Płeć - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy płci w rozumieniu biologicznym i antropologii filozoficznej. Zapoznaj się również z: rozumienie społeczno-kulturowe płci → gender.

Płeć – termin właściwy dla świata ożywionego. W najbardziej podstawowym wymiarze odnosi się do różnicy fizycznej, biologicznej i psychicznej w sferze seksualnej, której podstawowym wyznacznikiem jest rola w funkcjach prokreacyjnych: żeńskich i męskich. W odniesieniu do zwierząt mówi się o samcach i samicach, w odniesieniu do ludzi o mężczyznach i kobietach.

Diploid (z gr. διπλος – podwójny) – komórka zawierająca po dwa chromosomy danego typu. Ta sama informacja jest przechowywana w dwóch miejscach, co ma znaczenie na przykład przy mutacjach.
Akt urodzenia — akt stanu cywilnego stwierdzający fakt narodzin dziecka. Dokument ten jest tworzony i przechowywany przez urząd stanu cywilnego na którego obszarze działania (właściwość miejscowa) stwierdzono urodzenie. Stanowi on wyłączny dowód tego zdarzenia możliwy do obalenia tylko przez procedurę sprostowania lub unieważnienia aktu. W akcie urodzenia odnotowuje się imię i nazwisko dziecka, jego płeć, datę i miejsce urodzenia, imiona i nazwiska rodziców, daty i miejsca ich urodzin, miejsce ich zamieszkania.

Biologiczne uwarunkowania

Biologicznie, płcią męską lub żeńską określa się sposób funkcjonowania części organizmu odpowiedzialnych za prokreację. W przypadku zwierząt są one zwane narządami, w przypadku roślin organami rozrodczymi. Płeć przypisuje się również poszczególnym osobnikom danego gatunku, zależnie od ich roli w procesie rozmnażania i rekombinacji genów. Płeć uwarunkowana jest genetycznie lub fizjologicznie, z przewagą jednego lub drugiego z tych czynników u przedstawicieli różnych taksonów.

Izogamia - typ rozmnażania płciowego, gdzie dwie komórki rozrodcze (gamety) są identyczne pod względem kształtu i ruchliwości. Prawdopodobnie jest to najbardziej pierwotna forma zapłodnienia.
Rozmnażanie, reprodukcja – proces biologiczny polegający na wytwarzaniu nowych osobników tego samego gatunku (osobników potomnych, potomstwa) przez organizmy rodzicielskie (komórki rodzicielskie, rodziców). Podstawowa właściwość wszystkich organizmów leżąca u podstawy procesu życia i umożliwiająca trwanie organizmów żywych oraz kontynuację gatunków. Istotą rozmnażania jest przekazanie potomstwu własnych genów.

Istotą zjawisk płciowych jest rekombinacja genów, powiązanie procesów płciowych z rozmnażaniem występuje jedynie u eukariontów. U bakterii procesy płciowe zwane są koniugacją lub transformacją. Podobny proces, a także rozmnażanie płciowe można znaleźć u wielu protistów. U większości eukariontów procesy płciowe są częścią rozmnażania.

Samiec (organizm męski) – określenie osobnika płci męskiej, to znaczy takiego organizmu zwierzęcego, który wytwarza komórki spermy, w których znajdują się komórki rozrodcze nazywane plemnikami. Komórki spermy definiowane są jako mniejsze gamety, podczas gdy większe gamety są wytwarzane przez samicę (organizm żeński).
Alienacja (wyobcowanie) (łac. alienus, alienum - obcy, cudzy) - poczucie izolacji od społeczeństwa, nieutożsamianie się ze społecznością lokalną i ponadlokalną, utrata tożsamości jednostki charakterystyczna dla dużych ośrodków miejskich w społeczeństwach przemysłowych i poprzemysłowych (postindustrialnych) oraz dla sytuacji migracji zarobkowej.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)