Offenbach am Main - Polski Serwis Naukowy

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Offenbach am Main

Offenbach am Main – miasto na prawach powiatu w Niemczech, w kraju związkowym Hesja, w rejencji Darmstadt.

Miasto liczy 120 067 mieszkańców (dane z 31 marca 2011) i jest 5. pod względem wielkości miastem w regionie Ren-Men. Jest ważnym ośrodkiem przemysłowym, usługowym i handlowym. Najbliższe duże miasto – Frankfurt nad Menem – znajduje się bezpośrednio przy zachodniej i północno-zachodniej granicy miasta. Offenbach am Main należy do dziewięciu miast Hesji o największym znaczeniu regionalnym (niem. Oberzentrum).

Trolejbus (pop. trajtek) – drogowy pojazd komunikacji miejskiej napędzany energią elektryczną pobieraną z sieci trakcyjnej. Posiada dwa odbieraki prądu połączone z zawieszoną nad jezdnią parą przewodów. Stąd nazwa od angielskiego słowa "trolley" i końcówki "bus" od omnibus (po łacinie – dla wszystkich). W Polsce trolejbusy korzystają z prądu stałego o napięciu 600 V.
Fryderyk III, urodzony jako Friedrich Wilhelm Nikolaus Karl von Hohenzollern (ur. 18 października 1831 w Poczdamie, zm. 15 czerwca 1888 w Poczdamie), cesarz niemiecki i król Prus. Panował jedynie 99 dni, od 9 marca do 15 czerwca 1888.

Geografia

Offenbach am Main leży na południowo-wschodnim brzegu rzeki Men, naprzeciwko frankfurckich dzielnic Ostend i Fechenheim oraz na wschód od dzielnic Oberrad i Sachsenhausen-Süd. Rezultatem takiego położenia jest zrośnięcie obu miast i tworzenie przez nie jednego organizmu miejskiego. Przez teren miasta przepływają potoki Bieber i Hainbach. Offenbach znajduje się na Heskim Szlaku Wina Jabłkowego i Sadów Owocowych (Hessische Apfelwein- und Obstwiesenroute).

Aloys Senefelder, Alois Senefelder (ur. 6 listopada 1771 w Pradze - zm. 26 lutego 1834 w Monachium) - niemiecki grafik, wynalazł w 1798 litografię - technikę druku płaskiego. W 1789 opracował kamienioryt, dziesięć lat później autografię i metodę kredkową, a w 1826 wykonał pierwszy druk wielobarwny. Wraz z Aretinem Senefelderem założył w Monachium Instytut Litograficzny.
Petra Behle zd. Schaaf (ur. 5 stycznia 1969 w Offenbach am Main) - była niemiecka biathlonistka, multimedalistka igrzysk olimpijskich i mistrzostw świata, dwukrotnie trzecia zawodniczka klasyfikacji generalnej pucharu świata (1991/1992, 1995/1996). Jej mężem jest były niemiecki biegacz narciarski Jochen Behle.

Gminy i powiaty sąsiednie

Offenbach am Main graniczy na zachodzie i północy z Frankfurtem nad Menem, na północnym zachodzie z Maintal (powiat Main-Kinzig), na wschodzie z Mühlheim am Main i Obertshausen (oba należą do powiatu Offenbach), zaś na południu z Heusenstamm i Neu-Isenburg (oba w powiecie Offenbach).

Podział administracyjny

Offenbach am Main podzielony jest na dzielnice (Stadtteile): Bieber, Bürgel, Innenstadt (Śródmieście), Kaiserlei, Lauterborn, Lohwald, Rosenhöhe, Rumpenheim i Tempelsee. Poszczególne dzielnice dzielą się na mające własne nazwy rejony statystyczne.

Niemcy (Republika Federalna Niemiec, RFN; do traktatu pomiędzy RFN a Polską Rzecząpospolitą Ludową (1970) w Polsce stosowana była oficjalnie nazwa Niemiecka Republika Federalna, NRF; niem.: Deutschland lub Bundesrepublik Deutschland, BRD) – państwo federacyjne położone w Europie, będące członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), G8, ONZ oraz NATO. Stolicą Niemiec jest Berlin (przed połączeniem z NRD – Bonn, obecnie noszące tytuł miasta federalnego). Językiem oficjalnym jest język niemiecki.
Klub piłkarski – klub sportowy, którego głównym - i najczęściej jedynym - celem jest udział w rozgrywkach piłkarskich, organizowanych pod egidą konkretnej federacji (krajowej, bądź kontynentalnej - rzadziej światowej) w stosownej kategorii wiekowej, płci i statusie zrzeszonych w nim osób. Obecnie, kluby piłkarskie są najczęściej klubami jednosekcyjnymi (typowo piłkarskimi), choć mogą również stanowić jedną z sekcji klubu wielosekcyjnego (sekcję piłkarską).

Rejony statystyczne wraz z urzędowym numerem:

Zmiany administracyjne

Pierwotnie osobnymi miejscowościami były dzielnice:

Bürgel – wcielona do miasta 1 kwietnia 1908;

Bieber – wcielona do miasta 1 kwietnia 1938;

Rumpenheim – wcielona do miasta 1 kwietnia 1942.

Historia

Prehistoria

Podczas wykopalisk archeologicznych na terenie Offenbach am Main odkryto ślady z epoki kamiennej. Nie można jednak przyjąć, że istnieje powiązanie etniczne między ludźmi z epoki kamiennej, a mieszkańcami osad za czasów panowania Franków.

Przewoźnicy kolejowi przypisują zwykle uruchamianym przez siebie pociągom pasażerskim kategorię pociągu, określającą ich cechy, takie jak: prędkość handlowa, wyposażenie pociągu, cena biletu, rodzaj obsługiwanych stacji czy też rodzaj obsługiwanej trasy.
Lorenz Diefenbach (ur. 19 lipca 1806 w Ostheim, zm. 28 marca 1883 w Darmstadt) był niemieckim bibliotekarzem, pastorem, lingwistą i etnologiem oraz pisarzem o charakterze nacjonalistycznym.

Starożytność

Tereny obecnego Offenbach am Main należały w okresie rzymskim do Civitas Auderiensium i znajdowały się w prowincji Górna Germania. Przechodziła przez nie rzymska droga z Frankfurtu – z Sachsenhausen, przez Offenbach i Bürgel, dalej przez Mühlheim am Main do Steinheim. Także w Biber znajdują się rzymskie pozostałości. Przez tereny obecnego miasta prowadziły także inne rzymskie drogi, które prawdopodobnie krzyżowały się w Bieber ("Ścieżka Indian").

Linia kolejowa Frankfurt-Bebra – linia kolejowa biegnąca od Bebry do Frankfurtu nad Menem przez Fuldę, Gelnhausen, Hanau i Offenbach nad Menem w Niemczech. Południowa część pomiędzy Fuldą i Frankfurtem jest znana jako Kinzigtalbahn ze względu na dolinę Kizing.
Pentekostalizm (ruch zielonoświątkowy) – kierunek w chrześcijaństwie wyrosły i zakorzeniony w ewangelikalnym protestantyzmie. Powstał w USA w 1901, kładzie duży nacisk na osobiste przeżywanie wiary oraz dary Ducha Świętego – w tym prorokowanie, uzdrawianie chorych (np. przez nałożenie rąk i modlitwę), dar glosolalii (tj. "mówienia językami", chodzi tu o języki, których osoba mówiąca nie zna i nie może znać), wypowiadane w innym stanie świadomości (wspomniane w rozdziale 12 Pierwszego Listu do Koryntian).

Średniowiecze

Złoty Gulden Wernera von Falkenstein

Offenbach am Main został założony przez Franków w 561. Nazwa miasta ma typową dla tego okresu końcówkę -bach i stoi w zależności z nazwą osobową Ovo. Z VI lub VII wieku pochodzi znajdujący się na południe od najstarszego centrum miasta, przy Waldstraße, cmentarz Franków.

Kościół Adwentystów Dnia Siódmego (ang. Seventh-day Adventist Church, w skrócie SDA Church) - jest kościołem chrześcijańskim, wywodzącym się z grona denominacji protestanckich, będących wynikiem przebudzenia adwentowego, jakie nastąpiło w pierwszej połowie XIX wieku na terenie Ameryki Północnej.
Historyzm – nurt w XIX-wiecznej architekturze światowej polegający na naśladownictwie stylistyki minionych epok. Kierunek nietwórczy i eklektyczny polegający na zaniechaniu dążenia do stworzenia stylu odpowiadającego aktualnym warunkom historyczno-społecznym i naśladowaniu przeszłych wielkich stylów w sztuce i architekturze.

Między mieszkańcami istnieją dwie teorie o etymologii nazwy miasta. Pierwsza z nich mówi, że Offenbach uzyskał swoją nazwę, gdyż w tym miejscu Men tworzył bród, który zimą nie zamarzał (niem. Offener Bach → OffenBach, Otwarty Potok → OffenBach). Druga teoria odnosi się do wielkiego pieca, który znajdował się w pobliżu potoku (niem. Bach) czyli (niem. Ofen am Bach → Of(f)enBach, Piec przy Potoku → Of(f)enBach). W kolejnych latach do nazwy wkradło się dodatkowe 'f'.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).
Karl Liebknecht (ur. 13 sierpnia 1871 w Lipsku, zm. 15 stycznia 1919 w Berlinie) – niemiecki polityk komunistyczny i adwokat pochodzenia żydowskiego. Brat Theodora Liebknechta, syn Wilhelma Liebknechta.

Pierwsze wzmianki o Offenbachu nad Menem pochodzą z 977. Cesarz Otton II potwierdził wtedy podarowanie terenów w Offenbachu kościołowi św. Salwatora we Frankfurcie nad Menem (późniejsza katedra). Offenbach am Main był wcześniej częścią Maingau, a okoliczne lasy należały do zespołu leśnego Dreieich. Od średniowiecza do 1819 Offenbach był częścią Marchii Bieber (Biebermark).

Niemiecki Związek Celny (niem. Deutscher Zollverein) utworzony 1 stycznia 1834 r. związek zrzeszający w unii celnej 18 państw niemieckich pod przewodnictwem pruskim. Ujednolicono systemy praw handlowych, wekslowych oraz systemy monetarne krajów członkowskich, aczkolwiek nie wprowadzono jednolitej waluty. Był to kolejny krok do zjednoczenia Niemiec i przejęcia roli hegemona w Rzeszy przez Prusy, których gospodarka "stopiona" z innymi gospodarkami regionu zaczęła się stawać jednym z fundamentów potęgi przyszłej II Rzeszy. W 1842 r. poszerzono liczbę członków do 24, następnie związek poddano reorganizacji w 1867 (utworzenie Związkowej Rady Celnej i Parlamentu Celnego mających ograniczone kompetencje) oraz przyjęto państwa południowoniemieckie. W 1888r . dołączyły do niego wolne miasta Brema oraz Hamburg.
Wolnomularstwo, inaczej masoneria lub sztuka królewska – ponadnarodowy ruch etyczny o swoistych strukturach organizacyjnych (m.in. trójkąty, loże, obediencje), który swe pryncypia i idee wyraża za pośrednictwem rozbudowanej symboliki i rytuałów. Masoneria to także zespół bractw o charakterze elitarnym i dyskretnym. Kolorytu masonerii dodaje wielka liczba legend i spiskowych teorii na jej temat. Nauka badająca historię wolnomularską i idee wolnomularskie nazywa się masonologią.

Właściciele miasta zmieniali się często. Do pierwszych z nich zalicza się hrabiów Hagen-Münzenberg, którzy odziedziczyli swoje majątki po leśnictwie Dreieich. Po śmierci ostatniego z rodu Münzenbergów w 1255, wieś nad Menem przeszła pod władanie hrabiów Falkensteinów. W 1372 hrabia Philipp von Falkenstein zastawił Offenbach radzie miasta Frankfurt za 1000 guldenów. Werner III von Falkenstein , arcybiskup Trewiru (Trier), jako właściciel Offenbachu nakazał około 1400 wybudować zamek nad Menem i bić monety, co wywołało protest Frankfurtu.

Powiat grodzki – jednostka samorządu terytorialnego w Polsce, w okresie międzywojennym. Powiaty grodzkie (wówczas nazywane "miejskimi") istniały w Polsce także po II wojnie światowej. Szczebel powiatów zniesiono w ramach reformy administracyjnej przeprowadzonej w 1975 r.
Protestantyzm — jedna z głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok katolicyzmu i prawosławia, na którą składają się wyznania religijne powstałe na skutek ruchów reformacyjnych wewnątrz Kościoła rzymskokatolickiego rozpoczętych wystąpieniem Marcina Lutra w XVI wieku oraz ruchów przebudzeniowych w łonie macierzystych wyznań protestanckich w kolejnych stuleciach.

Okres władania Isenburgów

Offenbach – wyciąg z Topographia Hassiae Matthäusa Meriana "młodszego" z 1655

Po śmierci Wernera, ostatniego męskiego potomka rodu Falkensteinów, ziemie rodziny przeszły pod władanie innych rodów. Dopiero hrabia Ludwig von Isenburg, jeden spośród wielu spadkobierców, miał tak dużą siłę przebicia, aby w 1486 zostać jedynym właścicielem Offenbach am Main. W okresie władania hrabiego Reinharda von Isenburg-Biersteina Offenbach am Main służył rodowi jako rezydencja. Jego członkowie nakazali wybudować w 1559 zamek Isenburski. W 1559 pojawił się w Offenbach am Main ruch reformacyjny. Podczas wojny trzydziestoletniej Szwedzi przepędzili w 1631 bawarskich zaborców, a na zamku król szwedzki Gustaw II Adolf przyjął kapitulację Frankfurtu nad Menem.

Powiat Main-Kinzig (niem. Main-Kinzig-Kreis) - powiat w Niemczech, w kraju związkowym Hesja, w rejencji Darmstadt. Stolicą powiatu jest miasto Gelnhausen.
Kamienioryt — technika druku wklęsłego gdzie formą drukową jest kamień litograficzny z wyrytym rysunkiem. Do kamieniorytu używane są specjalne twarde kamienie litograficzne. Technika ta stosowana była do produkcji papierów wartościowych i map.

Widok na Offenbach ok. 1770 roku
(Rycina Johanna Caspara Zehendera)

W 1698 hrabia Philipp von Isenburg udzielił schronienia hugenotom, którzy założyli własną, istniejącą do dzisiaj parafię. W tym czasie nastąpił rozrost miasta. Zachodnia część miasta zaczęła się w XVIII wieku rozwijać z osady do znaczącego miasta. Hugenoci znali się na produkcji tabaki, co w pierwszej połowie XVIII w. dawało duże możliwości zarobku.

Synagoga, bożnica, bóżnica (z gr. συναγωγή synagoge: "zgromadzenie, miejsce zebrań") – żydowski dom modlitwy, miejsce zebrań religijnych i społecznych gminy żydowskiej.
Przystanek osobowy, przystanek kolejowy – miejsce na szlaku kolejowym, w którym - jeśli służbowy rozkład jazdy tak przewiduje - zatrzymują się wyznaczone pociągi.

Rządy kupców we Frankfurcie nad Menem blokowały i utrudniały powstawanie tam manufaktur. Magnaci przemysłowi przenieśli się więc za ówczesną granicę kraju – do Offenbachu, w którym przyjaźni rozwojowi przemysłu hrabiowie von Isenburg nadali im swoje regalia.

Johann Wolfgang von Goethe bywał regularnie w 1775 w Offenbachu, gdyż mieszkała tu jego ukochana Lili Schönemann. W tym też czasie rozpoczęła się w mieście produkcja wyrobów skórzanych, a także pojawiły się w nim pierwsze przedsiębiorstwa przemysłowe i usługowe. W 1794 książę Wolfgang Ernst von Isenburg zniósł pańszczyznę. Katolikom przywrócono w 1798, po 200 latach, prawo do sprawowania liturgii i kultu.

18 października 1685 roku król Francji Ludwik XIV zniósł edykt nantejski, który został wprowadzony przez Henryka IV po wojnach hugenockich (1562-1597). Edykt ten gwarantował francuskim ewangelikom prawo do wyznania zgodnego z ich sumieniem i równouprawnienie społeczne. Ewangelickie nabożeństwa mogły się jednak odbywać tylko w miastach, w których się już w 1597 roku odbywały, nie w Paryżu ani w miastach, w których bawił dwór królewski.
Klasycyzm (z łac. classicus – doskonały, pierwszorzędny, wzorowy, wyuczony) – styl w muzyce, sztuce, literaturze oraz architekturze odwołujący się do kultury starożytnych Rzymian, Greków oraz Żydów. Styl ten nawiązywał głównie do antyku. W Europie tzw. "powrót do źródeł" (klasycznych) pojawił się już w renesansie - jako odrodzeniu kultury wielkiego Rzymu. Jako styl dominujący epoki wpływał na kształt innych nurtów kulturowych okresu jak Barok, Rokoko, Manieryzm. Trwał do końca wieku XVIII, w niektórych krajach do lat 30. następnego stulecia, a nawet dłużej. Zmodyfikowany klasycyzm przeradzał się czasem w eklektyzm końca XIX wieku. Klasycyzm jako styl panował w epoce oświecenia. Najpełniejszy rozkwit klasycyzmu nastąpił w I poł. XVIII wieku. W dziedzinie literatury swoisty kres klasycyzmu przyniosła walka klasyków z romantykami.

XIX wiek

Offenbach i okolice, 1893

W 1800 Alois Senefelder, najsłynniejszy mieszkaniec Offenbach am Main, wynalazł kamienioryt. Po Kongresie wiedeńskim w 1815 hrabia Carl von Isenburg, z powodu swej sympatii do Napoleona Bonaparte, utracił władzę. Miasto należało przez krótki okres do Austrii, a następnie zostało przyłączone do Wielkiego Księstwa Hessen-Darmstadt. Po rozwiązaniu Marchii Bieber w 1819 miasto otrzymało 1733 mórg (jutrzyn) terenów między Hainbach a dzisiejszą Grenzstraße. Od tego czasu miasto mogło się rozwijać także w kierunku wschodnim. Poprzednio możliwy był tylko rozrost na południe lub na zachód, w kierunku Frankfurtu nad Menem.

Modernizm - ogólne określenie prądów w architekturze światowej rozwijających się w latach ok. 1918-1975, zakładających całkowite odejście nie tylko od stylów historycznych, ale również od wszelkiej stylizacji. Architektura modernistyczna opierała się w założeniu na nowej metodzie twórczej, wywodzącej formę, funkcję i konstrukcję budynku niemal wyłącznie z istniejących uwarunkowań materialnych.
Zamek Isenburski (niem. Isenburger Schloss) – renesansowy zamek w niemieckim mieście Offenbach am Main. Średniowieczny ród Isenburgów nakazał go w XVI wieku wybudować. Wśród historyków sztuki uchodzi za ważną budowlę renesansową. Widać to zwłaszcza po różniących się od siebie fasadach od północnej i południowej strony zamku. Od strony południowej, w kierunku miasta, renesansowa fasada składa się z portyków między dwoma wieżami, a od północnej, od strony Menu obronną elewację z widocznymi starszymi częściami substancji budynku. Pierwotnie planowano wybudowanie zamku czteroskrzydłowego. Projekt nie został jednak zrealizowany.

Ponieważ Frankfurt nad Menem nie przystąpił do Niemieckiego Związku Celnego, przez najbliższe parę lat targi odbywały się właśnie w Offenbach am Main. W tym celu wybudowano budynek mieszczący dzisiejsze Niemieckie Muzeum Skór (Deutsches Ledermuseum).

W 1832 z byłych rejonów Langen, Offenbach i Seligenstadt powstał powiat Offenbach. Od tego czasu Offenbach am Main był miastem powiatowym (dzisiejszą stolicą powiatu Offenbach, którego miasto nie jest już członkiem, jest Dietzenbach). W 1848 powstała lokalna linia kolejowa prowadząca z zachodniej części miasta do dzielnicy Sachsenhausen we Frankfurcie. Ówczesny (zburzony w latach 50. XX wieku) dworzec istniał przy Bahnhofstraße, a cała dzisiejsza Berlinerstraße w kierunku zachodnim była linią kolejową.

Heinrich von Brentano di Tremezzo, (ur. 6 czerwca 1904 w Offenbach am Main, zm. 14 listopada 1964 w Darmstadt) - niemiecki polityk Unii Chrześcijańsko-Demokratycznej (CDU) o poglądach konserwatywnych, prawnik.
Kościół farny św. Bartłomieja we Frankfurcie nad Menem, zwany Katedrą Cesarską (niem. Kaiserdom St. Bartholomäus) – najstarszy, największy i najważniejszy obiekt sakralny we Frankfurcie nad Menem (Hesja, Niemcy). Kościół ma bardzo wczesną metrykę, jej początki sięgają czasów panowania Merowingów, kiedy to powstała kaplica przy palatium. W czasach karolińskich wzniesiono w tym miejscu dwie świątynie, druga była dedykowana Najświętszemu Salwatorowi. Obecna katedra poświęcona jest św. Bartłomiejowi apostołowi, ze względu na relikwie sprowadzone przed 1239. Jedna z siedmiu katedr cesarskich. Od 1376 miejsce wyboru króla niemieckiego, w latach 1562–1792 stanowiła miejsce koronacji cesarzy. Jeden z najważniejszych przykładów architektury gotyckiej XIV i XV w.

Dopiero w 1873 wybudowano dzisiejszy dworzec główny (Hauptbahnhof), znajdujący się w tamtym okresie na południe od miasta. Powstała linia kolejowa Frankfurt – Bebra. Zaczął rozwijać się przemysł ciężki (zakłady Clariant), dzięki czemu w ciągu następnych dwudziestu lat miasto znacznie się rozwinęło. W 1896 otwarto linię kolejową Rodgaubahn do Dieburga. Później otwarto rozgałęzienie tej trasy do Dietzenbachu.

Honda Motor Co. (jap. 本田技研工業株式会社 – Honda Giken Kōgyō Kabushiki Kaisha) – japońska, międzynarodowa korporacja produkująca samochody, motocykle, skutery, samoloty, silniki oraz różnego rodzaju maszyny do celów budowlanych, rolniczych i innych. Obecnie jest największym producentem silników na świecie. Produkuje ich ponad 25 milionów rocznie. Zakłady produkcyjne umieszczono w ponad 30 różnych krajach. Główna siedziba znajduje się w Tokio. Natomiast siedziba Honda Motor Europe Ltd. znajduje się w Offenbach am Main.
Powiat Offenbach (niem. Landkreis Offenbach) - powiat w Niemczech, w kraju związkowym Hesja, w rejencji Darmstadt. Siedzibą powiatu jest miasto Dietzenbach.

Kaiser-Friedrich-Quelle

W 1888 odkryto źródło lecznicze, które nazwano na cześć rządzącego jedynie 99 dni cesarza Fryderyka III „Źródłem Cesarza Fryderyka“ (Kaiser-Friedrich-Quelle). Z powodu zasolenia nie sprzedaje się już dziś pochodzącej z niego wody mineralnej.

XX wiek

Lata 1900–1949

Słup pogodowy przy Kaiserstraße, ok. 1900 roku

W 1908 do Offenbachu przyłączono pierwszą sąsiednią miejscowość – Bürgel. Spowodowało to zwiększenie terytoriów miasta na wschód od Grenzstraße, aż po granice z Bieber i Rumpehnheim. Podczas puczu w Wielki Piątek 1919 zastrzelono przed koszarami (dzisiejszy urząd finansowy) 17 osób. W 1920 miasto było przez miesiąc okupowane przez wojska francuskie. W 1922 rozpoczęto budowę osiedla Offenbach-Tempelsee w południowej części miasta. Na skutek kryzysu gospodarczego w latach 20. przez pewien czas połowa robotników miasta była bezrobotna. W 1938 Offenbach am Main wystąpił z powiatu Offenbach i stał się miastem na prawach powiatu (kreisfreie Stadt), nadal jednak pozostał siedzibą powiatu. 1 kwietnia tego samego roku nazistowski gauleiter i namiestnik Rzeszy na Hesję Jakob Sprengler zarządził przyłączenie do miasta miejscowości Bieber. W listopadzie 1938 podczas pogromów zbezczeszczono synagogę (dzisiejszy Capitol). Jeszcze do 1936 istniał w mieście silny opór antynazistowski. W 1942 przyłączono do miasta miejscowość Rumpenheim.

Rejencja Darmstadt (niem. Regierungsbezirk Darmstadt) – jedna z trzech rejencji niemieckiego kraju związkowego Hesja. Główny urząd rejencji, prezydium (Regierungspräsidium) ma siedzibę w Darmstadt.
Wielkie Księstwo Hesji (niem. Großherzogtum Hessen) – państwo niemieckie powstałe w 1806 roku po likwidacji Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego. Ludwik I, wielki książę Hesji-Darmstadt był landgrafem Hesji-Darmstadt w latach 1790-1806 (jako Ludwik X), a następnie wielkim księciem Hesji-Darmstadt od 1806 do swej śmierci w 1830 roku.

Od 1949

Frankfurter Straße w roku 1900...

...i w 2008

Offenbach am Main został podczas II wojny światowej zniszczony w 36%. Zniszczone zostało historyczne śródmieście i Westend. Budowle niezniszczone przez bomby zostały wyburzone podczas trwającej przez następne lata odbudowy miasta. Poprzedni charakter zachodniego śródmieścia pomiędzy Herrnstraße i Schloßstraße ("miasto-ogród") został zmieniony na miasto biurowców (przykładem nowego typu budowli są nowy ratusz i City-Tower).

Die Fantastischen Vier znana również jako Fanta 4 (pol. Fantastyczna czwórka) - niemiecka grupa hip-hopowa założona w 1986 w Stuttgarcie przez Michaela Bernda Schmida (pseudonim Smudo), Andreasa Rieke (pseudonim And.Ypsilon), Michaela Becka (pseudonim Dee Jot Hausmarke) i Thomasa Dürra (pseudonim Thomas D). To oni skomponowali piosenkę "Die da", który jako pierwszy utwór hip-hopowy zajmował w Niemczech pierwsze dziesiątki list przebojów. Tworzą swój własny, trudny do powtórzenia styl, z każdym longplayem coraz bardziej poważny i filozoficzny. Stali się moralnym obliczem nowego pokolenia Niemców komentując kapitalistyczny świat. Najnowsza płyta „Für dich immer noch Fanta Sie“ ukazała się 14 maja 2010.
Austria, Republika Austrii (Österreich ?/i, Republik Österreich ?/i) – państwo położone w Europie Środkowej, federacja dziewięciu krajów związkowych (landów).

W 1953 rozpoczęła się budowa Carl-Ulrich-Siedlung (Osiedle Carla Ulricha) między Dietzenbacher Straße a Waldstraße. Liczba mieszkańców Offenbach am Main osiągnęła w 1954 poziom 100 000, a miejscowość została najmłodszym Wielkim Miastem Hesji. Praw miejskich Offenbach am Main oficjalnie nigdy nie uzyskał. W 1953 miasto otrzymało nagrodę europejską za starania w celu rozwijania myśli integracji europejskiej. W 1960 miasto zakupiło Wildhof przy Heusenstamm. W 1971 otwarto obecny ratusz miejski przy Berliner Straße, przenosząc doń administrację ze starego szpitala (obecnie budynek sądowniczy). Uroczyste obchody z okazji 1000-lecia miasta odbyły się w 1977. W 1995 Offenbach am Main uzyskał połączenie z siecią szybkiej kolei miejskiej S-Bahn Ren-Men.

Kaufbeuren – miasto w Niemczech. Znajduje się w Bawarii (rejencja Szwabia), ma ok. 40.000 mieszkańców. Najbliżej położone duże miasta to Monachium (ok. 70 km na północny wschód) i Augsburg (ok. 80 km na północ). Do miasta można dojechać pociągiem z Monachium, Füssen i Augsburga.
Paul von Hindenburg – właśc. Paul Ludwig Hans Anton von Beneckendorff und von Hindenburg (ur. 2 października 1847 w Poznaniu, zm. 2 sierpnia 1934 w Neudeck, obecnie Ogrodzieniec gm. Kisielice, woj. warmińsko-mazurskie) – niemiecki wojskowy – feldmarszałek (Generalfeldmarschall) i polityk – w latach 1925-1934 prezydent Niemiec (Republiki Weimarskiej). Syn oficera pruskiego, obrał również karierę wojskową.

Ze względu na dobrą infrastrukturę i korzystne położenie w regionie Ren-Men – u samych wrót Frankfurtu nad Menem, w ostatnich latach w mieście pojawiło się wiele firm i przedsiębiorstw. Administracja miasta kusi szybkimi i nieskomplikowanymi zezwoleniami budowlanymi. Tajemnicą poliszynela jest fakt, że firma Hyundai w ciągu jednej nocy uzyskała pozwolenie na budowę swojej europejskiej centrali w mieście. Żadne inne niemieckie miasto nie potrafiło szybciej i bez zbędnych komplikacji przedłożyć swej oferty. Czynsze uchodzą za korzystne. Do dziś w samym centrum istnieje wiele starych kamienic czynszowych z początków XX wieku.

S-Bahn Ren-Men (niem. S-Bahn Rhein-Main) – sieć szybkiej kolei aglomeracyjnej w Regionie Ren-Men u ujścia Menu do Renu. Linie tej kolei spotykają się w centralnym punkcie aglomeracji, Frankfurcie nad Menem i docierają także do okolicznych dużych miast: Darmstadt, Hanau, Moguncji, Offenbach i Wiesbaden. Centralną część sieci stanowi uruchomiony 28 maja 1978 wspólny tunel średnicowy, prowadzący z Dworca Głównego pod śródmieściem Frankfurtu, określany jako City-Tunnel. Obecnie S-Bahn obsługiwana jest przez DB Regio AG i działa w ramach związku komunikacyjnego RMV.
City Tower – wieżowiec formalnie stojący w mieście Offenbach am Main zlokalizowanym w bliskim sąsiedztwie z Frankfurtem nad Menem, przez co często uznaje się go za element zlokalizowany właśnie we Frankfurcie. Wieżowiec ma 140 metrów wysokości wraz z 18 metrową iglicą i posiada 33 kondygnacje. Jego budowa została zakończona w 2003 roku.

Architektura

Przez długi czas Offenbach zdominowany był przez architekturę hugenocką. Typowe dla niej są dachy mansardowe. Zachowało się jedynie kilka budynków w tym stylu – kościół ewangelicko-reformowany i należąca do niego parafia oraz budynek banku SEB na rogu Aliceplatz i Frankfurter Straße. Budowa Berliner Straße drastycznie zmieniła wygląd centrum miasta. Pomimo tego w Offenbachu znajduje się wiele ciekawych architektonicznie budynków.

Kahał (hebr. קהלה kehilla – zgromadzenie, gmina) - wyrażenie z języka jidysz oznaczające gminę, formę organizacji społeczności żydowskiej. Słowo to oznacza zarówno samo skupisko ludności, wewnętrznie zorganizowane i posiadające władze, jak i samą grupę władz gminy.
Otto Eduard Leopold von Bismarck-Schönhausen (ur. 1 kwietnia 1815 w Schönhausen (Elbe), zm. 30 lipca 1898 w Friedrichsruh) – książę von Bismarck-Schönhausen, książę von Lauenburg; niemiecki polityk, premier Prus, kanclerz Rzeszy zwany Żelaznym Kanclerzem. Przyczynił się do zjednoczenia Niemiec. W polityce wewnętrznej zwolennik ewolucyjnego konserwatyzmu.

Renesans

Zamek Isenburgów

Charakterystyczną i prawdopodobnie najbardziej znaną budowlą w mieście jest zamek Isenburski (Isenburger Schloss). Został on wybudowany w 1576 dla hrabiego z rodu Isenburgów. Wielokrotnie był przebudowywany, po raz ostatni po pożarze dachu w czasie II wojny światowej. Zamek jest od 1999 częścią uczelni Hochschule für Gestaltung, która bezpośrednio do niego przylega. Właścicielem jest kraj związkowy Hesja.

Frankowie(łac. gens Francorumlub Franci) - to nazwa zbiorcza określająca zachodniogermańską federację plemion, u swoich, uchwytnych źródłowo, początków, tj. w III w. n.e., zamieszkującą tereny na północ i wschód od dolnego Renu. Między trzecim, a piątym wiekiem część Franków najeżdżała terytorium Rzymu, gdy inna część weszła w skład rzymskich wojsk w Galii. Tylko Frankowie saliccy utworzyli królestwo na terenach rzymskich. Pod wodzą rodzimej dynastii Merowingów podbili niemal cała Galię. Pod władzą Karolingów państwo to stałą się wiodącą siłą chrześcijańskiego Zachodu. Jego rozpad dał początek dwóm wiodącym siłom średniowiecza: królestwu Francji i państwu niemieckiemu.
Mansarda (facjata) – pomieszczenie mieszkalne znajdujące się w kondygnacji strychowej, wydzielone z niej ścianami, które przenikając przez połać dachu formują nadbudowę nad koronującym gzymsem budynku.

Klasycyzm

Świątynia Lili

Pochodzącą z tego okresu Świątynię Lili (Lili-Tempel) wybudowano w 1798, początkowo jako dom kąpielowy. Jest jedyną w regionie Ren-Men zachowaną budowlą Nicolasa Alexandre'a Salinsa de Montforta. Według krążącej w mieście legendy budowla nosi nazwę ukochanej Johanna Wolfganga von Goethe – Elisabeth Schönemann, z którą to spotykał się w pobliskim parku w 1775. Klasycystyczna budowla wymagająca gruntownego remontu została w 2004 sprzedana prywatnemu właścicielowi. Koszty odrestaurowania budynku szacuje się na 600 do 900 tys. euro. Świątynia Lili ma w przyszłości służyć jako galeria sztuki.

Stacja kolejowa – posterunek ruchu następczy zapowiadawczy, w obrębie którego, oprócz toru głównego zasadniczego, znajduje się co najmniej jeden tor główny dodatkowy, a pociągi mogą rozpoczynać i kończyć swój bieg, krzyżować się i wyprzedzać, jak również zmieniać skład lub kierunek jazdy. Ruchem pociągów, pojazdów pomocniczych, manewrami taboru na stacji kieruje dyżurny ruchu.
Reformacja – ruch religijny i społeczny zapoczątkowany przez Marcina Lutra w XVI wieku, mający na celu odnowę chrześcijaństwa. Był reakcją na negatywne zjawiska, które miały miejsce w katolickiej hierarchii kościelnej, a także stanowił opozycję do katolickiej doktryny dogmatycznej. Podwaliny pod wystąpienie Marcina Lutra położyła działalność Jana Husa na początku XV wieku – ruch husycki (husyci) odegrał ważną rolę w rozwoju reformacji.

Zamek w Rumpenheim był miejscem zjazdów europejskiej arystokracji. Podczas ostatniej wojny budynek został zniszczony, pozostały po nim jedynie mury zewnętrzne. W 1965 roku właścicielem zamku zostało miasto Offenbach am Main i w paru etapach (ostatni w 2005 roku) budynek został odrestaurowany i jest zbliżony do stanu pierwotnego. Na zamku znajdują się dzisiaj nowoczesne i eleganckie mieszkania prywatne. Corocznie na dziedzińcu odbywa się jarmark średniowieczny.

Kościół Jezusa Chrystusa Świętych w Dniach Ostatnich (ang. The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints, w skrócie LDS) – chrześcijańskie i największe wyznanie w ramach ruchu Świętych w Dniach Ostatnich. Pierwotna nazwa brzmiała Kościół Chrystusa, lecz zmieniono ją dla odróżnienia od innych kościołów chrześcijańskich. Założycielem i pierwszym prorokiem Kościoła był Joseph Smith, Jr. Wyznawcy nazywani są potocznie mormonami (choć nazwą tą określa się również mniejsze kościoły oparte na naukach Smitha). Jedną z najważniejszych różnic dzielących ten kościół od innych kościołów chrześcijańskich jest uznawanie Księgi Mormona za świętą obok Biblii.
Frankfurter Rundschau – niemiecki dziennik zaliczany do nurtu lewicowo-liberalnego, wydawany w nakładzie około 190 tys. egzemplarzy. Gazeta została założona 1 sierpnia 1945 z polecenia amerykańskich władz okupacyjnych, aby propagować idee wolnościowe i wartości demokratyczne.

Historyzm

Pałac Büsing

Historyzm w Offenbachu reprezentują liczne budynki. Około 1775 roku wybudowano pałac Büsing (przebudowany w stylu neobarokowym w latach 1901–1907). Pałac Büsing był w XVIII wieku siedzibą miejską rodziny Bernard – fabrykantów offenbaskich. Mieszczą się w nim dziś urząd stanu cywilnego, biblioteka miejska i Muzeum Klingspora. Istnieje możliwość wynajęcia od miasta reprezentacyjnych pomieszczeń do różnych celów.

Wojna trzydziestoletnia – konflikt trwający od 23 maja 1618 do 24 października 1648 pomiędzy protestanckimi państwami Rzeszy niemieckiej wspieranymi przez inne państwa europejskie (takie jak Szwecja, Dania, Republika Zjednoczonych Prowincji, Francja) a katolicką dynastią Habsburgów. Mimo że wojna spowodowana była przyczynami natury religijnej, jednym z powodów jej długotrwałości stało się również dążenie mocarstw europejskich do osłabienia potęgi Habsburgów.
Tabaka – sproszkowany tytoń, często wzbogacony kompozycjami aromatyzującymi, przeznaczony do zażywania przez nos. W odróżnieniu od papierosów, nikotyna wchłaniana jest nie przez płuca, ale przez śluzówkę nosa. Często tabaką niewłaściwie nazywane są tytonie do żucia lub ssania (snus).

Liczne historyczne budynki znajdują się w offenbaskim Westendzie, wzdłuż Frankfurter Straße. Wartym zobaczenia jest gimnazjum Leibnitza (Leibnitz-Gymnasium) przy Parkstraße i kilka betonowych budynków z wystawy architektonicznej z końca XIX wieku w pobliskim parku Dreieich.

Ważną neobarokową budowlą jest katolicki kościół św. Marii (St. Marien) przy Bieberer Straße. Budowla łączy styl secesyjny z barokowym, została wybudowana w latach 1911–1913 według planów mogunckiego architekta Ludwiga Beckera. Kościół został w ostatnich latach odrestaurowany po tym, jak budowa tuneli dla szybkiej kolei miejskiej (S-Bahn) negatywnie wpłynęła na statykę budynku.

Kongres wiedeński (zwany również, ze względu na ogromną liczbę bali Tańczącym Kongresem) – konferencja międzynarodowa przedstawicieli 16 największych państw europejskich, trwająca od września 1814 r. do 9 czerwca 1815 r. w Wiedniu, zwołana w celu rewizji zmian terytorialnych i ustrojowych spowodowanych wybuchem rewolucji francuskiej i wojnami napoleońskimi oraz wypracowania nowych zasad ładu kontynentalnego.
Johann Wolfgang von Goethe [ˈjo:han ˈvɔlfɡaŋ fɔn ˈɡø:tə] (ur. 28 sierpnia 1749 we Frankfurcie nad Menem, zm. 22 marca 1832 w Weimarze) – najwybitniejszy niemiecki poeta okresu romantyzmu i jeden z najbardziej znaczących w skali światowej, dramaturg, prozaik, uczony, polityk, wolnomularz.

Architektura XX wieku

Jedna z willi Dominikusa Böhma

Novotny Mähner Assoziierte, znani głównie z projektów wieżowców

Hugo Eberhardt, architekt i założyciel Niemieckiego Muzeum Skór (Deutsches Ledermuseum) wybudował w Offenbachu na początku XX wieku kilka budowli – m.in. fabrykę Heynego, budynki dzisiejszej Hochschule für Gestaltung i siedzibę kasy chorych AOK. Budynki te świadczą o przejściu architektury w kierunku modernizmu.

Wilhelm Liebknecht (ur. 29 marca 1826, zm. 7 sierpnia 1900) – niemiecko-żydowski socjaldemokrata, jeden z założycieli SPD oraz ojciec późniejszych działaczy lewicowych, Karla i Theodora.
Kalwinizm - jedna z ważniejszych doktryn i wyznań protestanckich. Kalwinizm zaliczany jest do ewangelicyzmu historycznego tj. wyznań wywodzących się wprost z reformacji.

Egon Eiermann zrealizował kilka budynków według wytycznych tego kierunku w dzielnicy Lauterborn.

Swoją siedzibę ma w mieście biuro projektowe Novotny und Mähner (N+M), które zasłynęło z zaprojektowania wielu frankfurckich wieżowców. Novotny & Mähner wybudowali w Offenbach am Main m.in. Dom N+M (N+M-Haus), nowoczesny wieżowiec City Tower oraz kompleks sądowy.

Parki

Park Leonharda Eißnerta

Nad brzegiem Menu

Offenbach am Main posiada liczne tereny zielone. Parkami miejskimi są: Park Büsing (Büsing-Park), graniczący z nim Park Lili (Lili-Park), Park Dreieich (Dreieich-Park), Park Leonharda-Eißnerta (Leonhard-Eißnert-Park) na Bieberer Berg i Park Zamkowy w Rumpenheim (Schlosspark).

Grupa Danfoss – światowy producent komponenów i rozwiązań technologicznych dla chłodnictwa i klimatyzacji, ogrzewnictwa, dystrybucji wody oraz maszyn roboczych. Zyski firmy Danfoss oscylują wokół 2,6 miliarda Euro (3,4 miliaródw dolarów) rocznie. Grupa zatrudnia około 22000 pracowników na całym świecie. Siedziba firmy mieści się w miejscowości Nordborg w Danii.
Egon Eiermann (ur. 29 września 1904 w Neuendorfie koło Berlina, zm. 19 lipca 1970 w Baden-Baden) – jeden z najbardziej wpływowych architektów powojennego niemieckiego modernizmu, projektant form przemysłowych.

W Dreieich-Park znajdują się najstarsze niemieckie budowle z betonu, które zostały niedawno odrestaurowane. Ciekawostką jest Wetterpark (Park Pogodowy).

„Offenbacher Grüngürtel“ (Offenbaski pas zieleni) łączy niektóre parki za pomocą ścieżki rowerowej, która częściowo należy do „Pfad der Industriekultur“ (Ścieżki kultury przemysłowej) – znajdującej się na trasie nieistniejącej już linii kolei przemysłowej.

Także wybrzeże Menu można uznać za pas zieleni, który rozciąga się od granicy z Frankfurtem na zachodzie, aż po dzielnicę Rumpenheim na wschodzie. Pas ten jest rozbudowaną na całej trasie ścieżką rowerową z wydzielonym w centrum Offenbachu osobnym przejściem dla pieszych i pełni rolę terenu wypoczynkowego dla mieszkańców okolicznych osiedli.

Luteranizm – doktryna teologiczna i chrześcijański ruch reformacyjny, zapoczątkowany przez Marcina Lutra w XVI wieku (za datę jego rozpoczęcia uważa się rok 1517). Stanowi jeden z nurtów protestantyzmu i ewangelicyzmu.
Kickers Offenbach to niemiecki klub piłkarski grający w 3. Bundeslidze. Siedzibę ma w mieście Offenbach am Main. Wicemistrz Niemiec w latach 1950 i 1959 oraz zdobywca Pucharu Niemiec w roku 1970.

Cieki wodne

Oprócz Menu i strumieni Bieber w dzielnicy Bieber oraz Hainbach w Tempelsee, przez Offenbach przepływają cieki Röhrgraben, Buchraingraben, Oberhorstgraben, Wildhofsbach, Grenzgraben, Kuhmühlgraben w dzielnicy Waldheim i Buchhügelgraben.

Z wód stojących należy wymienić Oberhorstweiher, Entensee w Bürgel, Buchrainweiher, Biebernsee i Schultheisweiher w dzielnicy Rumpenheim. Schultheisweiher służy w miesiącach letnich jako kąpielisko.

Demografia

W 1875 Offenbach am Main liczył około 25 000 mieszkańców, a do roku 1900 liczba ta się podwoiła. W roku 1954 populacja przekroczyła 100 000. W 1972 osiągnięto historyczne maksimum ze 121 283 mieszkańcami. Pod koniec września 2005 roku, zgodnie z danymi Krajowego Urzędu Statystycznego Hesji, Offenbach zamieszkiwało 119 833 osób.

Allgemeine Ortskrankenkasse (AOK) – nazwa 15 niezależnych kas chorych (firm ubezpieczenia zdrowotnego) w Niemczech, skupiających w sumie 25 mln ubezpieczonych.
Trewir (niem. Trier, fr. Trèves, łac. Augusta Treverorum) – miasto wydzielone (niem. Kreisfreie Stadt) w zachodnich Niemczech, w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, port nad Mozelą.

Offenbach posiada procentowo najwyższą liczbę obcokrajowców ze wszystkich niemieckich miast. Zgodnie z danymi Urzędu Miasta z marca 2007, 35 326 mieszkańców (30,1%) nie posiada niemieckiego obywatelstwa. Najwięcej obcokrajowców pochodzi z Turcji (7 193), Włoch (3 916), Grecji (3 610), Serbii i Czarnogóry (3 196), Chorwacji (1 905), Polski (1 769), Maroka (1 628) oraz Bośni i Hercegowiny (1 357).

Język niemiecki – język z grupy zachodniej rodziny języków germańskich. W rzeczywistości stanowi on grupę kilku języków zachodniogermańskich, które często są określane jako języki niemieckie; standardowy język niemiecki (Standard Hochdeutsch) oparty jest na Biblii Marcina Lutra, która z kolei opiera się na języku mówionym w Górnej Saksonii i Turyngii.
Peter Behrens (ur. 14 kwietnia 1868 w Hamburgu, zm. 27 lutego 1940 w Berlinie) – niemiecki architekt, projektant form przemysłowych i malarz, przedstawiciel secesji i modernizmu, współzałożyciel Deutsche Werkbundu.

Niniejszy przegląd pokazuje liczbę mieszkańców zgodnie z dzisiejszym podziałem administracyjnym. Do 1833 roku dane są szacunkowe, następne są danymi ze spisów ludności lub urzędowymi danymi poszczególnych urzędów statystycznych oraz samej administracji miasta. Od 1843 roku w danych używa się określenia „ludność znajdująca się w mieście“, od 1925 „ludność zamieszkująca miasto“, a od 1987 „ludność z głównym miejscem zamieszkania“. Podczas spisu powszechnego, zgodnie z danymi z 31 marca 2011 liczba mieszkańców Offenbach po raz pierwszy w historii przekroczyła próg 120.000.

Hyundai Motor Company to południowokoreański koncern należący do grupy Hyundai Kia Automotive Group. W latach 2000-2004 przedsiębiorstwo należało częściowo do DaimlerChrysler. W skład koncernu wchodzi również malezyjski Inokom Motors.
Tunel średnicowy w Offenbachu am Main (niem. City-Tunnel Offenbach), jest normalnotorową, dwutorową linią kolejową w niemieckim mieście Offenbach am Main, oraz odcinkiem, po którym poruszają się wszystkie linie Szybkiej Kolei Miejskiej regionu Ren-Men w kierunku wschodnim (linie S1, S2, S8, S9).

¹ Dane ze spisów ludności

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)