Okręty podwodne projektu 667B - Polski Serwis Naukowy

Okręty podwodne projektu 667B (NATO: Delta I) typ radzieckich okrętów podwodnych o napędzie atomowym, przenoszących dwanaście pocisków balistycznych R-29 (NATO: SS-N-8 Mod 1) klasy SLBM.

Począwszy od 1971 roku w szybkim tempie postępowały prace nad budową okrętów projektu 667B (NATO: Delta I). W tym roku w Siewierodwińsku rozpoczęto budowę okrętu wiodącego tego projektu – K-279, który przyjęto do służby 27 grudnia 1972. Do 1977 r., zbudowano 10 okrętów w Siewierodwińsku i osiem w Komsomolsku nad Amurem. Okręty tego typu dysponowały wypornością ok. 9000 ton na powierzchni oraz kadłubem przedłużonym o 11 metrów w porównaniu z okrętami 667A. W większości pozostałych aspektów oba projekty były podobne.

Rakietowy pocisk balistyczny – pocisk rakietowy, którego najistotniejszymi cechami są lot po parabolicznej krzywej balistycznej z napędem silnikowym jedynie w części trasy oraz wyposażenie w układ naprowadzania. Na etapie wznoszenia, lot odbywa się dzięki napędowi za pomocą jednego bądź więcej silników rakietowych, dalsze zaś etapy lotu odbywają się dzięki wykorzystaniu energii nadanej pociskowi w fazie silnikowej oraz sile grawitacji ziemskiej. Zastosowanie pocisków balistycznych opiera się na przenoszeniu do celu głowicy bojowej o charakterze konwencjonalnym bądź masowego rażenia.

R-29 (Kod NATO: SS-N-8 Mod. 1 Sawfly); radziecki dwustopniowy pocisk balistyczny dalekiego zasięgu SLBM, na paliwo ciekłe. R-29 mógł przenosić pojedynczą głowicę na odległość 4.240 Mm (7.800 km). Pociski te były pierwszymi radzieckimi pociskami SLBM, obok głowicy, przenoszącymi także penetration aids. R-29 przenoszone były przez okręty podwodne projektu 701 oraz 667B.

Specyfikacja wstępna tego projektu została zatwierdzona w 1965 roku. Projekt został rozrysowany w Centralnym Biurze Projektowym nr 18. Kadłub sztywny tych okrętów składał się z dziesięciu sekcji, zaś cały okręt tego projektu posiadał większą wyporność i rozmiary niż okręty 667A. 667B posiadały 12 pionowych wyrzutni pocisków balistycznych SLBM R-29, których zasięg pozwalał tym okrętom przeprowadzać stałe patrole z wód przyległych do Związku Radzieckiego, a nawet odpalać pociski wprost z samej bazy.

SLBM (ang. Submarine-launched ballistic missile) - pocisk balistyczny przenoszący głowice jądrowe, zaprojektowany do wystrzeliwania wyłącznie z pokładu okrętu podwodnego. Nowoczesny pocisk typu SLBM uzbrojony jest w kilka głowic jądrowych (ang. Multiple independently targetable reentry vehicle – MIRV) pozwalających na jednoczesne uderzenie w kilka niezależnych celów przy odpaleniu jednej rakiety.

Kod NATO (ang. NATO reporting names) – system oznaczeń uzbrojenia i sprzętu wojskowego produkcji ZSRR i niektórych innych krajów socjalistycznych i komunistycznych, nadawanych w celach identyfikacyjnych przez Sojusz Północnoatlantycki (NATO) od lat 50. do 80. XX wieku.

Podwodne odpalenie tych pocisków mogło być przeprowadzone z okrętów 667B za pomocą jednej salwy przy prędkości podwodnej do 5 węzłów. Okręty te były w znacznym stopniu zautomatyzowane, co redukowało czas procedur przedstartowych do 1/5 czasu niezbędnego na okrętach projektu 667A. W celu osiągnięcia wymaganego poziomu celności pocisków, okręty te dysponowały systemem nawigacyjnym Tobol-B, zawierającym także system nawigacji i łączności satelitarnej Cyklon-B.

Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, Związek Radziecki, skrót ZSRR (ros. Советский Союз, Союз Советских Социалистических Республик, СССР, trb. Sowietskij Sojuz, Sojuz Sowietskich Socyalisticzeskich Riespublik, SSSR trl. Sovetskij Soûz, Soûz Sovetskih Socialističeskih Respublik, SSSR) – historyczne państwo socjalistyczne w Europie północnej i wschodniej oraz Azji północnej i środkowej.

Biuro Konstrukcyjne Rubin – radzieckie i rosyjskie biuro konstrukcyjne wyspecjalizowane w konstrukcji okrętów podwodnych o napędzie atomowym przeznaczonych do przenoszenia pocisków balistycznych klasy SLBM oraz pocisków manewrujących. Specjalizacją biura Rubin była także konstrukcja myśliwskich okrętów podwodnych o napędzie spalinowo-elektrycznym. Po zakończeniu zimnej wojny, biuro pozostaje przy wcześniejszej specjalizacji wojskowej, jednakże podejmuje również programy konstrukcyjne w zakresie cywilnej inżynierii oceanicznej.

Konstrukcja okrętów projektu 667B, stała się baza projektową nowszego typu okrętów projektu 667BD. skonstruowanego w celu powiększenia liczby przenoszonych przez okręt pocisków SLBM.

Bibliografia

Frank von Hippel, Oleg Bukharin, Timur Kadyshev, Eugene Miasnikov, Pavel Podvig: Russian Strategic Nuclear Forces. The MIT Press, 2004. ISBN 0262661810.

Przypisy

↑ Frank von Hippel, Oleg Bukharin, Timur Kadyshev, Eugene Miasnikov, Pavel Podvig: Russian Strategic Nuclear Forces. The MIT Press, 2004. ISBN 0262661810.