|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: Niestety, w bazie brak podobnych
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
OzdobnikCzy wiesz że...? Tryl – rodzaj ozdobnika, który polega na szybkim naprzemiennym graniu dźwięku właściwego i jego górnej sekundy (małej lub wielkiej, w zależności od tonacji lub znaków chromatycznych). Mordent – rodzaj ozdobnika, polegającego na szybkim przejściu z nuty głównej na sąsiednią i natychmiastowym powrocie na nutę główną. Nuta główna w tym typie ozdobnika jest akcentowana. Rozróżniamy mordent górny (używamy nuty sąsiadującej od góry), oznaczany znakiem nieprzekreślonym, i dolny (analogicznie nuty dolnej), oznaczany przekreślonym znakiem. Mordent może też być chromatyzowany. Ozdobnik – element melodii wprowadzający dodatkowe dźwięki mające charakter ornamentów. W dawnych czasach stosowanie ozdobników zależało od smaku i inwencji wykonawcy, lecz z czasem ustalono pewien zasób standardowych ozdobników i zasady ich zapisu. Ozdobniki nie zwiększają czasu trwania taktu i wykonywane są kosztem czasu dźwięku, który ozdabiają, lub dźwięku poprzedzającego. Przednutka krótka (po włosku acciaccatura) - ozdobnik, w którym przed głównym dźwiękiem dodawany jest dodatkowy dowolny interwał (często sekundę) wyższy lub niższy od niego. Charakterystyczną cechą przednutki krótkiej jest to, że nie jest podany dokładny czas jej trwania, który zabiera głównej nucie.
Sopran koloraturowy jest to najwyższy głos kobiecy, charakteryzujący się skalą c1 do f3 oraz dużą ruchliwością (szybkie i precyzyjne wykonywanie gam, obiegników, pasaży, ozdobników). Ornamentyka była bardzo popularna w muzyce dawnej, baroku i muzyce klasycystycznej. Szczególną mnogość ornamentów wypracowała muzyka klawesynowa. Do czasów współczesnych zachowały się tylko niektóre, a i te są rzadko używane. Śpiew z użyciem ozdobników nazywa się koloraturą (zob. też sopran koloraturowy). Do używanych dziś ozdobników należą: Obiegnik (po włosku gruppetto) - Ozdobnik, w którym wokół dźwięku ozdabianego tworzy się krótką frazę. W obiegniku dźwięk ozdabiany nie jest wyróżniany. Obiegnik może być także chromatyzowany.
Koloratura w analizie dzieła muzycznego, określenie fragmentu kompozycji wokalnej (np. arii lub pieśni), złożonego z przebiegów gamowych, pasaży i innych ozdobników, wymagających od wykonawcy biegłości i sprawnego dysponowania skalą głosu. Dawniej używano między innymi:
Czy wiesz że...? beta Melodia – jeden z elementów dzieła muzycznego, będący szeregiem dźwięków o zmieniającej się wysokości. Dźwięki te muszą następować po sobie w logicznym porządku. Sama melodia jest powiązana przede wszystkim z rytmem. Wiąże się również z elementami ekspresji muzycznej: dynamiką i artykulacją, z następstw dźwięków wynikają połączenia harmoniczne.
Przednutka długa (wł. appoggiatura) – ozdobnik, w którym przed głównym dźwiękiem dodawany jest dodatkowy o dowolny interwał (często sekundę) wyższy lub niższy od niego.
Ornament (fioritura) - ozdobnik polegający na opisaniu dźwięku podstawowego przy pomocy kilku, rzadziej kilkunastu nut, o drobnych wartościach rytmicznych. Mają one rozmaity przebieg, na przykład szybkich pasaży.
Muzyka barokowa – muzyka epoki, której początek w historii muzyki wyznacza data skomponowania w roku 1597 przez Jacopo Periego pierwszej opery zatytułowanej Dafne, a koniec – połowa XVIII w., kiedy to powstawały kompozycje ostatnich twórców baroku, między innymi: Antonio Vivaldi, Johann Sebastian Bach (jego śmierć w 1750 r. uważa się za symboliczną datę zakończenia tego okresu), Georg Friedrich Händel, Jean-Philippe Rameau czy Domenico Scarlatti.
Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |