Mulaj Ismail - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy sułtana. Zapoznaj się również z: Mulaj Ismail - książę marokański, syn Mulaja Abdullaha.

Mulaj Ismail

Mulaj Ismail (arab. أبو النصر مولاي إسماعيل بن الشريف = Abu an-Nasir Mulaj Ismail ibn asz-Szarif, ur. 1645 w Ar-Risani, zm. 21 marca 1727 w Meknesie) - drugi sułtan Maroka z dynastii Alawitów, syn Mulaja Alego asz-Szarifa, władcy Tafilalt.

Sudan – to kraina geograficzna i historyczna w Afryce. Rozciąga się między Sahelem a obszarem wilgotnych lasów równikowych i biegnie od Wyżyny Abisyńskiej aż po Ocean Atlantycki. Jej powierzchnia wynosi ok. 5 mln km². W tej krainie rozciągają się bezkresne tereny trawiaste zwane sawannami i zamieszkują tu zwierzęta charakterystyczne dla tego środowiska przyrodniczego.

Asila (arab. أصيلة albo أرزيلة, fr. Arzila, hiszp. Arcila) - miasto w Maroku, około 50 km od Tangieru. Mieszka tu ok. 28 tys. osób (stan z 2004).

Objął tron w 1672 roku po swoim bracie Mulaju Raszidzie. Początkowo musiał tłumić powstania żądnych władzy krewnych oraz sprzeciwiających się jego panowaniu plemion, zanim mógł poświęcić się rozbudowie kraju.

Zrestrukturyzował siły zbrojne i stworzył nową armię z blisko 40 tysięcy sudańskich niewolników. Dzięki niej udawało mu się trzymać w szachu różnorodne plemiona Berberów i Beduinów, które sprzeciwiały się forsowanej przez niego jedności państwa. Mulaj Ismail zdobył także angielski bastion w Tangierze (w 1684) oraz hiszpański fort w okolicach Al-Araisz (1689), a także Asilę i pobliskie tereny nad Oceanem Atlantyckim (1691).

Ocean Atlantycki (Atlantyk) – drugi pod względem wielkości ocean na Ziemi pokrywający około jednej piątej jej powierzchni. Nazwa wywodzi się z mitologii greckiej i oznacza "Morze Atlasa".

Mulaj Raszid (arab. الرشيد بن علي الشريف = Ar-Raszid ibn Ali asz-Szarif, ur. 1631 w Ar-Risani, zm. 9 kwietnia 1672 w Marrakeszu) - pierwszy sułtan Maroka z dynastii Alawitów, syn Mulaja Alego asz-Szarifa, władcy Tafilalt.

Swoje bezpieczeństwo oparł na elitarnej gwardii zwanej Bukhari, w skład której wchodzili trenowani od młodości, wyselekcjonowani pod względem warunków fizycznych czarnoskórzy niewolnicy. Gwardia ta stanowiła najlepiej wyszkoloną i wyposażoną formacje wojskową w państwie.

Pod rządami Mulaja Ismaila nastąpił gwałtowny rozwój gospodarczy Maroka. Rozkwitł handel z Europą, zwłaszcza z Francją i Wielką Brytanią. Rozwój ten umożliwił wzmożoną działalność budowniczą. Oprócz umocnień obronnych wokół Meknesu (dokąd przeniesiono stolicę z Fezu) powstały tam też nowe rezydencje i pałace. Wiele wzniesionych w tym czasie budowli przetrwało do dzisiaj i stanowią one wizytówkę miasta (m. in. największa w Maroku brama Bab al-Mansur).

Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.

Niewolnictwo – zjawisko społeczne, którego istotą jest stosunek zależności, polegający na tym, iż pewna grupa ludzi (niewolnicy) stanowi przedmiot własności innych osób, grup ludzi (rodzina, plemię itd.), lub instytucji (państwo, świątynia itp.), którzy mogą nimi swobodnie rozporządzać.

Po śmierci Mulaja Ismaila rozgorzały zacięte walki o sukcesję do tronu między jego siedmioma synami, które doprowadziły do upadku potęgi państwa i anarchii. Dopiero za sułtana Muhammada III (1757-1790) udało się na nowo zjednoczyć Maroko.

Prochy Mulaja Ismaila spoczywają obecnie w jego mauzoleum w Meknesie.

Źródła

John Windus, Reise nach Mequinetz, der Residentz des heutigen Käysers von Fetz und Marocco welche C. Stuart als Groß-Britannischer Gesandter Anno 1721 zur Erledigung der dortigen Gefangenen abgelegt hat.', Förster, Hannover 1726 (pierwsze niemieckie wydanie A Journey to Mequinez)

Stephan i Nandy Ronart, Lexikon der Arabischen Welt, Artemis Verlag, 1972 ISBN 3-7608-0138-2

The Alawi dynasty. Genealogy