Morze Ochockie - Polski Serwis Naukowy

Morze Ochockie na mapie

Zatoka Nagajewa w pobliżu Magadanu

Morze Ochockie (ros. Охотское море) – morze w północno-zachodniej części Oceanu Spokojnego leżące między półwyspem Kamczatka, Wyspami Kurylskimi i Hokkaido na wschodzie, a Sachalinem i kontynentem azjatyckim na zachodzie. Z Oceanem Spokojnym łączy się przez Cieśniny Kurylskie, z Morzem Japońskim przez Cieśninę Tatarską i Cieśninę La Pérouse'a.

Walenie (Cetacea) – rząd ssaków (w kladystyce to klad w obrębie parzystokopytnych). Występują one głównie w oceanach. Wyjątkiem są delfiny słodkowodne, zamieszkujące rzeki oraz nieliczne gatunki żyjące na styku tych dwóch środowisk (estuaria). Rząd waleni skupia około 80 gatunków dużych zwierząt, takich jak delfin, morświn, kaszalot, płetwal błękitny. Ich podobieństwo do ryb ma charakter konwergencji.

Amur (ros. Амур, mong. Хара-Мурэн "Czarna Rzeka", chiń. Heilong Jiang "Rzeka Czarnego Smoka") – rzeka we wschodniej Azji. Dorzecze Amuru leży na terytoriach Rosji, Mongolii i Chin. Powierzchnia dorzecza 1855 tys. km². Amur powstaje ze złączenia rzek Szyłki i Arguni. Wpada do Morza Ochockiego. Długość Amuru wynosi 2824 km (od źródła Arguni 4444 km).

powierzchnia 1583 tys. km²

średnia objętość 1365 tys. km³

średnia głębokość 177 m

największa głębokość 3372 m

zasolenie 32,8‰

Większa część morza leży na szelfie kontynentalnym. Długość linii brzegowej 10460 km. Linia brzegowa słabo rozwinięta. Największe zatoki: Szelichowa, Sachalińska. Prawie wszystkie wyspy położone przy brzegach. Największe z nich to Wyspy Szantarskie, Wyspy Zawiałowa, Wyspy Jamskie. Tylko mała wyspa Jana (ros. Ионы) leży na otwartym morzu. Do Morza Ochockiego wpadają Amur, Uda, Ochota, Giżyga, Pienżyna.

Mintaj, rdzawiec pacyficzny, suketo (Theragra chalcogramma) – gatunek ryby z rodziny dorszowatych (Gadidae). Występuje licznie w północnych morzach Pacyfiku, osiągając długość około 40–45 cm (największe rozmiary osiąga w Morzu Beringa – nawet do 75 cm) i masę ciała do 1,5 kg. Dojrzałość rozrodczą uzyskuje w wieku 3–4 lat. Główne pożywienie mintaja to plankton.

Kamczatka - duży półwysep w azjatyckiej części Rosji. Rozdziela Morze Ochockie i Morze Beringa. Jego powierzchnia wynosi około 370 tys. km². Zamieszkany przez około 400 tys. osób. Ludność stanowią głównie Rosjanie, Koriacy i Itelmeni. Głównym miastem jest Pietropawłowsk Kamczacki (195 tys. mieszkańców).

Morze Ochockie jest zasilane przede wszystkim dzięki połączeniu z Oceanem Spokojnym. Opady i wody rzek odgrywają małą rolę. Najwięcej wody przepływa przez Cieśninę La Pérouse'a. Wody z głębin Oceanu Spokojnego przechodzą przez Cieśniny Kurylskie. Powierzchniowe wody Morza Ochockiego mają temperaturę zimą od -1,8 do 2° С, latem od -1,5 do 15° С. Występują prądy morskie, największe w Cieśninach Kurylskich (nawet do 3 m/s). Przypływy mają amplitudy od 12 m w Zatoce Szelichowa do 0,8 m przy brzegu Sachalinu. Północna część morza pokrywa się lodem. Często występują sztormy. Przezroczystość wód waha się w granicach 10-17 m na pełnym morzu i 6-8 m przy brzegach.

Ocean Spokojny (Pacyfik), Ocean Wielki – największy, najgłębszy i najstarszy na świecie zbiornik wodny. Z powierzchnią równą 178,7 mln km² zajmuje jedną trzecią całej Ziemi. Największą rozciągłość południkową osiąga między Arktycznym Morzem Beringa a Morzem Rossa przy brzegach Antarktydy i wynosi ona aż 15500 km. Z kolei największą rozciągłość równoleżnikową osiąga między wybrzeżem Indonezji a Kolumbii i Peru i wynosi 19800 km czyli prawie połowę obwodu kuli ziemskiej i pięć razy więcej niż średnica Księżyca. Granicami oceanu są: Ameryki Północna i Południowa na wschodzie, Azja i Australia na zachodzie oraz lodu Arktyki i Antarktydy odpowiednio na północy i południu. Pojemność oceanu szacowana jest na 169,2 mln km³ co stanowi 46% ziemskich zasobów wód. Tradycyjnie dzieli się go wzdłuż równika na część północną i południową, ale wyjątkami są tutaj wyspy Gilberta i Galapagos w całości uznawane za Południowy Pacyfik. Na tym Oceanie znajduje się największa głębia Rów Mariański (głębokość: 10 911 m) oraz druga co do wielkości wyspa świata Nowa Gwinea. Średnia głębokość wynosi 4 280 m p.p.m.

Morze Japońskie (jap. 日本海, Nihon-kai?) – morze przybrzeżne zachodniego Oceanu Spokojnego, otoczone przez japońskie wyspy Hokkaido, Honsiu i Kiusiu oraz wyspę Sachalin od wschodu, a przez Półwysep Koreański i Rosję od zachodu.

Morze charakteryzuje się bogatą fauną. Znane jest ze swoich ławic mintaja. Występuje wiele gatunków bezkręgowców i ssaków (walenie, foki).

Ważniejsze miasta nad Morzem Ochockim: Władywostok, Magadan, Ochock, Siewierokurylsk, Kurylsk, Abashiri.

Morze Ochockie zostało odkryte – dla Europejczyków - przez rosyjskich podróżników Moskwicina i Pojarkowa w pierwszej połowie XVII wieku. Od 1733 r uczestnicy Drugiej Ekspedycji Kamczackiej zbadali większość wybrzeża morza. W latach 1849-1855 zbadano ujście Amuru i potwierdzono istnienie cieśniny między kontynentem a Sachalinem.

Wyspy Szantarskie (ros. Шантарские острова) – archipelag 15 wysp w południowo-zachodniej części Morza Ochockiego. Powierzchnia ok. 2500 km². Największe wyspy to Wielki Szantar (1790 km²), Wyspa Fieklistowa (ok. 400 km²) i Mały Szantar (ok. 100 km²). Wysokość do 701 m n.p.m. Powierzchnia górzysta. Pokryte w większości lasami.

Cieśnina Tatarska - cieśnina na Oceanie Spokojnym, oddzielająca wyspę Sachalin od Azji. Jej długość wynosi ok. 900 km, szerokość w najwęższym miejscu: 7,3 km.

Zobacz hasło Morze Ochockie w Wikisłowniku