Ostatnia Wieczerza - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy wydarzenia z życia Jezusa. Zapoznaj się również z: Ostatnia Wieczerza (obraz Leonarda da Vinci), Ostatnia Wieczerza (obraz Jacopa Tintoretta) oraz Ostatnia Wieczerza (obraz Mikołaja Ge).

"Ostatnia Wieczerza" Leonarda da Vinci

Ostatnia Wieczerza – według Ewangelii wieczerza paschalna Jezusa z apostołami, która odbyła się w przeddzień jego śmierci w sali zwanej Wieczernikiem. W doktrynie Kościoła katolickiego jest to zarazem moment ustanowienia przez Jezusa sakramentów Eucharystii (Wieczerzy Pańskiej) oraz kapłaństwa.

Jacopo Bassano, prawdziwe nazwisko Dal Ponte, znany również jako Jacopo da Ponte, (ur. 1515, zm. 13 lutego 1592) – włoski malarz renesansowy urodzony w Bassano del Grappa koło Wenecji w prowincji Vicenza. Od nazwy miejscowości przybrał swoje nazwisko artystyczne.

Leonardo da Vinci, właściwie Leonardo di ser Piero da Vinci ?/i (ur. 15 kwietnia 1452 r. w Anchiano niedaleko Vinci we Włoszech, zm. 2 maja 1519 r. w Clos Lucé we Francji) – włoski renesansowy malarz, architekt, filozof, muzyk, poeta, odkrywca, matematyk, mechanik, anatom, wynalazca, geolog.

Opis Ostatniej Wieczerzy znajduje się we wszystkich czterech Ewangeliach uznanych w chrześcijaństwie za natchnione. W Ewangelii Św. Łukasza opisana jest w rozdziale 22 wersety 14-20: A gdy nadeszła godzina, zasiadł do stołu i dwunastu apostołów z Nim. Wtedy powiedział do nich: Tak bardzo pragnąłem spożywać z wami tę Paschę, zanim zacznę cierpieć. Bo mówię wam, że już nie będę jej pożywał, aż się dopełni w królestwie Bożym. A potem wziął kielich, odmówił modlitwę dziękczynną i powiedział: Weźcie go i podzielcie między siebie. Bo mówię wam, że odtąd już nie będę pił z owocu winnego szczepu, dopóki nie przyjdzie królestwo Boże. A potem wziąwszy chleb, odmówił dziękczynienie, połamał i rozdał go im mówiąc: To jest ciało moje wydane za was. Czyńcie to samo na moją pamiątkę. Podobnie po wieczerzy wziął kielich i powiedział: Ten kielich jest Nowym Przymierzem we krwi mojej, która będzie za was wylana...

Jednym z najsłynniejszych przedstawień Ostatniej Wieczerzy w ikonografii jest malowidło Leonarda da Vinci.

Chrześcijaństwo, chrystianizm ( ludzi (1/3 ludności świata), biorąc pod uwagę wszystkie odłamy wchodzące w jej skład. Zgodnie z Dziejami Apostolskimi (11,26) "W Antiochii po raz pierwszy nazwano uczniów chrześcijanami" (gr. Χριστιανός).

Jaime Huguet lub Jaume Huguet (ur. ok. 1412 w Valls, zm. 1492 w Barcelonie) – hiszpański malarz późnego gotyku, przedstawiciel szkoły katalońskiej drugiej połowy XV wieku.

Ostatnia Wieczerza w malarstwie

Pietro Lorenzetti (1310-20)

Andrea del Castagno (1447)

Dirk Bouts (1464-68)

Jacopo Bassano (1542)

Juan de Juanes (1560)

Jacopo Tintoretto (1594)

Odwzorowanie obrazu Leonarda da Vinci w kopalni soli w Wieliczce.

(Mk 14, 12-25; Mt 26, 20-29; Łk 22, 14-23; J 13, 1-20; 1 Kor 11, 23-25)

Kościół katolicki – największa na świecie chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia określane mianem katolicyzmu, rządzona przez biskupa i patriarchę Rzymu (jako papieża uważanego drogą sukcesji apostolskiej za następcę Świętego Piotra) oraz biskupów pozostających z nim we wspólnocie. Kościół katolicki stanowi jedną z trzech głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok Cerkwi prawosławnej i Kościołów protestanckich.

Wieliczka – miasto powiatowe w województwie małopolskim, w powiecie wielickim, siedziba władz gminy miejsko-wiejskiej Wieliczka oraz władz powiatu. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa krakowskiego. Według danych z 30 czerwca 2009 miasto miało 19 753 mieszkańców. Powierzchnia miasta wynosi 13,41 km².

Giotto – Ostatnia Wieczerza, 1304-6, (fresk), Capella degli Scrovegni – Padwa

Duccio di Buoninsegna – Ostatnia Wieczerza, 1308-11, Museo dell’Opera del Duomo – Siena

Pietro Lorenzetti – Ostatnia Wieczerza, 1320-30, (fresk), Bazylika św. Franciszka – Asyż

Taddeo Gaddi – Ostatnia Wieczerza, ok. 1340, Klasztor Santa Croce – Florencja

Jaume Serra – Ostatnia Wieczerza, 1370-1400, Museo Nazionale – Palermo

Lorenzo Monaco – Ostatnia Wieczerza, ok. 1400, Gemaeldegalerie – Berlin

Sassetta – Ostatnia Wieczerza, 1423, Pinacoteca Nazionale – Siena

Andrea del Castagno – Ostatnia Wieczerza, 1445-50, (fresk), Museo Castagno – Florencja

Andrea del Castagno – Ostatnia Wieczerza, 1447, Klasztor Santa Apollonia – Florencja

Fra Angelico – Ostatnia Wieczerza, ok. 1450, Museum San Marco – Florencja

Dirk Bouts – Ostatnia Wieczerza, 1464-8, Sint-Pieterskerk – Lowanium

Taddeo Crivelli – Ostatnia Wieczerza, 1469, J. Paul Getty Museum – Los Angeles

Jaime Huguet – Ostatnia Wieczerza, ok. 1470, Muzeum Narodowe Sztuki Katalonii – Madryt

Justus van Gent – Ostatnia Wieczerza, 1473, Galleria Nazionale delle Marche – Urbino

Domenico Ghirlandaio – Ostatnia Wieczerza, 1476, (fresk), Badia dei Santi Michele e Biagia – Passignano

Domenico Ghirlandaio – Ostatnia Wieczrza, 1480, (fresk), Ognissanti – Florencja

Domenico Ghirlandaio – Ostatnia Wieczerza, ok. 1486, (fresk), San Marco – Florencja

Cossimo Rosselli – Ostatnia Wieczerza, 1481-2, (fresk), Kaplica Sykstyńska – Rzym

Ercole di Roberti – Ostatnia Wieczerza, ok. 1490, National Gallery – Londyn

Pietro Perugino – Ostatnia Wieczerza, ok. 1480, Klasztor San Onofrio – Florencja

Pietro Perugino – Ostatnia Wieczerza, 1493-6, (fresk), Convent of the Tertiary Franciscans – Foligno

Leonardo da Vinci – Ostatnia Wieczerza, 1495-7, (fresk), Santa Maria delle Grazie – Mediolan

Franciabigio – Ostatnia Wieczerza, 1514, Convento della Calza – Florencja

Joerg Ratgeb – Ostatnia Wieczerza, 1518-9, Staatsgalerie – Sttutgart

Hans Holbein – Ostatnia Wieczerza, 1524-5, Kunstmuseum – Bazylea

Andrea del Sarto – Ostatnia Wieczerza, 1520-5, (fresk), Convent of San Salvi – Florencja

Lucas Cranach Starszy – Ostatnia Wieczerza, ok. 1539, Kościół św. Wolfganga – Schneeberg

Lucas Cranach Młodszy – Ostatnia Wieczerza, 1565, Kościół św. Jana – Dessau

Jacopo Bassano – Ostatnia Wieczerza, 1542, Galleria Borghese – Rzym

Pieter Pourbus – Ostatnia Wieczerza, 1548, Greoninge Museum – Brugia

Bartholomäus Bruyn – Ostatnia Wieczerza, ok. 1550, Weimar

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza, ok. 1540, Private Collection Bonhans – Londyn

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza, 1547, San Marcuola – Wenecja

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza, 1560, Saint Francois Xavier – Paryż

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza, 1566, San Trovaso – Wenecja

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza, 1567, San Stefano – Wenecja

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza, 1570, San Polo – Wenecja

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza, San Simeone Profeta – Wenecja

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza, 121x90, Musee des Beaux-Arts – Caen

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza, 1578-81, Scuola Grande di San Rocco – Wenecja

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza, 1591, St. Martino – Lukka

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza 1592-4, San Giorgio Maggiore – Wenecja

Jacopo Tintoretto – Ostatnia Wieczerza, 1592, Prado – Madryt

Juan de Flandes – Ostatnia Wieczerza, 1560, Prado – Madryt

Livio Agresti – Ostatnia Wieczerza, 1571, Oratorio del Gonfalone – Rzym

El Greco – Ostatnia Wieczerza, ok. 1568, Pinacoteca Nazionale – Bolonia

Otto van Veen – Ostatnia Wieczerza, 1592, Katedra – Antwerpia

Federico Barocci – Ostatnia Wieczerza, 1599, Katedra – Urbino

Simon Vouet – Ostatnia Wieczerza, 1615-20, Palazzo Apostolico – Loreto

Jan Peterhack – Ostatnia Wieczerza, 1619 – Katedra – Pelplin

Fabrizio Boschi – Ostatnia Wieczerza, 1620, Szpital św. Bonifacego (obecnie Komenda Główna Policji Toskańskiej) – Florencja

Philippe de Champaigne – Ostatnia Wieczerza (zw. Małą), 1648, Luwr – Paryż

Philippe de Champaigne – Ostatnia Wieczerza (zw. Wielką), 1652, Luwr – Paryż

Frans Pourbus II – Ostatnia Wieczerza, 1618, Luwr – Paryż

Giuseppe Vermiglio – Ostatnia Wieczerza, 1622, Quadreria Arcivescvale – Mediolan

Daniele Crespi – Ostatnia Wieczerza, 1624-5, Pinacoteca di Brera – Mediolan

Valentin de Boulogne – Ostatnia Wieczerza, 1625-6, Galleria Nazionale d’Arte Antica – Rzym

Peter Paul Rubens – Ostatnia Wieczerza, 1620-1, Seattle Art. Museum – Seattle

Peter Paul Rubens – Ostatnia Wieczerza, 1630, Muzeum Puszkina – Moskwa

Peter Paul Rubens – Ostatnia Wieczerza, 1631-2, Pinacoteca di Brera – Mediolan

Nicolas Poussin – Ostatnia Wieczerza, 1640, Belvoir Castle – Grantham

Michael Willmann – Ostatnia Wieczerza, 1661, Muzeum Narodowe – Wrocław

Gerbrand van den Eeckhout – Ostatnia Wieczerza, 1664, Rijksmuseum – Amsterdam

Sebastiano Ricci – Ostatnia Wieczerza, 1713-4, National Gallery of Art – Waszyngton

Giovanni Battista Tiepolo – Ostatnia Wieczerza, ok. 1745-50, Luwr – Paryż

Franz Anton Maulbertsch – Ostatnia Wieczerza, ok. 1754, Rezidenzgalerie – Salzburg

Francesco Fontebasso – Ostatnia Wieczerza, Akademia – Wenecja

Benjamin West – Ostatnia Wieczerza, 1784, Tate Gallery – Londyn

Mikołaj Ge - Ostatnia Wieczerza, 1863, Galeria Trietiakowska, Moskwa

Salvador Dali– Ostatnia Wieczerza, 1955 , National Gallery of Art. – Waszyngton

Przypisy

Biblia Warszawsko-Praska Łk 22;14-20

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Ostatnia Wieczerza

Zobacz hasło Ostatnie Wieczerza w Wikisłowniku

Bibliografia

Krzysztof Niedałtowski, Zawsze Ostatnia Wieczerza, Warszawa : Twój Styl, 2006. ISBN 83-7163-508-7

Henryk Witczyk, Ostatnia Wieczerza, [w:] Słownik teologiczny, red. Andrzej Zuberbier, Katowice: Księgarnia św. Jacka, 1998. ISBN 83-7030-191-6

Stefano Zuffi, Nowy Testament. Postacie i epizody, Warszawa : Arkady, 2007. ISBN 978-83-213-4470-6