Nobunaga Oda - Polski Serwis Naukowy

Nobunaga Oda (jap. 織田信長, Oda Nobunaga, ur. 23 czerwca 1534 w Nagoi, zm. 21 czerwca 1582 w Kioto) - japoński przywódca, jedna z najważniejszych postaci okresu Azuchi Momoyama (inaczej: sengoku jidai - epoka kraju w stanie wojny), a także w całej historii kraju. W momencie śmierci kontrolował 33 z 66 historycznych prowincji Japonii.

Hideyoshi Toyotomi (jap. 豊臣秀吉, Toyotomi Hideyoshi?, 2 lutego 1536 lub 17 marca 1537 – 18 września 1598) — japoński przywódca polityczny i militarny z okresu Azuchi Momoyama. Jeden z najważniejszych ludzi w historii tego kraju. Po raz pierwszy w historii doprowadził do jego całkowitego zjednoczenia.

Bitwa nad rzeką Ane (jap. 姉川の戦い, Ane-gawa no tatakai) – bitwa w Japonii, która miała miejsce 9 sierpnia 1570 r. nad rzeką Ane, niedaleko jeziora Biwa (obecnie prefektura Shiga). Było to starcie między koalicją rodów Azai (lub Asai) i Asakura a klanami Oda i Tokugawa, zakończone zwycięstwem Nobunagi Ody. W konsekwencji przegranej bitwy nastąpił upadek pokonanych rodów Azai i Asakura.

Początek kariery

W 1551 został daimyō klanu Oda, który przejął kontrolę nad prowincją Owari, znajdującą się na zachód od równiny Kantō i dziedzin rodzin Imagawa, Takeda i Hōjō. W 1560 pod Okehazama pokonał armię Imagawa Yoshimoto, który poległ. Tym samym na służbę do Nobunagi trafił Tokugawa Ieasu (wcześniej był zakładnikiem na dworze Imagawa), który obok Hideyoshiego Toyotomi okazał się najważniejszym dowódcą wojsk klanu Oda.

Yoshimoto Imagawa (jap. 今川義元, Imagawa Yoshimoto, ur. 1519 - zm. 12 czerwca 1560) - daimyō klanu Imagawa. Przetrzymywał on na swym dworze przyszłego szoguna Tokugawę. Udało mu się podporządkować trzy nadmorskie prowincje: Mikawę, Totomi i Surgę. Zginął w 1560 w bitwie pod Okehazamą. Po jego śmierci klan upadł.

Ród Asakura (jap. 朝倉氏, Asakura-shi) – feudalny klan japoński, potomkowie księcia Kusakabe (662-689), drugiego syna cesarza Temmu (631-686). W okresie Sengoku byli rodziną daimyō z prowincji Echizen.

Aby utorować sobie drogę do stolicy kraju, Kioto, Nobunaga po kolei zajął prowincje Mino (1564) i Omi (1568), pokonując klan Saitō.

Kontrola siogunatu Ashikaga

7 listopada 1568 Nobunaga wkroczył do Kioto, osadzając tam Yoshitaku Ashikaga, przez którego następnie sprawował rządy. W regionie Kantō wojska pod dowództwem Ieasu bez przerwy musiały walczyć z armią klanu Takeda lub Hōjō. Jednocześnie na północ od Mino Nobunaga walczył z wojskami rodzin Asakura i Azai o zdobycie kontroli nad prowincją Echizen. Największą bitwę - nad rzeką Anegawa - wygrał, lecz nie udało mu się osiągnąć głównego celu. Kolejny problem stanowiły potężne klasztory buddyjskie, które dysponowały rozległymi posiadłościami, własnymi armiami mnichów - wojowników (Sōhei) oraz poparciem ludu. Kilka z nich, m.in. Enryaku-ji w 1571 Nobunaga zniszczył doszczętnie.

Daimyō (jap. 大名, daimyō?) – panowie feudalni w średniowiecznej Japonii, po rozpoczęciu tzw. ery feudalnej (784 r.), potężni i wpływowi władcy ziemscy. Daimyō zarządzali nieraz całymi wioskami i miastami, a do dyspozycji mieli własne oddziały samurajów.

Azai lub Asai (jap. 浅井氏, Azai-shi) – feudalny klan japoński wywodzący się z rodu Fujiwara. W okresie Sengoku byli rodziną daimyō z prowincji Ōmi (obecnie prefektura Shiga).

Przeciwnicy

W 1573 zmarł jeden z najbardziej znanych dowódców tego okresu, Shingen Takeda. Dwa lata później armia pokonała pod Nagashino wojska klanu Takeda dowodzone przez nowego przywódcę tej rodziny, Katsuyoriego. Zginęło 10 tysięcy ludzi. Szalę zwycięstwa przeważyły muszkiety, które Nobunaga wprowadził efektywnie do swojej armii jako jeden z pierwszych. Jego strzelcy stali w kilku rzędach i kolejno ładowali broń, dzięki czemu nie było długich przerw w salwach. Od tego czasu ten klan nie stanowił już większego zagrożenia dla Nobunagi.

Język japoński (日本語 nihongo lub nippongo) – język używany przez ok. 130 mln mieszkańców Japonii oraz japońskich emigrantów na wszystkich kontynentach.

Ieyasu Tokugawa (jap. 徳川家康, Tokugawa Ieyasu, ur. 31 stycznia 1543, zm. 22 maja 1616) – założyciel dynastii szogunów Tokugawa, sprawował realną władzę w Japonii od 1600 roku do abdykacji w 1605.

Kolejnym przeciwnikiem był klan Mōri, który kontrolował 10 prowincji na zachodzie Honsiu. Walczyły z nim wojska Nobunagi pod wodzą Hideyoshiego i Mitsuhide Akechi. Nie zdołały jednak pokonać armii daimyō Mōri Motonariego. Mitsuhide okazał się zdrajcą. W czerwcu 1582 roku upozorował wymarsz z Kioto wojsk, którymi dowodził, a następnie przystąpił do oblężenia Nobunagi, który pozostał w zamku z jedynie stu żołnierzami. 21 czerwca Nobunaga zmarł, według jednej wersji w wyniku postrzału, według drugiej - popełnił rytualne samobójstwo (seppuku).

Owari (?), nazywana również Bishu (尾州) to historyczna prowincja Japonii, która obecnie stanowi zachodnią część prefektury Aichi. Graniczyła z prowincjami Mino i Mikawa.

Kantō (?) - nizina w Japonii na wyspie Honsiu, rozciąga się na wschód od góry Fudżi, a jej powierzchnia wynosi ok. 17 000 km². Jest to największy obszar nizinny w Japonii, obejmujący ponad połowę regionu Kantō. Jest tam gęsta sieć rzek i kanałów. Rzeka Tone ma 322 km i jest drugą, co do długości, rzeką Japonii (powierzchnia dorzecza 16 840 km²).

Zapisał się w pamięci i źródłach pisanych jako znakomity dowódca, reformator, a przede wszystkim człowiek bardzo okrutny - nawet jak na standardy sengoku.

Przypisy

Formalnie nie posiadał tytułu sioguna, ale z powodu ciągłości rządów wojskowych i tego jaką władzę miał w czasie swojego panowania, jest zaliczany w poczet siogunów.

Linki zewnętrzne

Dokładny życiorys Nobunagi (ang.)