Okno - informatyka - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy informatyki. Zapoznaj się również z: inne znaczenie tego słowa.

Przykład graficznego interfejsu użytkownika w GNU/Linuksie z dwoma częściowo nakładającymi się oknami aplikacji

Okno - wydzielony obszar ekranu, najczęściej prostokątny, na którym prezentowany jest interfejs programu.

Microsoft Windows (ang. okna, IPA: [maɪkɹoʊsɑːft ˈwɪndoʊz]) – rodzina kilku systemów operacyjnych wyprodukowanych przez firmę Microsoft. Systemy rodziny Windows działają na serwerach, systemach wbudowanych oraz na komputerach osobistych, z którymi są najczęściej kojarzone.

GNU/Linux – tym mianem określa się często uniksopodobny system GNU z jądrem Linux. Korzysta on z jądra Linux, gdyż mikrojądro GNU Hurd tworzone przez GNU jest wciąż w fazie rozwojowej. Zazwyczaj jednak, w mowie fachowej i potocznej, wspomniany system jest określany tylko jednym wyrazem – Linux.

Okno można zazwyczaj przesuwać w obrębie ekranu, a także zmieniać jego rozmiar. Niekiedy okno można przemieszczać pomiędzy wirtualnymi pulpitami.

Różne znaczenia pojęcia

Istnieje kilka kontekstów, w których określenie "okno" jest używane.

Jednym z nich jest tzw. okno programu istniejące w ramach graficznego menedżera okien. Każde takie okno jest wtedy zarządzane poprzez tego menadżera i to on decyduje o tym, co użytkownik może z oknem zrobić (operacje typu przesuwanie, zmiana rozmiaru okna, maksymalizacja, minimalizacja, ikonizacja itp.).

Widżet – podstawowy element graficznego interfejsu użytkownika (np. okno, pole edycji, suwak, przycisk). Termin ten jest szczególnie popularny wśród użytkowników systemów operacyjnych z rodziny UNIX, natomiast użytkownicy systemów MS Windows używają w tym kontekście terminu kontrolka lub element kontrolny. W pewnych kontekstach synonimem widżetu jest okno.

Okno modalne (ang. modal window) - w systemach okienkowych okno, wstrzymujące przetwarzanie zdarzeń przez pozostałe okna danej aplikacji. Nie można wówczas robić niczego w żadnym innym oknie.

W systemie X Window System oraz Microsoft Windows oknem nazywa się jednak każdy prostokątny obszar, który posiada swoją tzw. procedurę obsługi. Okno jest zatem specjalizacją widżetu.

W bibliotece GTK+ z kolei pojęcie okna jest raczej bliższe pojęciu okna w systemach okienkowych. Tzn. jest to prostokątny obszar będący niejako samodzielną jednostką, który może posiadać własne typowe dla aplikacji okienkowych elementy: pasek menu, pasek narzędzi, oraz własną ramkę, a wewnętrzny obszar okna jest wypełniany odpowiednim zestawem widżetów. Okna najwyższego poziomu (ang. toplevel) posiadają ramkę nadawaną im przez sam system okienkowy, czyli przez menedżera okien.

Pasek menu jest to widżet (patrz też: GUI) występujący zwykle jako część okna, przynajmniej we współcześnie używanych GUI (w systemie Amigi np. było trochę inaczej - menu podlegało nie pod okno, ale pod ekran i było aktywowane zawsze prawym klawiszem myszy).

Okno dialogowe - w informatyce okno służące do zapytania użytkownika o potrzebne programowi dane, a następnie zamykane (zwykle przyciskiem Ok). Zazwyczaj nie jest głównym oknem aplikacji. Wyjątkiem są tzw. aplikacje dialogowe, prezentujące ciąg okien dialogowych, takie jak programy instalacyjne lub kreatory.

Zobacz też

okno dialogowe

okno modalne