczytać: Pierwszy w tym roku wykład na Żydowskim Uniwersytecie Otwartym Fundacji Shalom, który zainaugurował swoją działalność w 2009 roku i ma na celu przybliżenie słuchaczom kultury żydowskiej, odbędzie się 17 lutego.
Działalność Żydowskiego Uniwersytetu Otwart... 25 czerwca 1976 r. w wielu zakładach pracy zorganizowano strajki w związku z ogłoszoną przez rząd podwyżką cen. Do największych wystąpień robotniczych doszło w Radomiu, Ursusie i Płocku. Protesty brutalnie stłumiła milicja... Astronomiczne lato rozpocznie się w poniedziałek o godz. 13.28 naszego czasu, kiedy to Słońce wstąpi w znak Raka - poinformował PAP dr hab. Arkadiusz Olech z Centrum Astronomicznego PAN w Warszawie. Pory roku zawdzięczamy o... Piknik Matematyczny w Michałowie pod Białymstokiem zainauguruje 1 czerwca Podlaskie Dni Matematyki. Organizatorami całotygodniowej imprezy są: Oddział Białostocki Polskiego Towarzystwa Matematycznego oraz Wydział Informatyki Politechniki Białostockiej... Frędzel, rożek lodów, serce, cytryna, konik morski, tulejka, krzyż ósemkowy, gejsza, potok Anosova - te i trzydzieści kilka innych skomplikowanych powierzchni i brył można obejrzeć jeszcze przez kilka dni na wystawie matematycznej Imaginary na Wydziale Fizyki Politechniki W...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
 Mordechaj GebirtigCzy wiesz że...? Anna Kamieńska (ur. 12 kwietnia 1920 w Krasnymstawie, zm. 10 maja 1986 w Warszawie) – poetka, pisarka, tłumaczka i krytyk literacki; autorka książek dla dzieci i młodzieży. Przekładała m.in. z rosyjskiego, bułgarskiego, białoruskiego, słowackiego, serbsko-chorwackiego, łacińskiego oraz hebrajskiego. W jej dorobku znajduje się blisko 100 książek. Jidysz – ייִדיש (dosłownie: żydowski – od pierwotnego określenia w tym języku ייִדיש־טײַטש jidisz-tajcz; żydowski niemiecki) – język Żydów aszkenazyjskich, powstały ok. X wieku w południowych Niemczech na bazie dialektu średnio-wysokoniemieckiego (Mittelhochdeutsch) z dodatkiem elementów hebrajskich, słowiańskich i romańskich. Wikicytaty to polska wersja serwisu Wikiquote, siostrzanego projektu Wikipedii, który działa jako jedno z przedsięwzięć Fundacji Wikimedia. Angielska wersja powstała 27 czerwca 2003, zaś polska 17 lipca 2004 roku. Wikicytaty są obecnie trzecią pod względem wielkości wersją językową - zawierają ponad 8,5 tysiąca artykułów ustępując tylko projektowi angielskiemu (ponad 17,7 tys. stron) i włoskiemu (ponad 9,7 tys. artykułów). W lipcu 2007 uruchomiono czterdziestą wersję językową. 
 Mordechaj Gebirtig, jid. מרדכי געבירטיג, właśc. Mordechaj Markus Bertig (ur. 4 kwietnia 1877 w Krakowie, zm. 4 czerwca 1942 w getcie krakowskim) – ludowy poeta i pieśniarz żydowski, aktor, z zawodu stolarz. Syn Szyfry i Izaaka Bertigów. Kraków – i pod względem powierzchni. Jedno z najstarszych miast Polski, o ponad tysiącletniej historii. Kraków posiada wartościowe zabytki architektury, działa w nim wiele instytucji i placówek kulturalnych.
Bund (w jęz. jidysz בונד - Związek); pełna nazwa - אַלגעמיינער ייִדישער אַרבעטערסבונד אין ליטע, פּוילן און רוסלאַנד (Algemejner Jidiszer Arbetersbund in Lite, Pojln un Rusland) - Powszechny Żydowski Związek Robotniczy na Litwie, w Polsce i Rosji; ros. Всеобщий еврейский рабочий союз в Литве, Польше и России) – lewicowa, antysyjonistyczna partia żydowska działająca w kilku państwach europejskich w okresie od lat 90. XIX wieku do drugiej połowy lat 40. XX wieku. Organizacyjne pozostałości po tym ugrupowaniu wciąż prowadzą działalność w USA, Kanadzie, Australii i Wielkiej Brytanii. Członek Bundu w języku jidysz nazywany był bundist (bundistn w liczbie mnogiej). Przez całe życie mieszkał na krakowskim Kazimierzu. Odebrał tradycyjne żydowskie wykształcenie w chederze, terminując później u stolarza. Na jego twórczość miał w tym czasie wpływ m.in. Juliusz Hoffman, muzykolog, który zapisywał jego utwory w postaci nut. W pierwszej dekadzie XX w. próbował swoich sił także jako aktor. W czasie I wojny światowej nie walczył na froncie z uwagi na chorobę serca, pracował za to jako sanitariusz w szpitalu wojskowym w Krakowie. W dwudziestoleciu międzywojennym związany był jako twórca głównie ze scenami kabaretowymi oraz kołem literackim Bundu. Wiersz (także: mowa wiązana, oratio vincta) – sposób organizacji tekstu, polegający na powtarzaniu się w nim odcinków o takich samych właściwościach strukturalnych; przeciwieństwo prozy; utwór o swoistej językowej kompozycji, w której wers (linijka wiersza wyodrębniona intonacyjnie i graficznie) pełni funkcję wierszotwórczą, wykorzystuje środki stylistyczne w funkcji poetyckiej, impresywnej lub ekspresywnej.
Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji. W czasie okupacji hitlerowskiej, gdy Żydzi musieli w 1940 r. opuścić Kazimierz, zamieszkał w Łagiewnikach, a potem w getcie krakowskim przy ul. Janowa Wola. Napisał ponad 100 pieśni i wierszy. W jednym ze swych wierszy żegnał się z Krakowem przed wywózką do getta: "Krakowie, bądź mi pozdrowiony – przed domem czeka zaprzężony wóz, jak psa mnie gnają stąd, ostatni raz widzę może miejsce tak bliskie i znajome, na grobie matki wypłakałem serce, ostatnią łzą zwilżyłem kamień ojca, święta ta ziemia..." 4 czerwca 1942 został wraz z żoną i dwiema córkami zamordowany przez Niemców podczas prowadzonej przez nich akcji wysiedleńczej. Na domu przy ul. Berka Joselewicza 5, gdzie niegdyś mieszkał, umieszczono w 1992 r. tablicę pamiątkową z napisem: "Bądź zdrów mój Krakowie. Mordechaj Gebirtig (1877-1942) – stolarz, poeta, pieśniarz". 4 czerwca jest 155. (w latach przestępnych 156.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 210 dni. Słońce w tym dniu znajduje się w zodiakalnym gwiazdozbiorze Bliźniąt.
Bente Kahan (ur. 1958 w Oslo) - norweska piosenkarka i aktorka żydowskiego pochodzenia, związana z Wrocławiem. Jest obecnie jedną z czołowych wykonawczyń pieśni żydowskich w Europie. Postać Gebirtiga spopularyzowali w Polsce: Gołda Tencer, która w 1991 r. wystawiła na deskach Państwowego Teatru Żydowskiego w Warszawie przedstawienie Der trubadur fun Galicje (Trubadur z Galicji); Przemysław Gintrowski, komponując i wykonując (z Joanną Trzepiecińską) monumentalny utwór do własnej muzyki z tekstem Anny Kamieńskiej Stół Mordechaja Gebirtiga, a także żydowski pieśniarz, André Ochodlo, mający w swoim repertuarze wiele pieśni Gebirtiga i jego wierszy w tłumaczeniu Agnieszki Osieckiej z muzyką autorstwa czołowych polskich kompozytorów. Pieśń – gatunek literacki poezji lirycznej, o genezie związanej z obrzędami i muzyką (pieśni ludowe, pieśni średniowieczne), od której stopniowo się uwolnił, stając się samodzielną formą wyrazu.
Kabaret (wymowa ?/i) – forma sztuki widowiskowej, mająca charakter zazwyczaj satyryczny. Widowiska kabaretowe tworzone są przez kilkuosobowe grupy artystów. Zazwyczaj są to grupy stałe. Ekspresja sztuki w przypadku kabaretu polega na prezentowaniu krótkich form, skeczy. Czasami grupy kabaretowe łączą się lub wymieniają członkami, wprowadzając dzięki temu nowe środki wyrazu. Teksty Gebirtiga śpiewa Bente Kahan, m.in "Kinderjohren" (album Farewell Cracow). Znane piosenki autorstwa GebirtigaLiteratura w języku polskimLinki zewnętrzneŁagiewniki - obszar Krakowa wchodzący w skład Dzielnicy IX Łagiewniki-Borek Fałęcki, znajdującej się południowej części miasta. Dominuje niska zabudowa jednorodzinna. Znane są w Polsce i na świecie z sanktuarium Bożego Miłosierdzia i pod koniec 2005 r. stały się nawet bardziej popularne wśród wiernych niż francuskie La Salette. Do Łagiewnik pielgrzymował Jan Paweł II oraz Benedykt XVI. W Łagiewnikach znajduje się także kościół Parafialny pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa, kilka zabytkowych kapliczek, pomniki oraz stacja kolejowa Kraków-Łagiewniki na której zatrzymuje się Pociąg Papieski. W maju 2009 roku na terenie poprodukcyjnych byłych Krakowskich Zakładów Sodowych "Solvay" ruszyła budowa Centrum Jana Pawła II Nie lękajcie się. Tereny te, tzw. białe morza, leżą pomiędzy rzeką Wilgą a linią kolejową w kierunku Zakopanego. Z inicjatywą budowy centrum wystąpił kard. Stanisław Dziwisz. Pieniądze na budowę pochodzą od wiernych. Kard. Stanisław Dziwisz przeznaczył na ten cel honoraria z książki i filmu Świadectwo.
André Ochodlo (właśc. André Hübner-Ochodlo; ur. 1963 w Plauen), aktor, reżyser teatralny, pieśniarz, popularyzator kultury jidysz, założyciel i dyrektor Teatru Atelier w Sopocie (1989), inicjator sopockiego festiwalu Lato Teatralne (impreza odbywająca się od 1994), dyrektor Międzynarodowych Spotkań z Kulturą Żydowską.
Czy wiesz że...? beta Okupacja niemiecka w Polsce 1939–1945 – system policyjno-wojskowej administracji niemieckiej na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej, zajętym w wyniku agresji zbrojnej przeciwko Polsce podjętej przez III Rzeszę w dniu 1 września 1939 oraz po podziale terytorium RP w wyniku niemiecko-sowieckiego układu o przyjaźni i granicy z dnia 28 września 1939 (będącego nawiązaniem do paktu Ribbentrop-Mołotow z 23 sierpnia 1939).
Stolarz — rzemieślnik wykonujący z drewna elementy budowlane, meble, przedmioty codziennego użytku. Pierwszy w Polsce cech stolarski powstał w 1489 w Krakowie. Rozwój meblarstwa wiązał się z rozwojem miast, a tym samym z rozwojem mieszczaństwa. Pierwszą szkołę meblarstwa stworzył w 1750 Stanisław Konarski. Do znanych stolarzy zalicza się Jan Jakub Simmler, ur. w 1791 roku, zmarły w 1872 polski rzemieślnik produkujący meble o wysokim poziomie artystycznym i technicznym.
Joanna Trzepiecińska Anderman (ur. 7 września 1965 w Tomaszowie Mazowieckim) – polska aktorka teatralna, filmowa i telewizyjna, wokalistka. Aktorka warszawskiego Teatru Studio.
I wojna światowa – pomiędzy od czasu wojen napoleońskich na kontynencie europejskim zakończony klęską Państw Centralnych, likwidacją mocarstw Świętego Przymierza i powstaniem w Europie Środkowej i południowej licznych państw narodowych. Mimo ogromu strat i wstrząsu nimi wywołanego wojna ta nie rozwiązała większości konfliktów, co doprowadziło do wybuchu II wojny światowej 21 lat po jej zakończeniu.
Poezja (z gr. ποίησις, poíesis – tworzenie, wytwórczość, sztuka poetycka) – wieloznaczny termin, współcześnie stanowiący przede wszystkim określenie dzieł literackich nienapisanych prozą lub synonim liryki.
Teatr Żydowski im. Estery Racheli i Idy Kamińskich - teatr działający w Warszawie, wystawiający sztuki w dwóch językach: jidysz i polskim. Jest jedynym współcześnie działającym teatrem żydowskim w Polsce i jedynym na świecie stałym teatrem wystawiający sztuki w języku jidysz.
Kazimierz (jid.: קזימיר, Kazimir ; קוזימיר, Kuzimir; קוזמיר, Kuzmir) – część Krakowa wchodząca w skład Dzielnicy I Stare Miasto. Od swojego powstania w XIV wieku do początków XIX wieku Kazimierz był samodzielnym miastem, położonym na południe od Krakowa i oddzielonym od niego Wisłą. Jego północno-wschodnią część stanowiła historyczna dzielnica żydowska, przez wiele wieków Kazimierz był miejscem współistnienia i przenikania się kultury żydowskiej i chrześcijańskiej. Obecnie stanowi jedną z ważniejszych atrakcji turystycznych Krakowa, jest tez ważnym centrum życia kulturalnego miasta. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |
